Αίτημα για δομή προσφύγων στην Άρτα

Αναστάτωση έχει προκληθεί στην Άρτα λίγο πριν εκπνεύσει ο χρόνος καθώς από την Γενική Γραμματεία Μεταναστευτικής Πολιτικής υποδεικνύεται η θέση «Κρεκούκια» στον Αμμότοπο για την δημιουργία δομής φιλοξενίας προσφύγων.

Το σχετικό έγγραφο έφτασε στο Δήμο Αρταίων και σύμφωνα με όσα αναφέρει, ζητά 80 από τα 300 στρέμματα, στα οποία σχεδιάζεται η δημιουργία Επιχειρηματικού Πάρκου, προκειμένου να τοποθετήσει οικίσκους για την φιλοξενία.

Η πρώτη αντίδραση ήρθε μέσα από λαϊκή συνέλευση στον Αμμότοπο, η οποία είπε «όχι», διατυπώνοντας την άποψη ότι αν λειτουργήσει Κέντρο Φιλοξενίας, δεν πρόκειται να δημιουργηθεί ποτέ Βιοτεχνικό Πάρκο.

Εν τω μεταξύ το θέμα αναμένεται να συζητηθεί σε έκτακτη συνεδρίαση του Δημοτικού Συμβουλίου Αρταίων τις πρώτες ημέρες του νέου έτους με τη συμμετοχή των τριών βουλευτών και του προέδρου του Επιμελητηρίου, Γιάννη Γκολομάζου.

Σημειώνεται ότι η Άρτα μέχρι σήμερα αποτελεί έναν από τους νομούς της Ηπείρου που δεν έχει δομή φιλοξενίας προσφύγων.

https://www.epiruspost.gr

Οι καλικάντζαροι στην παράδοση της Θεσπρωτίας

Στην αρχαία Θεσπρωτία υπήρχε µια δοξασία, συνδυασμένη και με το νεκρομαντείο της Εφύρας, σύμφωνα με την οποία ο κόσµος πίστευε, ότι οι ψυχές των πεθαµένων ξαναγύριζαν για ένα διάστηµα στη γη και έµεναν κοντά στους ζωντανούς, όπου προσπαθώντας να ξεφαντώσουν γίνονταν ενοχλητικοί µε τα πειραγµατά τους.  Η τουρκοκρατία βοήθησε να ενισχυθεί και να συνεχιστεί η πίστη σ΄αυτά τα όντα. Η τυφλή υποταγή των ανθρώπων στη δεισιδαιμονία, βοήθησε να φτάσει ο µύθος των καλικάντζαρων ως τις µέρες µας. 

Με βάση τη λαϊκή φαντασία , ο καλικάντζαρος κατά τόπους εµφανίζεται µε ανθρώπινη µορφή, τριχωτό δέρµα, άλλοτε τυφλός, άλλοτε µονόφθαλµος, κουτσοπόδαρος, τραγοπόδαρος, ψηλός, λιγνός µε σιδερένια παπούτσια, ξεπλατισµένος, κωµικός πάντα στην εµφάνιση και στην περπατησιά. Πότε δεν κόβει τα νύχια του και είναι πάντα άσχηµος. 

Σύµφωνα µε µια παλιά δοξασία στη Θεσπρωτία, αλλά και στην υπόλοιπη Ήπειρο, όποιος γεννηθεί µεταξύ Χριστουγέννων και Αγίου Βασιλείου, µετά το θάνατό του γίνονταν καλικάντζαρος. Αυτό ίσως εξηγεί και γιατί στην Θεσπρωτία νόμιζαν ότι υπήρχαν σχεδόν σε όλα τα χωριά "καλικάντζαροι".  Οι καλικάντζαροι εµφανίζονται στις γιορτές του δωδεκαηµέρου και έρχονται κάτω από τη γη, όπου κατοικούν τον υπόλοιπο καιρό. Σύµφωνα µε την παράδοση, οι καλικάντζαροι που µισούν τους ανθρώπους, προσπαθούν να κόψουν το δέντρο που στηρίζεται η γη αλλά δεν προλαβαίνουν, γιατί έρχεται ο αγιασµός των Θεοφανείων και έτσι εξαφανίζονται πάλι στα τάρταρα.

http://katoci.blogspot.com

Τώρα που το δέντρο έχει πολλά λαμπάκια, οι ψυχές μένουν σβηστές

Τα χρωματιστά λαμπάκια γέμιζαν χρώματα το δωμάτιο και τη ψυχή μου...

Όταν έλεγε η μάνα μου "Θα στολίσουμε το δέντρο το μεσημέρι όταν γυρίσεις από το σχολείο", ουου, πέταγα από την χαρά μου! Και μη φανταστείτε κανένα δέντρο δίμετρο, ένα ψοφόδεντρο ηταν κοντά στο ένα μέτρο με κάτι κλαδιά στηριγμένα στο κορμό που τελείωνε σε μια μικρή πήλινη γλάστρα.
-Εγω! Εγώ θα το στολίσω μόνη μου!
Ο στολισμός προμήνυε τον ερχομό των Χριστουγέννων και φυσικά τις διακοπές του σχολείου. (Εκεί να δείτε χαρά!)
Το έβαζα πάνω στο τραπέζι, και ξεκίναγα να βγάζω τα στολίδια ένα ένα, προσεχτικά, τα περισσότερα ήταν φτιαγμένα από λεπτό γυαλί που με ένα "τσικ" έσπαζαν. Ξέπλεκα τα λαμπάκια, 12 ολα και όλα, σε σχήμα κάτι σαν αστέρι, που αν τα έπιανες άτσαλα, σου τρυπαγαν τα δάχτυλα. Το σακουλάκι με το βαμβάκι δίπλα μου, χιόνι θα το έκανα στα κλαδιά, και το αστέρι!

Έσπαγα δύο τρεις μπάλες κάθε φορά, έτσι για το καλό, η μάνα μου έψελνε γιατί γέμιζε ο τόπος γυαλιά, αλλά ποιος νοιαζόταν...
Χιόνι-βαμβακι στα κλαδιά, μεγάλες μπάλες κάτω, στολίδια μικρότερα πιο πάνω, το αστέρι στην κορυφή, τσακ η πρίζα, τσικ τσικ τα χρωματιστά λαμπάκια, έτοιμο το δέντρο!

Μέσα έξω εγώ, να δω αν φαίνεται στο δρόμο απο το παράθυρο, να το πηγαίνω πίσω μπρος, μπαμ μπουμ οι μπάλες, έπιανα μερικές στον αέρα, όχι όλες, πάλι φωνές η μάνα μου "δεν θα μείνει τίποτα μέχρι τα Χριστούγεννα, εγώ δεν παίρνω άλλες, μπες μέσα θα πουντιασεις, σβήσε τα λαμπάκια, θα καούν!" Ποιος την άκουγε?
Και αφού το έβαζα στην σωστή θέση, καθόμουν και το καμαρωνα. Το ψοφόδεντρο. Χαρά που είχα! Έσβηνα τα φώτα και το κοίταζα. Δεν ήθελα να τα βγάλουμε από την πρίζα ουτε όταν κοιμόμασταν και ας έλεγε η μάνα μου "θα πάρουμε φωτιά και θα καούμε ζωντανοί"...

Τα χρωματιστά λαμπάκια γέμιζαν χρώματα το δωμάτιο και τη ψυχή μου...
Τι κρίμα που τώρα το δέντρο αν κι είναι 2 μέτρα με πολλά λαμπάκια, οι ψυχές μένουν σβηστές...

Σούλα Παπαλάμπρου

http://www.tampouloukia.gr

Λαογραφικά Σημειώματα Το Ελληνικό Δωδεκαήμερο 5. Το Χριστουγεννιάτικο τραπέζι

Γράφει ο Χρήστος Α. Τούμπουρος

«Χ’στού-Λαμπρή» τρώγαμε κρέας! Τον άλλο καιρό, «άστα να πάνε». Υπήρχε και η εξαίρεση. Κανένας κόκοτος ή «ο πατσιάς απ’ το δαμάλ’» όταν το πουλάγαμε στον χασάπη. Άσε που νηστεία είχαμε ολόκληρο σαρανταήμερο Χριστούγεννα, Πάσχα και Δεκαπενταύγουστο. Τις υπόλοιπες ημέρες; «Πατάκες και φουσκοκοίλια». Γι’ αυτό, λοιπόν, το Χριστουγεννιάτικο τραπέζι, πέρα από το θρησκευτικό περιεχόμενο έπαιρνε και την όποια μπορεί να φανταστεί κάποιος «μορφή γαστρονομικής κατάνυξης και χαρακτηριστικής υπερβολής». «Τον αγλέουρα έφαγες, θα σούρ’ ταμπλάς. Σταμάτα». Οι μεγάλοι με τίποτε δεν σταματούσαν και μέρος της συζήτησης ήταν τα μελλοντικά τους σχεδια για ένα άλλο… Πασχαλιάτικο τραπέζι. 

Το Χριστουγεννιάτικο τραπέζι ήταν καθιερωμένο -εθιμικά τουλάχιστον- να γίνεται στο σπίτι του παππού ή του μεγαλύτερου αδελφού. Εξαίρεση, αν κάποιος γιόρταζε. Όπως και να είχε το πράγμα την ημέρα των Χριστουγέννων όλοι οι συγγενείς σε ένα σπίτι συνεόρταζαν. Η συγγενική αυτή συγκέντρωση ήταν και δείγμα οικογενειακής και συγγενικής αγάπης και -περισσότερο- απόδειξη αρμονικών συγγενικών σχέσεων. Λειτουργούσε κανονικά το ράδιο αρβύλα. «Μόνοι τ’ς έκαναν Χριστούγεννα. Θα ‘ναι φαγωμέν’ σαν τα σκλιά». Ήταν οι καλοθελητές και οι κουτσομπόλες που σε «έπιαναν και σε πέρναγαν άβρεχτο πέρα απ’ τον Άραχθο». 

Οι ημέρες των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς ήταν ημέρες απόλυτης ανεμελιάς, που κυριαρχούσαν τα γλέντια και τα κρασοπότια. Στο εξαιρετικά στρωμένο τραπέζι, με τραπεζομάντηλο χειροποίητα πλεκτό, κεντημένο στο χέρι σταυροβελονιά και δαντέλα στο τελείωμα. Ήταν αριστούργημα τεχνικής και υπόδειγμα υπομονής. «Στραβώθ’κα αλλά το τελείωσα. Θα το στρώσω του Χ’στού». Το έστρωναν και στρώνονταν στο φαΐ. Το κύριο φαγητό ήταν χοιρινό με σέλινο. Θυμάμαι τον παππού μου, τι καυγάδες που έκανε με τη γιαγιά μου. «Δεν θέλω ζ’μί. Πνίγ’κα όλο το χρόνο απ’ τα φασόλια. Κοψίδια θέλω». Αυτά έλεγε αλλά έπαιρνε την αποστομωτική απάντηση από τη γιαγιά. «Ν κάτσεις στα αυγά σ’. Τα κοψίδια είναι για τα παιδιά. Εσύ λίγο για καλωσκέρ’σμα. Φτάν’. Άμα περ’σέψ’ τίποτις». Συνήθως δεν περίσσευε. Αρούπωτα…

Να πούμε ακόμη πως πλεόναζαν στο τραπέζι οι πίτες. Και πίτες μάλιστα με περιεχόμενο! Τυρόπιττες και κρεατόπιτες. Όχι λαχανόπιτες, δεν θέλαμε τέτοια πίτα χρονιάρες μέρες. «Μού έχουν φυτρώσει για τα καλά τα λάχανα στο στομάχι» είπε κάποτε ο παππούς και άκουσε τον ανήκουστο από τη γιαγιά. Το τραπέζι ήταν στρωμένο όλη την ημέρα. Ήταν γρουσουζιά να έρχεται επισκέπτης και «να είχε σηκωθεί» το τραπέζι. Όλη, λοιπόν, την ημέρα. Πιάτο γιομάτο για τον Χριστό, τον άγνωστο διαβάτη, τον πεινασμένο και τον φτωχό. Τέσσερις τον αριθμό, όσα και τα σημεία του ορίζοντα. 

Επίσης περιμέναμε και τους οργανοπαίκτες. Περνούσαν σιοντίλα όλα τα σπίτια και «γλένταγαν» κι αυτοί μαζί με τα μέλη της οικογένειας. Λϊγη ώρα. «Από λίγο για να προκάνουμε όλους». Δυο – τρία τραγούδια, άντε και κανένα παραπάνω, αν ήταν κάποιος μερακλής κι ήθελε να φουρλατίσ’ περισσότερο στο χορό. Έπαιρναν το κατιτίς, αλλά έβαζαν και στο χαρτί το λουκούμι, δεν υπήρχαν γλυκά τότε εκτός από τα γλυκά του κουταλιού, για να το φάνε άλλη μέρα. Οι τσέπες τους ήταν φίσκα «λακούμια». Την ημέρα των Χριστουγέννων δεν γινόντουσαν επισκέψεις. Τα Χριστούγεννα είναι οικογενειακή γιορτή. «Άλλ’ μέρα οι επισκέψεις. Όρισε ο Θεός τόσες μέρες». Οι επισκέψεις άρχιζαν τη δεύτερη ημέρα των Χριστουγέννων, αν βέβαια είχαν οι άντρες ξεθουλωριάσει από το φαγοπότι και το κρασοπιώμα. 

Έθιμο που χάθηκε για πάντα ήταν και το γεγονός ότι στο τραπέζι υπήρχε και ένας δίσκος με πολυσπόρια. Βρασμένοι σπόροι σιταριού και καλαμποκιού περίτεχνα διακοσμημένοι με σπυριά από ρόδι. Σύμβολο καρποφορίας. Όσο έτρωγαν και το υπόλοιπο το έριχναν στα χωράφια, να φάνε τα πετούμενα του ουρανού και να προσευχηθούν κι αυτά μαζί τους για την καρποφορία. «Να φτάνει το φαΐ μας και για κάθε πετούμενο».

Χρήστος Α. Τούμπουρος

Οι Πρωθυπουργοί επιλέγουν Ήπειρο!

Το 2019 ξεκίνησε στην Ήπειρο με την άφιξη του τότε Πρωθυπουργού. Ανήμερα της Πρωτοχρονιάς ο Αλέξης Τσίπρας με την οικογένειά του και λίγους φίλους έφτασε στην ιδιαίτερη πατρίδα του, το Αθαμάνιο Άρτας, για λίγες μέρες ξεκούρασης.

Έκανε πεζοπορίες, πήγε στους Καταρράκτες και στη συνέχεια απόλαυσε το λευκό τοπίο της περιοχής καθώς ακολούθησαν χιονοπτώσεις…

Η χρονιά κλείνει με μία δεύτερη πρωθυπουργική επίσκεψη.

Ήταν ο Κυριάκος Μητσοτάκης αυτή την φορά που επέλεξε τα βουνά της Ηπείρου –του Μετσόβου- για να περάσει τις διακοπές των Χριστουγέννων με την οικογένειά του..

Οι πρωθυπουργοί λοιπόν επιλέγουν Ήπειρο και δικαίως γωνιές αυτού του τόπου τους μαγεύουν με την ομορφιά τους!

https://www.epiruspost.gr

Η μεταφορά του νερού τα παλιά χρόνια

Τις προηγούμενες δεκαετίες ένα από τα αγαθά που έχουμε σήμερα το νερό, δεν υπήρχε σε κάθε σπίτι. Έτσι, ο άνθρωποι εκείνης της εποχής έπρεπε να το μεταφέρουν από τα διάφορα πηγάδια ή τις βρύσες που υπήρχαν σε δημόσιους χώρους, συνήθως στις πλατείες. Η μεταφορά τους γινόταν με τις παραδοσιακές στάμνες. Οι τυχεροί που είχαν ζώα φόρτωναν το νερό σε τσίγκινους τενεκέδες και το μετέφεραν σε μεγαλύτερες ποσότητες. Αυτό γινόταν κάθε μέρα, ήταν δηλαδή ένας διαρκής αγώνας. Κάθε χωριό είχε τη δική του βρύση που έτρεχε γάργαρο, δροσερό και καθαρό νερό αλλά επίσης και πολλά πηγάδια και πηγές που είχαν τη δική τους ονομασία.

https://epirusgate.blogspot.com

Νοσταλγικά παλαιά έθιμα του Δωδεκαημέρου στη Θεσπρωτία

Δωδεκαήμερο ή Δωδεκάμερο ονομάζεται η περίοδος των 12  ημερών και νυχτών, από την παραμονή των Χριστουγέννων έως το πρωί των Θεοφανείων, στις 6 Ιανουαρίου. Τα παλαιά έθιμα στη Θεσπρωτία, κάποια από τα οποία διασώζονται ως τις ημέρες μας, περιείχαν το πνεύμα των ανθρώπων των παρελθουσών εποχών. Την παραμονή των Χριστουγέννων κάθε νοικοκύρης έφερνε στο σπίτι του ένα χοντρό ξύλο, κομμένο από δέντρο αγκαθωτό, αχλαδιά, αγριοκερασιά κ.κπ. Τα αγκαθωτά δένδρα, κατά τη λαϊκή αντίληψη, απομακρύνουν τα δαιμονικά όντα. Επίσης, έκαιγαν λιβάνι ή αλάτι στη φωτιά, ή κρεμούσαν ένα κατωσάγονο χοίρου στην καμινάδα. Άλλοι θέλοντας να τους εξαπατήσουν, μια και οι καλικάντζαροι θεωρούνταν κουτοί, έδεναν στο κρικέλι της πόρτας ένα σκουλί λινάρι. Ώσπου να μετρήσει ο δαίμονας τις ίνες του λιναριού, θα λαλούσε ο πετεινός. Την παραμονή ή προπαραμονή των Χριστουγέννων, έχουν προηγηθεί τα “χοιροσφάγια”, η σφαγή των γουρουνιών, που το παχύ τους κρέας και το λίπος ήταν η κατάλληλη τροφή για το χειμώνα.ο σφάξιμο ήταν πραγματική ιεροτελεστία, τέτοια που παραπέμπει σε αρχαίες θυσίες. Μ’ ένα θυμιατήρι θυμιάτιζαν το σφάγιο και έβαζαν στο στόμα του ένα κρεμμύδι. Τα παιδιά περίμεναν αυτό το γεγονός με ιδιαίτερη ανυπομονησία.
 Έπαιρναν την ουρήθρα του ζώου και την έκαναν μπάλα. Τη χτυπούσαν πρώτα σε μια πέτρα για να καθαριστεί από τα λίπη. Μετά τη φούσκωναν και την έδεναν καλά. Μια πραγματική δερμάτινη μπάλα! Τα γουρούνια, ή γ’ρούνια, ήταν πραγματικός θησαυρός για την οικονομία του σπιτιού την εποχή εκείνη. Κατ’ αρχήν έφτιαχναν τον πατσά, που θα έτρωγαν όμως την ημέρα των Φώτων. Με το δέρμα του κατασκεύαζαν αυτοσχέδια παπούτσια, τα γουρνοτσάρουχα.Το λίπος του το έλιωναν, το αποθήκευαν σε βαρέλια ξύλινα (κάδοι) και το χρησιμοποιούσαν στη μαγειρική, καθώς το λάδι ήταν δυσεύρετο. Τα μικρά κομμάτια του λίπους που δεν έλιωναν τελείως, καθώς είχαν λίγο κρέας, τα φύλαγαν για άλλες χρήσεις. Τις τσιγαρίδες όπως τις έλεγαν, τις έβαζαν στις πίττες ή στη μπομπότ, ψωμί από καλαμποκίσιο αλεύρι, για να νοστιμίσουν. Το κρέας του γουρουνιού το έκαναν παστό ή λουκάνικα, τις λουκανίτσες. Για να τις φτιάξουν ψιλόκοβαν πρώτα το κρέας, το ανακάτευαν με ψιλοκομμένα πράσα και κρεμμύδια, έριχναν ρίγανη και τα κρεμούσαν στο ταβάνι του κελαριού σε θηλιές. 

ΤΟ ΧΡΙΣΤΟΨΩΜΟ
Το «ψωμί του Χριστού» το έφτιαχνε, την παραμονή των Χριστουγέννων, η νοικοκυρά με ιδιαίτερη ευλάβεια και με ειδική μαγιά (από ξερό βασιλικό κ.λ.π.). Απαραίτητος επάνω, χαραγμένος ο σταυρός. Γύρω - γύρω διάφορα διακοσμητικά σκαλιστά στο ζυμάρι ή πρόσθετα στολίδια. Αυτά τόνιζαν το σκοπό του χριστόψωμου και εξέφραζαν τις διάφορες πεποιθήσεις των πιστών. Την ημέρα του Χριστού, ο νοικοκύρης έπαιρνε το χριστόψωμο, το σταύρωνε, το έκοβε και το μοίραζε σ’ όλη την οικογένειά του και σε όσους παρευρίσκονταν στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι. (Μερικοί εδώ βλέπουν ένα συμβολισμό της Θείας κοινωνίας. Όπως ο Χριστός έδωσε τον άρτον της ζωής σε όλη την ανθρώπινη οικογένειά του...). Γύρω από το χριστόψωμο υπάρχουν και άλλες παραδόσεις. Αναφέρονται στην ενότητα της Εκκλησίας και των λαών, με συμβολικό πρότυπο την ένωση των κόκκων του σίτου σ΄ ένα ψωμί. Οι λαοί κάποτε θα ενωθούν μ’ ένα ποιμένα, το Χριστό. Τα χριστόψωμα, τα έκοβε στο τραπέζι των Χριστουγέννων ο οικοδεσπότης, σταυρώνοντάς τα, και ευχόμενος «χρόνια πολλά και του χρόνου». Τα χριστόψωμα κατασκευάζονται όπως το ψωμί, μόνο που στολίζονται με σταυρούς και ποικίλα στολίδια ανάλογα με την καλαισθησία της νοικοκυράς. Σε κάποια χωριά της Θεσπρωτίας τα χριστόψωμα, τα έφτιαχναν κεντημένα με ωραία σχήματα, που γίνονταν πάνω στο ζυμάρι με διάφορα ποτήρια, μικρά ή μεγάλα ή κούπες από βελανίδια, τα οποία  συμβόλιζαν την αφθονία, που ήθελαν να έχουν στην παραγωγή των ζώων και της σοδειάς του σπιτιού τους. Μερικοί συνήθιζαν στη μέση του χριστόψωμου να βάζουν ένα άβαφο αυγό που συμβόλιζε τη γονιμότητα.
ΟΙ ΤΗΓΑΝΙΤΕΣ
Σε όλα τα σπίτια,στα χωριά της Θεσπρωτίας, παραμονές Χριστουγέννων θα έπλαθαν και θα έψηναν τις τηγανίτες. Στο σοφρά ή σε κάποιο τραπέζι κοντά στην φωτογονία, η μητέρα και τα κορίτσια έπλαθαν το έτοιμο ζυμάρι.   Μετά το έριχναν στη μεγάλη τηγάνα που ήταν γεμάτη καυτό λάδι πάνω στη φωτιά, για να ψηθεί. Η πρώτη τηγανίτα, μεγάλη και στρογγυλή με σταυρό στη μέση ήταν του Χριστού, η δεύτερη παρόμοια του σπιτιού κ.λ.π. Τις ψημένες τηγανίτες τις έβαζαν μέσα σε μπουρέκια (στρογγυλά μπακιρένια ταψιά) και σε λεκάνες. Η ποσότητα του ζυμαριού, που θα γινόταν τηγανίτες ήταν αρκετή και πάντοτε ανάλογη με τον πληθυσμό της φαμελιάς. Η φωτιά για τις τηγανίτες έπρεπε να είναι δυνατή και να έχει διάρκεια. Γι αυτό ο πατέρας είχε σκίσει σκίζες τα χοντρά κούτσουρα. Ήταν η καλύτερη καύσιμη ύλη για την περίπτωση. 
ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΙΑΤΙΚΟ ΣΤΕΦΑΝΙ
Σε ορισμένα  χωριά συνήθιζαν να κρεμάνε στους τοίχους και τις εξώπορτες ολόκληρες πλεξούδες από σκόρδα που πάνω τους καρφώνουν μοσχοκάρφια, δηλαδή γαρυφαλλάκια για να διώξουν την κακογλωσσιά που «καρφώνει» την ευτυχία του σπιτιού τους. Διακοσμημένο με Χριστουγεννιάτικα στολίδια, το στεφάνι από έλατο στην εξώπορτα, εκτός από το καλωσόρισμα στους καλεσμένους, φέρνει τύχη στο σπίτι.
ΤΟ ΚΥΝΗΓΙ ΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ
Κατά τη διάρκεια των σαράντα ημερών πριν τα Χριστούγεννα, στα χωριά, τα περισσότερα παιδιά βγαίνανε κυνήγι. Τα βράδια, όταν το σούρουπο έπεφτε για καλά και το κρύο άρχιζε να τσούζει, παίρνανε το "φακό" με καινούργια "πλάκα" και γυρίζανε στα χαλάσματα και στα σπήλια κοντά στο χωριό. Στόχος τους οι γουργουγιάννηδες, τα μικρά πουλάκια που κούρνιαζαν εκεί. Τα θαμπώνανε με το φακό και τα πιάνανε. Αν ήταν πολύ ψηλά, τα χτυπούσανε με τις λαστιχιέρες (σφεντόνες). Η μάνα ή κάποια μεγάλη αδερφή, μετά από πολλή γκρίνια τους, τα καθάριζαν και τα πάστωναν. Τα βάζανε σε πήλινα ή γυάλινα βάζα, για να τα φάνε τα Χριστούγεννα. Πολλά παιδιά μάζευαν είκοσι και περισσότερα πουλάκια και καμάρωναν για τις ... κυνηγετικές ικανότητες τους και για την σοδειά τους. Και όταν ζύγωναν οι γιορτές, άρχιζαν οι παραδοσιακές ετοιμασίες. Το σπίτι έπρεπε να βάλει τα γιορτινά του και όλο το χωριό να καθαριστεί και να ετοιμαστεί, για να υποδεχτεί τους ξενιτεμένους του που θα έρχονταν να κάνουν γιορτές με τους δικούς τους. 
ΤΑ ΚΑΛΑΝΤΑ
Τα κάλαντα ή κάλανδα, κόλιαντρα, παραμονή  των Χριστουγέννων, της Πρωτοχρονιάς, των Θεοφανείων είναι ευχετικά και επαινετικά τραγούδια για την οικογένεια και το σπιτικό και συγχρόνως η μελοποιημένη αφήγηση του γεγονότος της ημέρας. Με την προθυμία της αγνότητας και τη διάθεση της γνωριμίας με τις χαρές της ζωής είναι πάντοτε τα παιδιά, που συνήθιζαν να κρατούν και ένα καλαθάκι για τα «φιλέματα». Τα φιλέματα στην ελληνική ύπαιθρο ήταν κυρίως γλυκά: δίπλες, ξεροτήγανα, λουκουμάδες, αλλά και ξηροί καρποί, κουραμπιέδες ή μελομακάρονα. Από τα πιο συνηθισμένα φιλοδωρήματα ήταν τα «κόλιντρα», μικρές κουλούρες από σιτάρι ή κριθάρι. Η αμοιβή των καλανδιστών δεν είναι ούτε φιλανθρωπία, ούτε ζητιανιά, αλλά πράξη τελεστική. Την ονομασία τους, την πήραν από την λατινική λέξη calenda, που διαμορφώθηκε από το ελληνικό ρήμα καλώ. Παιδιά, κατά ομάδες, περιφέρονταν και περιφέρονται στα σπίτια, στους δρόμους, στα καταστήματα και τραγουδούν με ειδικό όργανο τραγούδια, που αφορούν τα Χριστούγεννα, τη γιορτή της Πρωτοχρονιάς, τη γιορτή του Μ. Βασιλείου και μερικά και την Περιτομή του Χριστού.Το έθιμο αυτό προϋπήρχε στην Ελλάδα, πριν από την Ρώμη. Σήμερα η ανταμοιβή για τους ύμνους και τις ευχές είναι κυρίως χρηματική και διάφορα κεράσματα.
Η ΠΡΩΤΟΧΡΟΝΙΑ
Η πίτα, που φτιάχνουμε την παραμονή της Πρωτοχρονιάς και που κόβεται σε πανηγυρική συγκέντρωση των μελών της οικογένειας ή και άλλων συγγενών και φίλων, έχει τις ρίζες της στα αρχαία ελληνορωμαϊκά έθιμα. Η ορθόδοξη παράδοση συνέδεσε το έθιμο με τη Βασιλόπιτα. Και η ιστορία της έχει ως εξής. Ο Μ. Βασίλειος, για να προστατεύσει την περιφέρειά του, την Καισάρεια της Καππαδοκίας, από επιδρομή αλλοφύλων, έκανε έρανο και μάζεψε χρυσά νομίσματα και άλλα αγαθά, για να τα δώσει στους εχθρούς, ώστε να τους δελεάσει, για να μην λεηλατήσουν την περιοχή του. Ο εχθρός, όμως, τελικά, δεν κατόρθωσε να εισβάλει στην Καισάρεια και τα αγαθά έμειναν. Τότε, ο Μ. Βασίλειος είπε να φτιάξουν μικρές πίτες - ψωμάκια, μέσα στις οποίες έβαζαν και ένα χρυσό νόμισμα, ή κάτι άλλο από όλα τα πολύτιμα πράγματα που είχαν μαζευτεί. Οι πίτες αυτές μοιράστηκαν σε όλους και ο καθένας κράταγε ό,τι του τύχαινε. Πάρα πολλά έτυχαν και στα παιδιά... Το πρωί της Πρωτοχρονιάς, η οικογένεια πηγαίνει στην εκκλησία και ο νοικοκύρης κρατάει στην τσέπη του ένα ρόδι, για να το λειτουργήσει. Γυρνώντας σπίτι, πρέπει να χτυπήσει το κουδούνι της εξώπορτας – δεν κάνει να ανοίξει ο ίδιος με το κλειδί του – και έτσι να είναι ο πρώτος που θα μπει στο σπίτι, για να κάνει το καλό ποδαρικό, με το ρόδι στο χέρι. Μπαίνοντας μέσα, με το δεξί, σπάει το ρόδι πίσω από την εξώπορτα, το ρίχνει δηλαδή κάτω με δύναμη, για να σπάσει και να πεταχτούν οι ρώγες του παντού και ταυτόχρονα λέει: "με υγεία, ευτυχία και χαρά το νέο έτος κι όσες ρώγες έχει το ρόδι, τόσες λίρες να έχει η τσέπη μας όλη τη χρονιά". Τα παιδιά μαζεμένα γύρω-γύρω κοιτάζουν οι ρώγες, αν είναι τραγανές και κατακόκκινες. Όσο γερές κι όμορφες είναι οι ρώγες, τόσο χαρούμενες κι ευλογημένες θα είναι οι μέρες που φέρνει μαζί του ο νέος χρόνος.
ΤΑ ΘΕΟΦΑΝΕΙΑ
Τα Θεοφάνεια ή Φώτα ή Επιφάνεια γιορτάζουμε την βάπτιση του  Ιησού Χριστού από τον Ιωάννη τον Πρόδρομο ή Βαπτιστή. Ο αγιασμός γίνεται για πρώτη φορά την παραμονή των Θεοφανίων και λέγεται «Μικρός Αγιασμός» ή «Πρωτάγιαση» ή «Φώτιση». Με την Πρωτάγιαση, ο ιερέας γυρίζει όλα τα σπίτια και με το σταυρό και ένα κλωνί βασιλικό «αγιάζει» ή «φωτίζει» (ραντίζει) τους χώρους των σπιτιών για να φύγει μακριά κάθε κακό. Παλαιότερα, οι λαϊκές δοξασίες συνέδεαν τον φωτισμό των σπιτιών με την εξαφάνιση των καλικάντζαρων, τους οποίους φαντάζονταν να φεύγουν περίτρομοι με την έλευση του ιερέα... Ο μεγάλος αγιασμός γίνεται ανήμερα τα Θεοφάνεια στις 6 Ιανουαρίου. Μια μεγάλη πομπή σχηματίζεται και παίρνει το δρόμο που οδηγεί στη θάλασσα ή σε κάποιο ποτάμι, μπορεί και σε μια δεξαμενή. Μπροστά τα εξαπτέρυγα, πίσω οι παπάδες με τα καλά τους άμφια, ύστερα οι αρχές του τόπου και παραπίσω το πλήθος. Στις πόλεις η πομπή γίνεται πιο πλούσια με τη μουσική και τη στρατιωτική παράταξη. Όταν γίνει ο αγιασμός, ρίχνει ο παπάς το σταυρό στο νερό, πραγματοποιώντας έτσι τον αγιασμό των υδάτων. Νεαρά κυρίως άτομα βουτούν στα παγωμένα νερά για να πιάσουν τον Σταυρό και να λάβουν την ευλογία του ιερωμένου, αλλά και να δεχθούν τις τιμές και τις ευχές των συντοπιτών τους. Οι καμπάνες ηχούν χαρμόσυνα. Όλοι οι πιστοί πίνουν με ευλάβεια από τον αγιασμό, συμβολικά με τρεις γουλιές, και ραντίζουν μ’ αυτόν τα σπίτια, τα δέντρα, τα χωράφια και τα ζώα τους. Για τα Φώτα ο λαός πιστεύει πως είναι ο καιρός, η γιορτή που φεύγουν οι καλικάντζαροι γιατί φοβούνται την αγιαστούρα του παπά. Ο τρόμος τους αρχίζει από την παραμονή των Φώτων που γίνεται ο μικρός αγιασμός. Γι αυτό και το έθιμο του λαού λέει:

Στις πέντε του Γενάρη
Φεύγουν οι καλικαντζάροι.
Αλλά ο μεγάλος τους τρόμος είναι τα Φώτα.
Φεύγουν τότε λέγοντας:
Φεύγετε να φεύγουμε
κι έφτασε ο τουρλόπαπας
με την αγιαστούρα του
και με τη βρεχτούρα του...

Η εορτή των Θεοφανίων περικλείει άλλωστε και πολλές εκδηλώσεις που αποτελούν διαιώνιση αρχαίων ελληνικών εθίμων. Ο αγιασμός έχει και την έννοια του καθαρμού, του εξαγνισμού των ανθρώπων, καθώς και της απαλλαγής του από την επήρεια των δαιμονίων. Η τελευταία αυτή έννοια δεν είναι αυστηρά χριστιανική, αλλά έχει τις ρίζες της στην αρχαία λατρεία.

http://katoci.blogspot.com

Ενημέρωση και εγγραφές Εθελοντών Δοτών Μυελού των Οστών από το Δήμο Ηγουμενίτσας.

Το Τοπικό Κέντρο Εθελοντών Δοτών Μυελού των Οστών Δήμου Ηγουμενίτσας θα βρίσκεται τη Δευτέρα 30 Δεκεμβρίου 2019, 11:00 - 13:00, στον Πεζόδρομο Ηγουμενίτσας (Σπιτάκι 7) για ενημέρωση και εγγραφές Εθελοντών Δοτών Μυελού των Οστών.

«Ταμπλάς σε βάρεσε». Λαογραφικά Σημειώματα

Γράφει ο Χρήστος Α. Τούμπουρος

«Μωρή ταμπλαρωμένη, ταμπλάς σε βάρεσε, σε πήρε και σε σήκωσε και σε συμμάζεψε». Είχα δεν είχα καβαλήσει την πρώτη δεκαετία της ζωής μου, όταν πρωτοάκουσα τραγουδιστά τα παραπάνω λόγια, χωρίς βέβαια να καταλάβω τίποτε. Μικρός και άνογος, από πίσω όμως πάντοτε από τους μεγάλους. Μέρες Χριστουγέννων. Μια ομάδα «είχαμε πάει» να πούμε τα Κάλαντα. Μεταφέραμε δηλαδή τραγουδιστά, την παραμονή των Χριστουγέννων, σε κάθε σπίτι το χαρμόσυνο άγγελμα της Γέννησης του Θεανθρώπου. Επτά συνολικά άτομα. Επικεφαλής ο Κώστας, πέντε έξι χρόνια μεγαλύτερός μου, και ακολουθούσαν οι υπόλοιποι. Εγώ ήμουν ο μικρότερος και συνεπώς ούτε άποψη είχα ούτε και ίσο μερίδιο λάμβανα στη μοιρασιά. Θα έπαιρνα το κατιτίς. Έφτανε αυτό. Εμπειρία μάζευα. Αργότερα θα ερχόταν και η σειρά μου.

Πρωί πρωί λοιπόν συναντηθήκαμε στο προκαθορισμένο μέρος και κινήσαμε. Δεν αφήναμε σπίτι για σπίτι. Αχολογούσαν όλα τα σπίτια από τραγούδια και ευχές. Συνεχόμενες ευχές… «Σ’ αυτό το σπίτι πού ‘ρθαμε, σ’ αυτό το νοικοκύρη, πέτρα ποτέ μη ραϊστεί, λιθάρι μη σπαράξει». Και όρθιος αυτός, κορδωμένος άκουγε τις ευχές και μας έδινε το φιλοδώρημα. Είχαμε το κουτί – φάτνη, εκεί όπου έριχναν τα κέρματα. Η νοικοκυρά του σπιτιού μας φίλευε τηγανίτες. Κι αν ήταν σοροπιασμένες με μέλι, ε, ρε τι χαρά κάναμε. Αλειβόμασταν και κολλούσαν τα ρούχα μας.

Ήταν όμως και νοικοκυρές-λίγες, αλλά ήταν- που δεν άνοιγαν την πόρτα τους. Τότε άρχιζε το πανηγυράκι. Ξέραμε κάμποσα τραγουδάκια και τα λέγαμε. « Κυρά μ’ στη στάχτη κάθεσαι και ο κώλος σου ξεφ’σάει και από το φύσ’μα το πολύ εχύθη το τσουκάλι». Ούτε τσουκάλι της χύθηκε «μιανής», αλλά βγήκε έξω και μας πήρε στο κυνήγι και ακόμα τρέχουμε, που λέει ο λόγος. Σταματήσαμε σε μια Τζούμα. Και τότε άρχισαν οι μεγαλύτεροι το τραγούδι με τον ταμπλά. «Μωρή ταμπλαρωμένη, ταμπλάς σε βάρεσε, σε πήρε και σε σήκωσε και δε σε συμμάζεψε». Προσπαθούσα και εγώ να το πω. Ασφαλώς και δεν καταλάβαινα τίποτε. Ήξερα ότι ο ταμπλάς είναι μεγάλη και χοντρή σανίδα. Μέχρι εκεί. Ο παππούς μου ήταν μαραγκός και είχα δει πολλούς ταμπλάδες. Γι’ αυτό και νόμιζα πως κάποιος την είχε βαρέσει με ταμπλά στο κεφάλι.

Όταν γύρισα στο σπίτι ρώτησα τον παππού. Του εξιστόρησα το γεγονός κι αυτός χαμογέλασε. Μόνο είπε πως αυτή είναι μόνιμα βαρεμένη. Είναι το ύφασμα τέτοιο, δεν σιάζει με τίποτε. Ρετάλι κανονικό. Όλο το χρόνο, όταν την έβλεπα «από δω παν’ οι άλλοι˙ έκοβα λάσπ’». Δεν την φοβόμουν, απλά την συμπονούσα γιατί τη βάρεσε, έλεγα μέσα μου, κάποιος με τον ταμπλά. Την επόμενη χρονιά στα Κάλαντα των Χριστουγέννων με δασκάλεψε ο παππούς να πάω μόνος μου και να πω το τραγούδι που προφανώς ο ίδιος το είχε συνθέσει. «Αυτό το σπίτι το καλό ταμπλάς μην το βαρέσει και σαν τα ψηλά βουνά κι αυτό να αντέξει» Συνέχισα. «Το καλάθι θέλ’ αυγό και οι τσέπες μου κουκόσιες και το δεξί το χέρι μου, λίγα λεφτούλια θέλει». Τα πήρα. Βγήκε έξω η «ταμπλοβαρεμένη» και μου τα έδωσε. Και αυγά και κουκόσιες και λεφτούλια. Κι από τη χαρά μου έκοψα τον κατήφορο περδικλώθηκα, σωριάστηκα και έκανα γκιλντάρα στην κατηφόρα και πάνε κατ’ ανέμ’ και τα «αυγά και τα καλάθια».

Όταν πήγα στο σπίτι κλαίγοντας και με είδε ο παππούς, με πήρε στην αγκαλιά του και μού είπε. «Πήγαινε μέσα να σε αλλάξει η γιαγιά σου, μην σε δει έτσι η μάνα σου και της έρθει αληθινός ταμπλάς». Είχε κάνει το θαύμα του ο άγιος αυτός άνθρωπος.

Χρήστος Α. Τούμπουρος

«Έφυγε» ο Θάνος Μικρούτσικος

Σε ηλικία 72 ετών άφησε την τελευταία του πνοή ο σπουδαίος καλλιτέχνης, Θάνος Μικρούτσικος, o οποίος έδινε μάχη με τον καρκίνο. Το τελευταίο διάστημα νοσηλευόταν στο «Metropolitan», έχοντας δίπλα του όλη την οικογένειά του. 

https://tvxs.gr

“Έσβησε” η Γιαννούλα – To ανάπηρο αρνάκι που συγκίνησε

H Γιαννούλα “έσβησε” ήρεμα στο κρεβατάκι της, λίγες ημέρες πριν τα Χριστούγεννα

Δεν τα κατάφερε τελικά η Γιαννούλα, το ανάπηρο αρνάκι, που είχε σώσει στον χιονισμένο Ψηλορείτη ένα ζευγάρι από το Ηράκλειο και το μετέφερε τον περασμένο Νοέμβριο σε φάρμα της Ολλανδίας.

Σύμφωνα με την Πατρίς, η Γιαννούλα “έσβησε” ήρεμα στο κρεβατάκι της, λίγες ημέρες πριν τα Χριστούγεννα, λόγω λοίμωξης και παρά τις προσπάθειες της ιδιοκτήτριας της φάρμας που φροντίζει κακοποιημένα ζώα αλλά και του κτηνιάτρου που το επισκεπτόταν καθημερινά.

Η γυμνάστρια Νίκη Μανολάκη, η οποία είχε υιοθετήσει το αρνάκι με τον σημερινό σύζυγό της πλέον Ανδρέα Γεωργόπουλο, πληροφορήθηκε με μεγάλη λύπη ότι η Γιαννούλα, που πάλεψε τόσο πολύ για να ζήσει, αυτή τη φορά δεν τα κατάφερε.

 “Ήταν άρρωστη περίπου 20 μέρες. Κάποια λοίμωξη που προκάλεσε νεφρική ανεπάρκεια, δεν βοηθούσε και η κατάστασή της. Κατέπεσε τις τελευταίες μέρες. Δεν μπορούσε ούτε με το καροτσάκι να περπατήσει. Η Μαρία, η ιδιοκτήτρια της φάρμας, έκανε τα πάντα για να την κρατήσει στη ζωή. Πήγαινε κτηνίατρος κάθε μέρα. Αλλά χθες έσβησε ήρεμα στο κρεβατάκι της”, αναφέρει.

Η ιστορία της Γιαννούλας είχε ευαισθητοποιήσει πάρα πολλούς ανθρώπους, ενώ αξιοσημείωτη ήταν η προσπάθεια της Νίκης και του Ανδρέα να τη μεγαλώσουν στο διαμέρισμά τους στον Πόρο.

Πέρυσι τον Νοέμβριο τη συνόδευσαν με αεροπλάνο της Aegean, που προσφέρθηκε να κάνει τη μεταφορά παρά τις δύσκολες γραφειοκρατικές διαδικασίες μέχρι την ολλανδική φάρμα, όπου μπορούσε να κινείται άνετα στη φύση με το αναπηρικό καροτσάκι της.

Πηγή: cretalive.gr, Πατρίς

https://www.thetoc.gr

«Δώρο»: Το 7λεπτο video, που δίνει ένα συγκινητικό μάθημα ζωής και διηγείται την ιστορία ενός γιου, που δεν είχε σε εκτίμηση τον πατέρα του. Απολαύστε το.

Η ταινία μικρού μήκους με τίτλο «Δώρο» διηγείται την συγκινητική ιστορία ενός γιου που δεν είχε σε εκτίμηση τον πατέρα του. Μεγαλώνοντας, ένιωθε ότι ο φτωχός πατέρας του ήταν απλά ένας αποτυχημένος και παράδειγμα προς αποφυγήν. 

Όταν όμως έφυγε από τη ζωή, ήρθε η αποκάλυψη ενός μεγάλου μυστικού που έκανε τον νεαρό να συνειδητοποιήσει πόσο σπουδαίος άνθρωπος ήταν στην πραγματικότητα ο πατέρας του. 

Δείτε το και χωρίς υπότιτλους στα Ελληνικά.Αξίζει τον κόπο.

www.otherside.gr

Η βλακεία δεν έχει πάτο, "χαίρε βάθος αμέτρητον"

Η βλακεία δεν έχει πάτο, "χαίρε βάθος αμέτρητον".

Γι' αυτό ένας ανόητος, που, βέβαια, θεωρεί, γελοιοποιούμενος,  τον εαυτό του ευφυή, μπορεί εύκολα να κατακρίνει, αβασάνιστα να συκοφαντήσει, πανεύκολα να ζηλέψει. 

Γιατί; Διότι είναι ανόητος. 

Μάλιστα οι ανόητοι φαντασιώνονται τους αξιοπρεπείς, παρουσιάζονται με εξωτερικό τουπέ, μέσα τους, όμως, είναι άδειοι, και ό,τι και να κάνουν δεν μπορούν εν τέλει να κρύψουν ότι είναι κούφιοι. 
Μακάρι να θεραπευόταν η ανοησία, δυστυχώς δεν θεραπεύεται. 

Και ανόητοι υπάρχουν σε όλους τους χώρους. Και δυστυχώς, περισσεύουν, σε χώρους, που θα έπρεπε να είναι όσο το δυνατόν λιγότεροι, αλλά, τι κατάντημα, είναι πολύ περισσότεροι απ' όσους μπορεί η κοινή λογική να αντέξει... 

Και παριστάνουν και τους καθοδηγητές... Αλίμονό μας...

http://katoci.blogspot.com

Μεγάλη κίνηση στο τελωνείο Μαυροματίου Σαγιάδας Θεσπρωτίας, λόγω εορτών

Μεγάλη είναι η κίνηση στο Τελωνείο Μαυροματίου Θεσπρωτίας, απ' όπου περνούν Αλβανοί και Βορειοηπειρώτες λόγω των εορτών. 

Και πριν τα Χριστούγεννα και αυτές τις ημέρες πριν την Πρωτοχρονιά διακινούνται πολλά αυτοκίνητα, μέσω Θεσπρωτίας, προς την Αλβανία.

Να σημειωθεί ότι  μετά τα Χριστούγεννα κάποιοι άρχισαν να επιστρέφουν στην Ελλάδα από την Αλβανία.

Εξάλλου υπάρχουν και οι Αλβανοί εργάτες στη Θεσπρωτία, που και αυτοί κάνουν ολιγοήμερες διακοπές στον τόπο τους. 

http://katoci.blogspot.com

Το ελληνικό Δωδεκαήμερο 4α. «Το Χριστόψωμο» 4β. Τα σπάργανα του Χριστού

 Γράφει ο Χρήστος Α.Τούμπουρος

Το εορταστικό Δωδεκαήμερο των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς ήταν μια ευκαιρία για την ενίσχυση της οικογενειακής συνοχής. Οι κτηνοτροφικές ιδιαίτερα εργασίες απαιτούσαν τα μέλη της οικογένειας, κυρίως οι άντρες «να είναι κοντά στα ζωντανά». Μέρες πολλές «έκαναν» να πάνε στο σπίτι. Μην ξεχνάμε πως κάθε σχεδόν σπίτι είχε και τον ξενιτεμένο της που αυτές τις μέρες, τις άγιες μέρες, ο κανόνας ήταν «να τις πορέψουν στο σπίτι» τους. Γι’ αυτό τις άγιες ημέρες των Χριστουγέννων «γέμιζε το σπίτι» και «ραίνονταν» όλη η οικογενειακή ατμόσφαιρα με αγάπη, στοργή και τρυφερότητα. 

Αυτά τα ευχάριστα συναισθήματα «βασίλευαν» στο σπίτι όταν ετοίμαζαν, ιδίως οι νοικοκυρές, το Χριστόψωμο και τα σπάργανα του Χριστού. 

Το βασικό είδος της διατροφής, τότε και τώρα, είναι το ψωμί. Ο Ηπειρώτης το τίμησε και το τιμά το ψωμάκι, γιατί, «πώς βγαίνει» το ένιωσε για τα καλά στο πετσί του. Πάντοτε το θεωρούσε ως «Θείο δώρο». Για το λόγο αυτό το Χριστόψωμο το παρασκεύαζαν με ιδιαίτερη επιμέλεια και εξαιρετική ευλάβεια. Η πρώτη ύλη. Αλεύρι σιταρένιο, «καθάριο» όπως το έλεγαν. Η όλη εργασία, ζύμωση, το φιλοτέχνημα της εμφάνισης και το ψήσιμο γινόταν με προσοχή και κάθε επιμέλεια. Ιδιαίτερα η εμφάνιση έπαιρνε τη μορφή εξαιρετικής καλλιτεχνικής δημιουργίας, όπου αποτυπώνονταν ανάγλυφα παραστάσεις συμβολικού περιεχομένου. Φάτνη, σταυροί, αρνοκάτσικα. Όση ώρα «κέντιζαν» την εμφάνιση παρακαλούσαν τον Χριστό να εκπληρωθούν όλες οι επιθυμίες. Αρνιά, κατσίκια, λεφτά, γαμπροί κλπ. 

Το ψήσιμο γινόταν την παραμονή των Χριστουγέννων. Η προσοχή εστιάζονταν «να μη σκάσει και χαλάσει την εμφάνιση». Με πάσα επιμέλεια όταν το έβγαζαν από τη φωτιά το άφηναν να ξεϊδρώσει και μετά το τύλιγαν με καθαρό άσπρο πανί για να το κόψουν την άλλη ημέρα. Την επόμενη, λοιπόν ημέρα ο νοικοκύρης έπαιρνε το χριστόψωμο, πρώτα το σταύρωνε και το έκοβε. Μετά το μοίραζε σ’ όλη την οικογένειά του και σε όσους παρευρίσκονταν στο χριστουγεννιάτικο τραπέζι. Η όλη διαδικασία γινόταν με εξαιρετική θα έλεγε κάποιος κατάνυξη, αφού λειτουργούσε ο συμβολισμός της Θείας κοινωνίας. Κάτι παράλληλο. Δινόταν, όπως έδωσε και ο Χριστός, ο άρτος της ζωής.

Τα σπάργανα του Χριστού. Το πρωί της παραμονής των Χριστουγέννων ετοίμαζαν τις τηγανίτες κυρίως για να φιλέψουν τα παιδιά που θα έρθουν και θα πουν τα Κάλαντα. Επειδή έπρεπε να μοιάζουν με σπάργανα, τις τηγανίτες τις έφτιαχναν από άζυμο χυλό σιτάλευρου για να μην φουσκώνουν. Οι περισσότερες νοικοκυρές δεν τις τηγάνιζαν αλλά τις έβαζαν και ψήνονταν πάνω σε μια πλάκα της γωνιάς. Τις σιορόπιαναν με ζαχαρόνερο ή και με μέλι (αν υπήρχε) και τις πασπάλιζαν με ψίχα από καρύδι ή αμύγδαλο. Εξαιρετικό γλυκό. (Ίσως και να ήταν το μοναδικό). 

Ακόμη να πούμε πως το έθιμο λειτουργούσε σε κάθε γέννα. Οι συγγενείς και οι φίλοι αυτό το γλυκό προσέφεραν σε τυχόν επίσκεψή τους σε λεχώνα. Έτσι συμβολίζονταν και τα «σπάργανα για το μωρό».

Χρήστος Α.Τούμπουρος

Τέλος σε συμμορία οπλισμένων ζωοκλεφτών… Ανταλλαγή πυροβολισμών στα σύνορα, συλλήψεις, ένας αστυνομικός τραυματίας

Για μεγάλο χρονικό διάστημα αποτελούσαν τον φόβο και τον τρόμο για τους κτηνοτρόφους των ακριτικών χωριών της Θεσπρωτίας και ειδικά των Φιλιατών. Οπλισμένοι Αλβανοί περνούσαν, κυρίως νύχτα τα σύνορα, έκλεβαν τα ζώα τους, συχνά τα θανάτωναν επί τόπου, φόρτωναν το κρέας σε μουλάρια και άλογα που έφερναν μαζί τους και επέστρεφαν στην πατρίδα τους όπου πουλούσαν τα κλεμμένα κρέατα. Η δράση της συμμορίας έλαβε τέλος μετά από μία πολύ καλά οργανωμένη επιχείρηση της Αστυνομίας. Μία επιχείρηση επικίνδυνη καθώς οι Αστυνομικοί δέχθηκαν βροχή από σφαίρες και χρειάστηκε να ανταποδώσουν.

Ένας από τους δράστες κατά την σύλληψή του αντιστάθηκε και τραυματίστηκε έναν αστυνομικό ο οποίος μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο.

Όλα ξεκίνησαν στον Άγιο Νικόλαο Φιλιατών Θεσπρωτίας, κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα, όπου στο πλαίσιο συντονισμένης επιχείρησης αστυνομικών της Διεύθυνσης Αστυνομίας Θεσπρωτίας, συνελήφθησαν δύο αλλοδαποί, μέλη εγκληματικής οργάνωσης, που διέπρατταν ζωοκλοπές σε παραμεθόριες περιοχές του Δήμου Φιλιατών Θεσπρωτίας.

Πρόκειται για 46χρονο και 16χρονο, σε βάρος των οποίων σχηματίσθηκε δικογραφία κακουργηματικού χαρακτήρα για τα -κατά περίπτωση- αδικήματα της συμμετοχής σε εγκληματική οργάνωση, ζωοκλοπής, ζωοκτονίας, αντίστασης, απλής σωματικής βλάβης καθώς και για παραβάσεις της νομοθεσίας περί όπλων και περί αλλοδαπών.

Για την ίδια υπόθεση αναζητούνται ακόμα τρεις αλλοδαποί, μέλη της οργάνωσης.

Ως προς το χρονικό της υπόθεσης, το τελευταίο τετράμηνο διαπιστώθηκε έξαρση κλοπών βοοειδών από παραμεθόριες περιοχές του Δήμου Φιλιατών Θεσπρωτίας. 

Για το λόγο αυτό, συγκροτήθηκαν ειδικές επιχειρησιακές ομάδες αστυνομικών για τον εντοπισμό και τη σύλληψη των δραστών.

Ειδικότερα, σήμερα μετά τα μεσάνυκτα στον Άγιο Νικόλαο Φιλιατών, κοντά στα ελληνοαλβανικά σύνορα, στο πλαίσιο επιχείρησης της Ομάδας Πρόληψης και Καταστολής Εγκληματικότητας (ΟΠΚΕ), των Τμημάτων Ασφαλείας και Δίωξης Ναρκωτικών της Υποδιεύθυνσης Ασφάλειας Ηγουμενίτσας καθώς και των Α΄ και Β΄ Τμημάτων Συνοριακής Φύλαξης Φιλιατών, εντοπίστηκε ομάδα πέντε ατόμων που κινούνταν πεζοί συνοδεύοντας δύο μουλάρια και επιχειρήθηκε ο έλεγχός τους.

Κατά τη διάρκεια του ελέγχου, οι δύο (ο 46χρονος και ο 16χρονος) ακινητοποιήθηκαν και συνελήφθησαν ενώ οι υπόλοιποι δράστες, με τη χρήση όπλου, έβαλαν στον αέρα και τράπηκαν σε φυγή σε δασώδη περιοχή προς το αλβανικό έδαφος ενώ οι αστυνομικοί έρριψαν προειδοποιητικές – εκφοβιστικές βολές.

Σημειώνεται ότι ο 46χρονος κατά τη διάρκεια της σύλληψης, αντιστάθηκε σθεναρά, τραυματίζοντας ελαφρά αστυνομικό.

Όπως διαπιστώθηκε από τον έλεγχο στο σημείο, τα δύο μουλάρια ήταν έμφορτα με τέσσερα σφαγμένα βοοειδή, τα οποία οι δράστες είχαν αφαιρέσει νωρίτερα από στάβλο στον Άγιο Νικόλαο Φιλιατών Θεσπρωτίας.

Από την επακόλουθη έρευνα, προέκυψε ότι ανωτέρω δράστες είχαν συστήσει εγκληματική οργάνωση τουλάχιστον κατά το τελευταίο τετράμηνο, με σκοπό της ζωοκλοπές από παραμεθόριες περιοχές του Δήμου Φιλιατών Θεσπρωτίας.

Ως προς τον τρόπο δράσης τους, τα μέλη της οργάνωσης, εισέρχονταν παράνομα στη χώρα μας μέσω της ελληνοαλβανικής μεθορίου και αφαιρούσαν βοοειδή από στάβλους ή υπαίθριους χώρους, τα οποία στη συνέχεια τα μετέφεραν, ζωντανά ή θανατωμένα, με μουλάρια στην Αλβανία προς πώληση.

Επίσης, στο πλαίσιο της αστυνομικής έρευνας προέκυψε ότι τα μέλη της οργάνωσης εμπλέκονται σε τρεις ακόμα υποθέσεις ζωοκλοπής το 2019 και συγκεκριμένα το διάστημα:

• από 10 έως 29 Αυγούστου, αφαίρεσαν από τον ανωτέρω στάβλο τρία βοοειδή,
• από 28 έως 29 Αυγούστου, αφαίρεσαν από χορτολιβαδική έκταση στην Κώτσικα Φιλιατών, τρία βοοειδή,
• από 11 έως 12 Δεκεμβρίου, αφαίρεσαν από υπαίθριο χώρο στο Κερασοχώρι Φιλιατών, πέντε βοοειδή.

Κατασχέθηκαν:

• κυνηγετική καραμπίνα με δύο φυσίγγια, την οποία έφερε ο 46χρονος,
• (2) μουλάρια,
• ποσότητα κρέατος,
• τσεκούρι και
• μαχαίρι.

Παθών αστυνομικός μετέβη στο Γενικό Νοσοκομείο Φιλιατών για την παροχή πρώτων βοηθειών.

Οι συλληφθέντες, με την κακουργηματικού χαρακτήρα δικογραφία που σχηματίσθηκε σε βάρος τους, θα οδηγηθούν στον κ. Εισαγγελέα Πρωτοδικών Θεσπρωτίας.

Η έρευνα από την Υποδιεύθυνση Ασφαλείας Ηγουμενίτσας για εμπλοκή τους και σε άλλες περιπτώσεις, καθώς και για τον εντοπισμό και τη σύλληψη των συνεργών τους βρίσκεται σε πλήρη εξέλιξη.

https://www.epiruspost.gr

Έντεκα χρόνια ROMIANEWS. 27 Δεκεμβρίου 2009- 27 Δεκεμβρίου 2020. Αφιέρωμα του Χρήστου Α. Τούμπουρου στα εννιά χρόνια λειτουργίας μας

Έντεκα δημιουργικά χρόνια. 27 Δεκεμβρίου 2009- 27 Δεκεμβρίου 2020. Έντεκα ολόκληρα χρόνια στην υπηρεσία των Ηπειρωτών. Νέα, σχόλια, δημοσιεύσεις, ανταποκρίσεις, κριτική. Και συνεχίζουμε…

Το νέο έτος θα ακούγεται η ηπειρώτικη φωνή μας ακόμα πιο δυνατή, καθάρια και αληθινή. Το χρωστάμε στην πατρίδα. Στην ΗΠΕΙΡΟ !

Στεκόμαστε όρθιοι στις επάλξεις της ενημέρωσης, γιορτινές και καθημερινές μέρες, με ζέστη, με κρύο, με χιόνια, με αντιξοότητες, με πιέσεις και επιθέσεις εναντίον μας για να σιωπήσουμε…
Θα είμαστε εδώ, με το ίδιο πάθος και ενθουσιασμό, όπως τότε που πρωτοξεκινήσαμε,για τη δική σας ενημέρωση. Δεν αλλάζουμε. «Αγύριστα κεφάλια!» . Κίνητρό μας η αγάπη για το γενέθλιο τόπο μας.

Το δηλώνουμε καθαρά και ξάστερα, δεν είμαστε επίσημο ιστολόγιο κανενός, παρά μόνο της Ηπείρου και των Ηπειρωτών.

Σ' αυτή την  πορεία του ROMIANEWS μπορεί να πικράναμε και να στεναχωρήσαμε  κάποιους συμπατριώτες μας , φίλους και αναγνώστες, σίγουρα όμως δεν το κάναμε εσκεμμένα. Άλλωστε το παραδεχόμαστε ότι έχουμε κάνει λάθη, από τα οποία όμως μαθαίνουμε.

Ξεκινήσαμε με σκοπό να ασχοληθούμε με τα τοπικά προβλήματα και να αναδείξουμε ότι καλό και δημιουργικό γίνεται στην Περιφέρεια Ηπείρου και γενικότερα ό,τι αναφέρεται και περιστρέφεται γύρω από την Ήπειρο και την Ηπειρωτική αποδημία. 

Την (ιδιαίτερη) χρονιά που πέρασε λόγω αντικειμενικών δυσκολιών δεν μπορέσαμε να βρεθούμε κοντά στους Συλλόγους και στις Αδελφότητες των Απόδημων Ηπειρωτών. Ελπίζουμε να μας επιτραπεί τους επόμενους μήνες να τους ανταποδώσουμε την αγάπη τους.

Ιδιαίτερα θέλουμε να ευχαριστήσουμε τους φίλους τακτικούς συνεργάτες που μας

που γράφουν αφιλοκερδώς για εμάς και δημοσιεύουμε 5-7 άρθρα τους την εβδομάδα

 Σύντομα ξεκινάμε μια προσπάθεια αναβάθμισης και σας θέλουμε κοντά μας

Ευχαριστούμε πάρα πολύ τους φίλους αναγνώστες που μας στέλνουν σήμερα τις ευχές τους, ελπίζουμε και του χρόνου να είμαστε μαζί. Ευχόμαστε ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ σε όλους!!!

Η συντακτική ομάδα του ROMIANEWS

Για τα δέκα χρόνια λειτουργίας του ROMIANΕWS ο Χρήστος Α. Τούμπουρος αφιερώνει το παρακάτω σημείωμα.

Μοναδική ευχή: «Πάντα ανοιχτά, πάντα άγρυπνα τα μάτια της ψυχής»

«Αξίες»

Η μετακατοχική κοινωνία των Τζουμέρκων, βαριά τραυματισμένη από τη Γερμανική συμφορά και τον Εμφύλιο λειτουργούσε με τους νόμους και τους κανόνες του μετεμφυλιακού κράτους που εφάρμοζαν επακριβώς και με περισσή σωφροσύνη ο χωροφύλακας και οι παντοιοτρόπως εντεταλμένοι… Στην ανάπτυξη ούτε λόγος, αφού ποτέ δεν μπήκαν σε τέτοια φάση τα Τζουμέρκα. Η ανάπτυξη έρχεται με έργα υποδομής και όχι με παροχή υπηρεσιών. Κάτι τέτοιο υπολογίζονταν μόνο με την μετανάστευση, εσωτερική και εξωτερική. «Ουχ, μανούλα μ’. Τα είδαμε από παλιά τα χαΐρια μας. Άιντε, σε λίγα χρόνια ούτε ψ’χούλα δεν θα μείν’ στον τόπο μας». Ίσως η μοναδική προφητεία που επαληθεύτηκε!

Και γι’ αυτό εναπέθετε, κάθε οικογένεια, τις ελπίδες της στις σπουδές των αγοριών στην αρχή και μετέπειτα των παιδιών και μάλιστα αγοριών και κοριτσιών! Είχαν τρόπον τινά σταματήσει τα Γραμμάτια που ξοφλούσε ο κάθε γονιός για το πάντρεμα της θυγατρός του. Τώρα άλλα ξοφλούσε. «Σπουδάζ’ παιδί. Πού να σ’κώσ’ κεφάλ’». Και με σκυμμένο ή όχι κεφάλι περίμενε ο γονιός πότε θα αποσχολίσ’ το παιδί για να πάει στο Πανεπιστήμιο. Μια κάποια λύση ήταν και η Βελά εκεί στα Γιάννενα που έβγαιναν δάσκαλοι. Και παραπέρα. Στην Αθήνα. Στην Αθήνα, όπου (κυρίως Γαλάτσι) είχαν στήσει σε διάφορες περιοχές ένα μικρό χωριό.

Μια μικρή κοινωνία που τη συνέθεταν οι χωριανοί, όσοι δούλευαν στις οικοδομές και «όσα παιδιά σπούδαζαν». Μια κοινωνία με «σχέσεις χωριανικές» και με απόλυτη στοχοπροσήλωση: «να κάνουμε κάτι καλύτερο. Να ξεφύγουμε από την φτώχια». Κι αυτό ακριβώς σηματοδοτούσαν οι σπουδές. Και οι μανάδες; Εκατομμύρια σκάλες… Χιλιάδες σφουγγαρίστρες έστυψαν τα χέρια τους. Και μας μάθαιναν, μας κατηχούσαν. Να πάρεις το χαρτάκι, για να αποκατασταθείς. Να δουλέψεις σύμφωνα με τα προσόντα σου και τις σπουδές σου και να μην «αναγκαστείς ποτέ στη ζωή σου να φιλήσεις κατουρημένες ποδιές». Τα κόμπια στα χέρια τους μαρτυρούσαν αυτή την ακατανίκητη αξιοπρέπεια. Και το απαιτούσαν. Να την κάνουμε τρόπο ζωής.

Κι έτσι φτωχοπορεύθηκε ολόκληρη η κοινωνία. Τα πράγματα όμως άλλαξαν. Πάει το αξίωμα της γιαγιάς «να μάθετε γράμματα να ανοίξετε τα φωτερά σας». Τα παραανοίξαμε ή μας τα παραάνοιξαν! Το Τζουμέρκο εγκαταλείφθηκε. Στην ουσία «ηττήθηκε» ολοκληρωτικά από την μετανάστευση και την πλειοδοσία των διορισμών και τη δυναμική των πελατειακών σχέσεων. «Εγώ διορίζω… Πλείστοι διορίζουν…» Και αντί να βάλουν μυαλό προσπάθησαν, δεν λέω και άλλαξαν αξίες, και ιδεώδη και ιδανικά που εν πάση περιπτώσει, κουτσά στραβά, «βασίλευσαν» στην ελληνική κοινωνία.

Σιγά μη χρειάζονται σπουδές για να δουλέψεις. Πρώτα βρίσκομαι τη δουλειά και μετά τα χαρτιά. Έτοιμοι και ψάχνουμε για τα έτοιμα. Και τα έτοιμα μας ήρθαν. Φερετζέδες, καπίστρια… Όλα για τη σωτηρία μας! Ερείπια με κατακρεουργημένη την περηφάνια. Ακούς χαρτιά. Δεν χρειάζονται… Μια γενιά που δεν γνωρίζει τι θα πει δουλειά με δικαιώματα, χωρίς να ξέρει τι πάει να πει διεκδίκηση (να τη μισεί και να την αντιπαθεί), να ευτελίζει κάθε φωνή αντίστασης και να θεωρεί κάθε αγώνα για ένα καλύτερο αύριο «εξωνημένο» και διαβλητό.

Μια γενιά που έχασε το μέτρημα των χρόνων, το μέτρημα των εξαγγελιών, τον μπούσουλα και τη δύναμή της. Τη δυναμική δεν νομίζω να έχασαν, αφού είναι αλήθεια πως «ο Πόλεμος δεν τέλειωσεν/ ακόμα. Γιατί κανένας πόλεμος δεν τέλειωσε ποτέ!» Μανόλης Αναγνωστάκης

Χρήστος Α. Τούμπουρος