Κυριακή 26 Απριλίου 2026

Αυτό το...κάποτε!

Κάποτε ο χρόνος είχε τέσσερις εποχές, σήμερα έχει δύο.

Κάποτε δουλεύαμε οκτώ ώρες, σήμερα έχουμε χάσει το μέτρημα.

Κάποτε είχαμε χρόνο να πάμε για καφέ με τους φίλους μας. Τώρα τα λέμε μέσω MSN και MAIL.

Κάποτε είχαμε χρόνο να κοιτάξουμε τον ουρανό, να δούμε το χρώμα του, να ακούσουμε το κελάηδισμα των πουλιών, να νιώσουμε την ευωδιά του βρεγμένου χώματος.
Σήμερα τα βλέπουμε στην τηλεόραση.

Κάποτε παίζαμε με τους φίλους μας ποδόσφαιρο στις αλάνες. Σήμερα παίζουμε ποδόσφαιρο στο Playstation.

Κάποτε ζητάγαμε συγγνώμη από κοντά. Σήμερα το λέμε και με SMS.

Κάποτε κυκλοφορούσαμε με ταπεινά αυτοκίνητα 1000 κυβικών και ήμασταν χαρούμενοι. Σήμερα κυκλοφορούμε με τζιπ 2000 κυβικών και στεναχωριόμαστε που δεν έχουμε τζιπ... 3000 κυβικών.

Κάποτε αγοράζαμε ένα παντελόνι και το είχαμε για δύο χρόνια. Τώρα το έχουμε δύο μήνες και μετά παίρνουμε άλλο.

Κάποτε ζούσαμε σε σπίτι 65 τετραγωνικών και... ήμασταν ευτυχισμένοι. Σήμερα ζούμε σε σπίτια 120 τετραγωνικών και δεν χωράμε μέσα...

Κάποτε λέγαμε καλημέρα σε ένα περαστικό και τον ρωτούσαμε για την τάδε οδό. Σήμερα μας το λέει ο navigator.

Κάποτε πίναμε νερό της βρύσης και ήμασταν μια χαρά. Σήμερα πίνουμε εμφιαλωμένο και...αρρωσταίνουμε.

Κάποτε είχαμε τις πόρτες των σπιτιών ανοικτές, όπως και τις καρδιές μας. Σήμερα κλειδαμπαρωνόμαστε, βάζουμε συναγερμούς και έχουμε και 5-6 λυκόσκυλα για να μην αφήσουμε κανέναν να μας πλησιάσει. Είτε είναι καλός, είτε κακός.

Κάποτε ξυπνάγαμε πρωί πρωί την Κυριακή για να πάμε στην εκκλησία. Σήμερα δεν πάμε γιατί είναι...μπανάλ. Και γιατί οι παπάδες γίνανε μεσίτες και επιχειρηματίες.

Κάποτε είχαμε 2 τηλεοπτικά κανάλια και πάντα βρίσκαμε κάτι ενδιαφέρον να δούμε. Σήμερα έχουμε 100 κανάλια και δεν μας αρέσει κανένα πρόγραμμα.

Κάποτε μαζευόμασταν όλη η οικογένεια γύρω από το κυριακάτικο τραπέζι και αισθανόμασταν ενωμένοι και ευτυχισμένοι. Σήμερα έχει ο καθένας το δικό του δωμάτιο και δεν βρισκόμαστε μαζί στο τραπέζι ποτέ...

Κάποτε η σκληρή δουλειά ήταν ιδανικό. Σήμερα είναι μαλακία.

Κάποτε τα περιοδικά έπαιρναν συνέντευξη από τον Σεφέρη. Σήμερα παίρνουν από τον Γονίδη.

Κάποτε μας μάγευε η φωνή του Στέλιου Καζαντζίδη, σήμερα μας ξεκουφαίνει η πάλαι ποτέ αοιδός ...Μπεζαντάκου.

Κάποτε οι τραγουδίστριες τραγουδούσαν με τη φωνή. Σήμερα τραγουδούν με κάτι άλλο.

Κάποτε ντοκουμέντο ήταν μια επιστημονική ανακάλυψη. Σήμερα ντοκουμέντο είναι ένα ερασιτεχνικό βίντεο που δείχνει δύο οπαδούς ομάδων να ανοίγουν ο ένας το κεφάλι του άλλου.

Κάποτε βλέπαμε στην τηλεόραση κινούμενα σχέδια με τον Μίκυ Μάους, τον Σεραφίνο, τον Τιραμόλα. Σήμερα βλέπουμε τους Power Rangers και τους Monsters με όπλα και χειροβομβίδες να σκοτώνουν και να ξεκοιλιάζουν...τους κακούς.
Κάποτε μας αρκούσε μια βόλτα με τον κοπέλα μας σε ένα ταπεινό δρομάκι της γειτονιάς. Χέρι-χέρι, να κοιτάμε τον ουρανό, να σιγοψυθιρίζουμε  ένα ρομαντικό τραγουδάκι και να ταξιδεύουμε νοητά. Σήμερα πάμε διακοπές στο Ντουμπάι, στο Μαρόκο και στο Μεξικό. Και ονειρευόμαστε ταξίδια στο Θιβέτ.
Κάποτε είχαμε το θάρρος και τη λεβεντιά να λέμε «Έκανα λάθος». Σήμερα λέμε «Αυτός φταίει»...
Κάποτε νοιαζόμασταν για το γείτονα, σήμερα τσατιζόμαστε αν αγοράσει καλύτερη τηλεόραση από εμάς.
Κάποτε ζούσαμε με το μισθό μας. Σήμερα ζούμε με τους μισθούς που ΘΑ πάρουμε.

Κάποτε δεν είχαμε φράγκο στην τσέπη, μα ήμασταν τόσο, μα τόσο ευτυχισμένοι! Σήμερα έχουμε τα πάντα και τρωγόμαστε με τα ρούχα μας.
Κάποτε περνάγαμε υπέροχα στο ταβερνάκι της γειτονιάς, με κρασάκι, τραγούδι και κουτσομπολιό. Σήμερα...μιζεριάζουμε σε ακριβά εστιατόρια του Κολωνακίου.
Κάποτε ιδανικό ήταν να γίνεις αναγνωρισμένος. Σήμερα ιδανικό είναι να γίνεις απλά αναγνωρίσιμος.

Κάποτε μας δάνειζε λεφτά ο αδελφός μας. Σήμερα μας δανείζουν οι τράπεζες.
Κάποτε κοιτούσαμε στα μάτια τους ανθρώπους. Τώρα τους κοιτάμε στην τσέπη.
Κάποτε δουλεύαμε για να ζήσουμε. Σήμερα ζούμε για να δουλεύουμε.

Κάποτε είχαμε χρόνο για τον εαυτό μας. Σήμερα δεν έχουμε χρόνο για κανένα....Αυτό το «Κάποτε», το έλεγαν Ζωή....

Ευχαριστούμε πολύ τον φίλο Κ. Κ. για το παραπάνω υπέροχο κείμενο που μας έστειλε.

Σάββατο 25 Απριλίου 2026

Μεγάλωσα ξυπόλυτος στο βουνό – Η συγκλονιστική ζωή του παππού Στέλιου

Περδικάκι Αιτωλοακαρνανίας – Μια Ζωή στην Ψυχή του Βουνού | Ο κύριος Στέλιος θυμάται…

Σε αυτό το συγκινητικό επεισόδιο ταξιδεύουμε στο Περδικάκι – το ιστορικό Σακαρέτσι – και συναντάμε τον κύριο Στέλιο, έναν άνθρωπο που έζησε ολόκληρη τη ζωή του στο βουνό. Μέσα από την αφήγησή του, ξεδιπλώνεται η καθημερινότητα μιας άλλης εποχής: η φτώχεια, η κτηνοτροφία, το σχολείο με 120 παιδιά και έναν δάσκαλο, οι καλύβες χωρίς νερό και ρεύμα, οι γιορτές και τα πανηγύρια, ο πόνος του εμφυλίου, αλλά και η χαρά της οικογένειας, της παρέας, του τραγουδιού και του παιχνιδιού.

🟡 Τι σημαίνει να μεγαλώνεις χωρίς παπούτσια αλλά με γεμάτη καρδιά; 🟡 Πώς ζούσαν οι άνθρωποι όταν το χωριό δεν είχε ούτε δρόμο ούτε μαγαζί; 🟡 Πώς χτίζονται οι μνήμες που μένουν για πάντα;

Ο κύριος Στέλιος μάς άνοιξε το φτωχικό του αλλά και την καρδιά του. Μας θύμισε πόσο σημαντικό είναι να μην ξεχνάμε τις ρίζες μας, να ακούμε τους παλιούς και να κρατάμε ζωντανή τη μνήμη του τόπου.
📌 Αν αγαπάτε την Ελλάδα του χθες, τη ζωή στα βουνά και τις αυθεντικές ανθρώπινες ιστορίες, αυτό το βίντεο θα σας αγγίξει.
📍 Το Περδικάκι, με την αγνή του ομορφιά και την απλότητα, περιμένει κι εσάς να το γνωρίσετε…

Παραγωγή: Greek Village Life


Πώς δύο νησιά που απέχουν μόλις τέσσερα χιλιόμετρα έχουν διαφορά ώρας 21 ωρών

Στο Στενό του Βερίγγειου, ανάμεσα στην Αλάσκα και τη Σιβηρία, τα νησιά Διομήδης χωρίζονται από λίγα χιλιόμετρα θάλασσας αλλά και από τη Διεθνή Γραμμή Ημερομηνίας, δημιουργώντας μία από τις πιο εντυπωσιακές χρονικές «ανωμαλίες» στον κόσμο.

Μόλις λίγα χιλιόμετρα νερού χωρίζουν τα δύο μικρά νησιά Διομήδης στο Στενό του Βερίγγειου, ωστόσο η διαφορά ώρας μεταξύ τους φτάνει τις 21 ώρες. Πρόκειται για ένα από τα πιο εντυπωσιακά παραδείγματα του πώς τα σύνορα και οι ζώνες ώρας που δημιούργησε ο άνθρωπος μπορούν να επηρεάσουν την καθημερινότητα.

Τα νησιά, γνωστά και ως Νησιά Γκβόζντεφ, βρίσκονται ανάμεσα στην Αλάσκα των Ηνωμένων Πολιτειών και τη Σιβηρία της Ρωσίας. Ανακαλύφθηκαν το 1728 από τον Δανορώσο εξερευνητή Βίτους Μπέρινγκ και πήραν το όνομά τους από τον Άγιο Διομήδη, καθώς εντοπίστηκαν στις 16 Αυγούστου, ημέρα που τιμάται ο άγιος από τη Ρωσική Ορθόδοξη Εκκλησία.

Τα δύο νησιά απέχουν περίπου 3,8 χιλιόμετρα, αλλά ανήκουν σε διαφορετικές χώρες. Το μεγαλύτερο, το Μεγάλο Διομήδης (Big Diomede), αποτελεί ρωσικό έδαφος, ενώ το μικρότερο, το Μικρό Διομήδης (Little Diomede), ανήκει στις Ηνωμένες Πολιτείες.

Η τεράστια διαφορά ώρας οφείλεται στη Διεθνή Γραμμή Ημερομηνίας, η οποία περνά ακριβώς ανάμεσα στα δύο νησιά. Έτσι, το Μεγάλο Διομήδης βρίσκεται 21 ώρες μπροστά από το Μικρό Διομήδης – διαφορά που μειώνεται σε 20 ώρες κατά τους θερινούς μήνες. Για αυτόν τον λόγο τα δύο νησιά έχουν αποκτήσει και τα παρατσούκλια «Νησί του Αύριο» και «Νησί του Χθες».

Ο διαχωρισμός τους προέκυψε το 1867, όταν ολοκληρώθηκε η συμφωνία πώλησης της Αλάσκας από τη Ρωσία στις Ηνωμένες Πολιτείες. Μετά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο, η Σοβιετική Ένωση εγκατέστησε στρατιωτική βάση στο Μεγάλο Διομήδης, μεταφέροντας τους αυτόχθονες κατοίκους στην ηπειρωτική Ρωσία.

Κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου, το στενό ανάμεσα στα δύο νησιά απέκτησε ιδιαίτερη γεωπολιτική σημασία και έγινε γνωστό ως «Ice Curtain» (Παγωμένη Κουρτίνα), συμβολίζοντας το σύνορο μεταξύ των δύο αντιμαχόμενων υπερδυνάμεων.

Σήμερα, στο Μικρό Διομήδης ζει μια μικρή κοινότητα των Ινουπιάτ, οι οποίοι διατηρούν έναν απομονωμένο τρόπο ζωής, βασισμένο κυρίως στο κυνήγι θαλάσσιων θηλαστικών και την αλιεία. Η πρόσβαση στο νησί είναι ιδιαίτερα δύσκολη: τον χειμώνα γίνεται κυρίως με ελικόπτερο και το καλοκαίρι με μικρά σκάφη.

Παρότι οι κάτοικοι του Μικρού Διομήδη μπορούν να δουν το Μεγάλο Διομήδη στον ορίζοντα – κυριολεκτικά «κοιτάζοντας στο μέλλον» – στην πραγματικότητα ο ήλιος ανατέλλει και δύει την ίδια στιγμή και στα δύο νησιά. Η διαφορά τους δεν είναι γεωγραφική, αλλά αποτέλεσμα ανθρώπινων αποφάσεων για τον χρόνο, τα σύνορα και τα ημερολόγια.


Στέλιος Παπαγρηγορίου
cnn

Τα πιο σπάνια ελληνικά ονόματα ‑ Σχεδόν απίθανο να τα συναντήσεις

 Έχουμε συνηθίσει τα τελευταία χρόνια, που τα νεότερα ζευγάρια επιλέγουν ονόματα που τους αρέσουν, αντί για το έθιμο με τα ονόματα των παππούδων και των γιαγιάδων, να ακούμε περισσότερα σπάνια ονόματα, συχνά από την αρχαιότητα και τη μυθολογία.

Υπάρχουν όμως αρκετά ελληνικά ονόματα που εξακολουθούν να μην είναι γνωστά, κάποια ίσως να μην τα έχεις καν ξανακούσει!

Αν ψάχνεις, λοιπόν, κάτι ακόμα πιο σπάνιο για το παιδί σου, από το Πάτροκλος, το Αγησίλαος, το Αλκυόνη και το Περσεφόνη, τότε δες παρακάτω τα σπανιότερα ελληνικά ονόματα που θα σου δώσουν ιδέες για να τρώει δούλεμα 100% στο σχολείο ...

Δείτε μερικά από τα πιο περίεργα ονόματα:

Για κορίτσια

○ Αίθρα
○ Ατθίς
○ Αφροξυλάνθη
○ Γκόλφω
○ Διαλεχτή
○ Δηιάνειρα
○ Ζαμπέτα
○ Ιλάρια
○ Κορτέσα
○ Κλημεντίνη
○ Μελάνα
○ Ροδάμανθη
○ Τριγώνα
○ Τερφονία
○ Τελέσιλλα
○ Φωστήρα
○ Χρυστάλλα
○ Ωραιοζήλη
○ Εκδίκηση
○ Αφθονία
○ Κουκίτσα
○ Χελώνα
○ Πανσούλα
○ Κουζίνα
○ Βασιλοπούλα
○ Αρχοντοπούλα
○ Παναίλα
○ Μελάνα
○ Ανοιξιά
○ Φιλικήτη
○ Σεραφίνα

Για αγόρια:

○ Αννίβας
○ Ακύλας
○ Βρασίδας
○ Γκέκας
○ Γιάγκος
○ Διηνέκης
○ Δρακούλης
○ Δρόσος
○ Ιδομενεύς
○ Ναούμ
○ Ουμβέρτος
○ Παραδείσης
○ Σεθέλος
○ Υάκινθος
○ Χρυσογόνης
○ Βερόνης
○ Ακριβός
○ Δερπούλης
○ Κανακάρης
○ Ντοκλής
○ Ευμορφούλης
○ Δημοκράτης
○ Παλικάρης
○ Συνάναρχος
○ Δρακουλάκος
○ Σιλβέστρος
○ Ερμύλλος

e-daily

Παρασκευή 24 Απριλίου 2026

Δεν πιάστηκε ούτε μια φορά: 82χρονος οδηγούσε για 70 χρόνια χωρίς δίπλωμα

Όλοι γνωρίζουμε πως οι περισσότεροι που οδηγούν χωρίς δίπλωμα, είναι κυρίως ανήλικοι ή οδηγοί που τους έχει γίνει κατάσχεση για συγκεκριμένους μήνες και ρισκάροντας περαιτέρω κυρώσεις οδηγούσαν κανονικά.

Η σημερινή ιστορία, αναφέρεται σε έναν 82χρονο οποίος οδηγούσε για 70 χρόνια χωρίς δίπλωμα και δεν τον είχε σταματήσει ποτέ, κανείς πρώτα φορά ακούμε.

70 χρόνια χωρίς δίπλωμα

Και δεν ήταν μόνο το χωρίς δίπλωμα…. ο άνδρας από τη Μεγάλη Βρετανία, οδηγούσε στους δρόμους της χώρας για 70 χρόνια χωρίς άδεια και ασφάλεια εκτός διπλώματος εντελώς ανενόχλητος.

Όπως αναφέρει το BBC, όταν αστυνομικοί σταμάτησαν έναν 82χρονο οδηγός στο Νότιγχαμ, την περασμένη Τετάρτη, διαπίστωσαν πως ο άνδρας δεν είχε ούτε άδεια αλλά ούτε και δίπλωμα.

Ο ηλικιωμένος, που γεννήθηκε το 1938, παραδέχτηκε στις αρχές πως οδηγούσε από την ηλικία των 12 ετών χωρίς ποτέ να τον σταματήσει για έλεγχο κανείς.

Στον επίσημο λογαριασμό της στο Facebook, η τοπική αστυνομία του Μπούλγουελ Ράις Παρκ, σχολίασε πως ο παραβάτης δεν είχε εμπλακεί ποτέ του σε τροχαίο.

«Ευτυχώς δεν είχε εμπλακεί ποτέ σε ατύχημα, ούτε είχε προκαλέσει τον τραυματισμό ή την οικονομική ζημιά τρίτου τρακάροντας τους χωρίς ασφάλεια».

«Υπάρχουν πολλές κάμερες στο Νότιγχαμ και ακόμα και σε ένα μικρό δρομολόγιο είναι πιθανό να σας καταγράψει μία από αυτές, οπότε φροντίστε να έχετε τα απαραίτητα έγγραφα, γιατί θα έρθετε αντιμέτωποι με τον νόμο… κάποια μέρα».

https://www.fanpage.gr/

2η αναβίωση του εθίμου "ΚΑΓΚΕΛΑΡΗ", από τον Σύλλογο Ηπειρωτών Ζεφυρίου

 

Από τα Γκίνες στην εγκατάλειψη: Το ελληνικό χωριό ‑ φαινόμενο που χάθηκε σιωπηλά

Σε μια γωνιά της Μεσσηνίας, εκεί που ο χάρτης μοιάζει να ξεχνά μικρές κουκίδες γης, υπήρξε κάποτε ένα χωριό που κατάφερε να τραβήξει πάνω του τα βλέμματα όλου του κόσμου.

Τα Κρεμμύδια δεν ήταν ποτέ πολυπληθή. Ήταν όμως κάτι πολύ περισσότερο από αριθμούς. Ήταν μια κοινότητα με μνήμη βαθιά, ρίζες που φτάνουν μέχρι την εποχή του Νέστορα, και μια ιστορία που κουβαλά πολέμους, κατακτήσεις και αντοχές.

Ο σημερινός οικισμός, που προέκυψε από την ένωση τριών παλαιότερων χωριών, συνεχίζει να στέκει ήσυχος. Σχεδόν 500 κάτοικοι. Λίγοι, αλλά με μια βαριά κληρονομιά. Από τη Μάχη του Κρεμμυδίου το 1825, όπου εκατοντάδες άνθρωποι χάθηκαν μέσα σε μια άνιση σύγκρουση, μέχρι τις σύγχρονες εποχές, ο τόπος αυτός έμαθε να μετρά τις απώλειες αλλιώς.

Και όμως, το πιο παράδοξο κεφάλαιο της ιστορίας του δεν γράφτηκε με αίμα, αλλά με γνώση.

Στις αρχές της δεκαετίας του 2000, αυτό το μικρό χωριό βρέθηκε ξαφνικά στις σελίδες του βιβλίου Γκίνες. Όχι για κάτι εντυπωσιακό με την πρώτη ματιά. Αλλά για κάτι βαθιά ανθρώπινο. Σχεδόν ένας στους τρεις κατοίκους είχε πανεπιστημιακή μόρφωση. Ένα ποσοστό που δύσκολα συναντά κανείς ακόμη και σε μεγάλες πόλεις, πόσο μάλλον σε μια αγροτική κοινότητα.

Ήταν ένα σιωπηλό θαύμα. Ένα χωριό που, ανάμεσα σε χωράφια και στάνες, μεγάλωνε ανθρώπους με όνειρα μεγαλύτερα από τον ορίζοντα που έβλεπαν κάθε μέρα.

Και κάπου εκεί αρχίζει η αντίφαση.... Αυτό που τους ξεχώρισε, έγινε και η αιτία να φύγουν. Οι νέοι που σπούδασαν, που άνοιξαν τα φτερά τους, δεν βρήκαν τον δρόμο της επιστροφής. Οι ευκαιρίες ήταν αλλού. Οι ζωές χτίστηκαν μακριά. Και το χωριό έμεινε πίσω να μετράει όχι επιτυχίες, αλλά απουσίες.

Η πληθυσμιακή μείωση ήρθε αθόρυβα. Σαν κάτι αναμενόμενο. Σαν μια ιστορία που έχει ξαναγραφτεί σε δεκάδες χωριά της ελληνικής περιφέρειας. Μέχρι που κάποια στιγμή, το σχολείο έκλεισε. Όχι γιατί δεν υπήρχε χώρος. Αλλά γιατί δεν υπήρχαν παιδιά.

Κι αυτό είναι ίσως το πιο πικρό σημείο. Γιατί σε εκείνες τις άδειες αίθουσες, κάποτε κάθονταν μαθητές που ονειρεύονταν έναν κόσμο μεγαλύτερο. Και τα κατάφεραν. Απλώς όχι εκεί.

Δέσποινα Πολυχρονίδου
e-daily

Ανάγκη για ένα πιο αντιπροσωπευτικό λογότυπο στην Αποκεντρωμένη Διοίκηση Ηπείρου – Δυτικής Μακεδονίας.

Κείμενο: Ευαγγέλου Κατσίμπρα, Προέδρου της Εταιρείας Βυζαντινών και Ιστορικών Μελετών Νομού Πρεβέζης.

Η Αποκεντρωμένη Διοίκηση Ηπείρου – Δυτικής Μακεδονίας χρησιμοποιεί ως λογότυπο ένα τοξωτό γεφύρι, ένα σύμβολο άρρηκτα συνδεδεμένο με την ορεινή φυσιογνωμία της Ηπείρου και της Δυτικής Μακεδονίας. Το στοιχείο αυτό παραπέμπει εύλογα στην παράδοση, την αρχιτεκτονική κληρονομιά και τα ορεινά τοπία που χαρακτηρίζουν σημαντικό μέρος της περιοχής.

Ωστόσο, η διοικητική της αρμοδιότητα δεν περιορίζεται μόνο σε ορεινές ζώνες. Περιλαμβάνει επίσης εκτεταμένες πεδινές εκτάσεις, αγροτικές περιοχές, καθώς και σημαντικές παραθαλάσσιες ζώνες, οι οποίες αποτελούν ισχυρό πυλώνα ανάπτυξης λόγω του έντονου τουρισμού που συγκεντρώνουν. Παράλληλα, στις περιοχές αυτές βρίσκονται και σημαντικοί αρχαιολογικοί χώροι, όπως η Νικόπολη, που αναδεικνύουν την ιστορική και πολιτιστική αξία του τόπου και ενισχύουν περαιτέρω την επισκεψιμότητα.

Ένα λογότυπο που εστιάζει αποκλειστικά στο ορεινό στοιχείο δεν αποδίδει πλήρως αυτή την πολυμορφία. Για τον λόγο αυτό, θα ήταν σκόπιμο οι αρμόδιοι της αποκεντρωμένης να επανεξετάσουν το ζήτημα της οπτικής ταυτότητας. Ένα πιο αντιπροσωπευτικό λογότυπο θα μπορούσε να ενσωματώνει στοιχεία που αντικατοπτρίζουν το σύνολο της περιοχής δικαιοδοσίας το βουνό, τη θάλασσα, τον κάμπο και τον πολιτιστικό πλούτο,αναδεικνύοντας όχι μόνο τη γεωγραφική ποικιλία αλλά και τη δυναμική του τουρισμού και της ιστορικής κληρονομιάς. Έτσι, η εικόνα της διοίκησης θα ευθυγραμμιστεί καλύτερα με την πραγματική της εμβέλεια και τον ρόλο της.

Πέμπτη 23 Απριλίου 2026

Κατσαμάκι από την 93χρονη γιαγιά Αρτεμισία (και φωνή αηδονιού) | Το φαγητό της πείνας στα χωριά.

Το φαγητό που τους κρατούσε ζωντανούς στο χωριό.

Στο Κερασοχώρι Ευρυτανίας συναντήσαμε την κυρά Αρτεμισία 93 ετών, η οποία μας άνοιξε το σπίτι και την καρδιά της και μας έδειξε πώς γινόταν παλιά το κατσαμάκι, γνωστό και ως μαμαλίγκα. Ένα απλό χωριάτικο φαγητό που στάθηκε στήριγμα σε δύσκολα χρόνια, τότε που η πείνα οι πόλεμοι και η φτώχεια σημάδεψαν τη ζωή των ανθρώπων στα ορεινά χωριά.

Μέσα από τη διαδικασία του μαγειρέματος, η κυρά Αρτεμίσια μάς ταξιδεύει σε μια άλλη εποχή: στα χρόνια που οι άνθρωποι καλλιεργούσαν τη γη, κουβαλούσαν το αλάτι με κόπο, έτρωγαν αγνά φαγητά και ζούσαν με περισσότερη αγάπη και αλληλεγγύη. Θυμάται την παιδική της ηλικία, τη ζωή στο χωριό, τις δυσκολίες, τα παλιά ήθη, τον αργαλειό, τις γυναίκες της γειτονιάς και τις συνήθειες μιας Ελλάδας που χάνεται.
Ένα επεισόδιο γεμάτο μνήμες, παράδοση και αυθεντική σοφία ζωής από την ορεινή Ευρυτανία.

Παραγωγή: Greek Village Life


Οι ατάκες που λέει ΚΑΘΕ, ΜΑ ΚΑΘΕ μητέρα!


Όλες οι μανάδες έχουν τα ίδια παράπονα, τις ίδιες ανησυχίες, είναι όλες ίδιες.

Λένε πως όλοι οι άνθρωποι είναι διαφορετικοί. Λένε πως κανένας δεν είναι ακριβώς ίδιος με τον άλλο. Όμως όλα αυτά τα ρητά αγνοούν μια πολύ συγκεκριμένη κατηγορία ανθρώπων: τις μανάδες.

Οι μανάδες είναι μια ειδική περίπτωση ανθρώπων. Δεν ήταν όλες ίδιες από πάντα, δεν γεννήθηκαν δηλαδή ίδιες. Γίνονται ίδιες όμως όταν γεννάνε. Τότε είναι που σταδιακά αναπτύσσουν πανομοιότυπα χαρακτηριστικά.

Λένε ίδιες ατάκες, σκέφτονται τα ίδια πράγματα, έχουν τα ίδια παράπονα, τις ίδιες ανησυχίες, είναι όλες ίδιες.

Για του λόγου το αληθές, ακολουθεί μια λίστα με ατάκες που δεν παίζει να μην έχεις ακούσει από τα χείλη της:

Όταν σκάει ο τζίτζικας και είσαι έτοιμος να πας βόλτα:

Γυμνός θα βγεις έξω; Πάρε μια ζακέτα.

Όταν έχει υπαρξιακές ανησυχίες:

Πότε θα γίνεις άνθρωπος;

Όταν την πιάνει μια τάση αυτοκριτικής:

Έτσι σε μεγάλωσα εγώ;

Όταν απλά δεν πεινάς:

Πετσί και κόκκαλο έχεις μείνει, θα σε πάρει ο αέρας καμιά μέρα.

Όταν μόλις έχεις ξυπνήσει και έχεις την ατυχή ιδέα να πας στο μπάνιο:

Βάλε κάλτσες, πάλι ξυπόλητος είσαι;

Όταν σου κάνει μαθήματα ορθολογισμού:

Γιατί έτσι. Επειδή το λέω εγώ.

Όταν απλά δεν λέει να καταλάβει πως την αποφεύγεις:

Γιατί δεν απαντάς, σε έχω πάρει 100 φορές, ανησύχησα νόμιζα πως χτύπησες/έπαθες κάτι κακό/χάθηκες/σε κλέψανε.

Όταν κάνει εξάσκηση ρητορικών ερωτημάτων:

Πάλι έξω θα φας; Κι εγώ για ποιον μαγειρεύω;

Όταν το παίρνει απόφαση πως δεν θα ετεροκαθοριστεί από κανέναν:

Δε με νοιάζει τι κάνουν τα άλλα παιδιά.

Όταν τελικά, αλλάζει γνώμη περί ετεροκαθορισμού:

Ποιος πήρε τον καλύτερο βαθμό; Δε ντρέπεσαι να σε περνάνε οι άλλοι;

Όταν απλά θέλει να γκρινιάξει:

Δεν θα κάνεις παιδιά; Τα ίδια να σου κάνουνε!

Όταν θέλει να σε εκβιάσει (για το οτιδήποτε):

Να πεθάνω να ησυχάσω!

Όταν θέλει να υπενθυμίσει πως «σαν την μάνα καμία»:

Νομίζεις ότι θα έχεις μια ζωή εμένα πίσω σου να μαγειρεύω, να σου πλένω και να σιδερώνω;

Όταν σε προτρέπει για το τι πρέπει να κάνεις:

Όλα μέσα στη μέση παρατά τα, θα τα μαζέψει η δούλα.

Όταν δεν τις περνάει από το μυαλό ότι η βασική σου ζωή είναι εκτός σπιτιού:

Έρχεσαι, φεύγεις, τι το πέρασες εδώ, ξενοδοχείο;

Όταν κάνει επίδειξη των αστείρευτων γνώσεών της:

Φάει την τελευταία μπουκιά, είναι η δύναμη σου.

Όταν κάνει επίδειξη του ανθρωπισμού της:

Στην Αφρική δεν έχουν να φάνε.

Όταν έχει κάνει άνω-κάτω το δωμάτιό σου:

Δεν πείραξα τίποτα, αυτό που ψάχνεις είναι εκεί που το παράτησες.

Όταν την πιάνει το μουντ απειλής:

Αν δε μαζέψεις το δωμάτιό σου, ό,τι θα βρίσκω θα το πετάω.

Όταν θέλει να σου πει πως ΠΑΝΤΑ θα είναι παρεμβατική μαζί σου:

Θα πάω σε ένα βουνό και θα σας παρατήσω όλους!

Όταν θέλει να σου πει πως εσύ δεν καταλαβαίνεις:

Κάνε ό,τι καταλαβαίνεις…

Όταν την πιάνει «σταλεγακισμός»:

Όταν τα ‘λεγα εγώ…

«Οι Γάτες»-μια εφηβική παράσταση από το Σκουφά. Για τα παιδιά . Κάνουμε μια συζήτηση με τα παιδιά και τη σκηνοθέτη Έλλη Μάνθα.

Γράφει η Κατερίνα Σχισμένου

1. Τι σας άρεσε περισσότερο στη δημιουργία αυτής της παράστασης; 

Σταματίνα: Ένα στοιχείο που έχει άμεση σχέση με τη διαδικασία δημιουργίας της παράστασης και το έχω ξεχωρίσει, είναι η εναλλαγή των διαθέσεων. Λαμβάνοντας υπόψη ότι η παράσταση επιδιώκει να μεταδώσει ένα ιδιαίτερα ισχυρό μήνυμα, κατά τη διάρκεια της, υπήρξαν στιγμές χαράς, αλλά και βαθιάς συγκίνησης που προσωπικά με άγγιξαν τόσο σε επίπεδο ανθρώπινης εμπειρίας όσο και σε προσωπικό επίπεδο. Βίλλυ: Αυτό που μας άρεσε περισσότερο ήταν η διαδικασία της εξέλιξης. Στην αρχή ήμασταν απλώς μια ομάδα παιδιών, αλλά μέσα από τις πρόβες μάθαμε να εμπιστευόμαστε ο ένας τον άλλον και να λειτουργούμε σαν σύνολο. Ήταν μια εμπειρία που μας άλλαξε, όχι μόνο ως ηθοποιούς αλλά και ως ανθρώπους. Μαρίνα: Εμένα μου άρεσαν όλα, από την αρχή μέχρι το τέλος. Κάθε λεπτομέρεια και κάθε σκηνή είναι ξεχωριστή. Το γεγονός ότι το έργο μας απευθύνεται σε όλες τις ηλικίες το κάνει ακόμη πιο ξεχωριστό, γιατί ο κάθε άνθρωπος, ανάλογα με την ηλικία του, μπορεί να πάρει και ένα διαφορετικό μήνυμα. Ματίνα: Περισσότερο στη δημιουργία της παράστασης μου άρεσε η συνεργασία με την υπόλοιπη ομάδα. Μέσα από το στήσιμο του έργου ήρθαμε πιο κοντά και μάθαμε να λειτουργούμε σαν σύνολο. Έκανα νέες φιλίες και αυτός είναι ένας από τους λόγους που αγαπώ το θέατρο. Βοηθούσαμε ο ένας τον άλλον, ακούγαμε τις ιδέες όλων και προσπαθούσαμε μαζί να κάνουμε το αποτέλεσμα όλο και καλύτερο. 

2. Υπήρχε κάποια σκηνή που σας δυσκόλεψε; 

Σταματίνα: Ομολογουμένως, η δομή αυτής της παράστασης αποτελεί μια ιδιαίτερα προκλητική αλλά και απολαυστική εμπειρία. Υπήρξαν σκηνές που μου πρόσφεραν μεγάλη χαρά, όπου ένιωσα δύναμη και απελευθέρωση, αλλά και σκηνές που με σημάδεψαν τόσο υποκριτικά όσο και ψυχικά. Προσωπικά, αν έπρεπε να επιλέξω μια, αυτή θα ήταν η σκηνή του “υποτιθέμενου” τέλους μου, καθώς αποτελεί την πιο έντονη και συγκινητική στιγμή για εμένα στην παράσταση. Παρ' όλα αυτά, αυτή η σκηνή είναι και η αγαπημένη μου, διότι την έχω δουλέψει σε τέτοιο βαθμό που έχει μείνει βαθιά χαραγμένη μέσα μου. Βίλλυ: Ναι, υπήρχαν σκηνές που απαιτούσαν συγκέντρωση και καλό συντονισμό. Δεν ήταν εύκολο από την αρχή, αλλά με επιμονή καταφέραμε να τις αποδώσουμε όπως θέλαμε. Μαρίνα: Σίγουρα στην αρχή, μέχρι να μάθουμε καλά το έργο, οι περισσότερες σκηνές ήταν δύσκολες. Όμως με τον καιρό το συνηθίσαμε και τελικά άρχισαν να μας φαίνονται πιο εύκολες. Ματίνα: Δεν μας δυσκόλεψε κάποια σκηνή συγκεκριμένα. Περισσότερο συναντήσαμε δυσκολίες στη μοίρασμα των ρόλων, γιατί ήμασταν λιγότερα άτομα από όσα χρειαζόταν. Έτσι, κάποια παιδιά, μαζί κι εγώ, πήραμε διπλούς ρόλους. Παρ’ όλα αυτά, εμένα μου άρεσε πολύ, γιατί θέλω να βρίσκομαι στη σκηνή όσο περισσότερο γίνεται.

3. Πώς νιώθετε λίγο πριν βγείτε στη σκηνή;

 Σταματίνα:Για εμένα, το θέατρο αποτελεί μέσο έκφρασης. Ο χώρος της σκηνής είναι το μέρος όπου κάποιος νιώθει ελεύθερος και δυνατός. Έτσι, τα συναισθήματά μου λίγο πριν βγω στη σκηνή είναι απολύτως θετικά. Αν και υπάρχει ένα μικρό άγχος, το οποίο καταφέρνω σε μεγάλο βαθμό να διαχειριστώ, μόλις έρθει η μεγάλη στιγμή, το άγχος και τυχόν αρνητικά συναισθήματα εξαφανίζονται. Αντ’ αυτού, νιώθω μόνο χαρά, αυτοπεποίθηση και απέραντη ευγνωμοσύνη για την ευκαιρία που μου δίνεται να συμμετέχω σε κάτι τόσο όμορφο και σημαντικό. Βίλλυ: Λίγο πριν βγούμε στη σκηνή νιώθουμε έντονη αγωνία, αλλά και ενθουσιασμό. Είναι μια στιγμή που μας γεμίζει ενέργεια και μας φέρνει πιο κοντά. Μαρίνα: Πριν βγω στη σκηνή έχω πολύ άγχος. Προσπαθώ όμως να ηρεμώ και να το βλέπω θετικά, σαν μια όμορφη εμπειρία που αξίζει να τη ζήσεις. Ματίνα: Πριν βγω στη σκηνή νιώθω σίγουρα άγχος και ανυπομονησία. Μου αρέσει πολύ να παίζω, αλλά πιστεύω ότι κάθε ηθοποιός έχει ένα άγχος πριν εμφανιστεί. Ταυτόχρονα, νιώθω μεγάλη χαρά που μπορώ να ασχολούμαι με το θέατρο και να έχω μια θέση σε αυτή την παράσταση. Είναι κάτι που πραγματικά απολαμβάνω και θα ήθελα να συνεχίσω να το κάνω για πάντα. 

4. Αν έπρεπε να πείτε με μία λέξη την παράσταση, ποια θα ήταν;

 Σταματίνα: Φυσικά, μια μόνο λέξη δεν επαρκεί για να αποδώσει το πλήρες νόημα της παράστασης, καθώς τα μηνύματά της είναι τόσο ισχυρά και σημαντικά που δύσκολα περιορίζονται σε μία λέξη. Ωστόσο, το κυριότερο μήνυμα της παράσταση είναι οι λανθασμένες προκαταλήψεις ορισμένων ανθρώπων και ομάδων. Βίλλυ: «Εμπειρία». Γιατί δεν ήταν απλώς μια παράσταση, αλλά κάτι που ζήσαμε όλοι μαζί από την αρχή μέχρι το τέλος. Μέσα από αυτή μάθαμε πολλά, ξεπεράσαμε δυσκολίες και κρατάμε όμορφες στιγμές που θα μας μείνουν για πάντα. Μαρίνα: Αν έπρεπε να την περιγράψω με μία λέξη, θα έλεγα «κοινωνία». Γιατί το έργο δείχνει καταστάσεις που μας αφορούν όλους και τις ζούμε στην καθημερινότητά μας. Θα ήθελα το κοινό, μέσα από αυτό, να προβληματιστεί και να σκεφτεί λίγο διαφορετικά κάποια πράγματα, ειδικά σε σχέση με τα στερεότυπα που υπάρχουν γύρω μας. Ματίνα: Αν έπρεπε να περιγράψω την παράστασή μας με μία λέξη, θα έλεγα σίγουρα «τρέλα», γιατί συμβαίνουν πολλά και έντονα πράγματα μέσα στο έργο.

 Για τη σκηνοθέτη, Έλλη Μάνθα

1. Όταν δουλεύεις με εφήβους και συλλογική δημιουργία, πού τελειώνει η καθοδήγηση και πού αρχίζει η ελευθερία;

 Η καθοδήγηση υπάρχει για να δώσει ένα πλαίσιο, μια κατεύθυνση. Από ένα σημείο και μετά, όμως, αν δεν αφήσεις χώρο, δεν μπορεί να γεννηθεί κάτι αληθινό. Με τους εφήβους ειδικά, η ελευθερία δεν είναι επιλογή, είναι ανάγκη. Αυτό που προσπαθώ να κάνω είναι να κρατάω μια ισορροπία, δηλαδή να υπάρχει ένας άξονας, αλλά μέσα σε αυτόν να μπορούν να εκφραστούν, να δοκιμαστούν και να νιώσουν ότι η παράσταση τους ανήκει.

2. Το θέμα των προκαταλήψεων είναι σχεδόν «επικίνδυνα επίκαιρο». Πόσο συνειδητά θέλατε να προκαλέσετε το κοινό; 

Δεν ξεκινήσαμε με στόχο να προκαλέσουμε, αλλά να καταλάβουμε. Μέσα στη διαδικασία, όμως, είδαμε ότι το θέμα αυτό μας αφορά όλους, πολύ άμεσα. Οπότε ναι, υπάρχει μια πρόκληση, όχι για να σοκάρει, αλλά για να δημιουργήσει μια μικρή ρωγμή. Να φύγει ο θεατής λίγο πιο σκεπτικός, ίσως λίγο πιο ανοιχτός απέναντι στο διαφορετικό. 

3. Υπήρξε στιγμή στις πρόβες που η παράσταση πήρε κατεύθυνση διαφορετική από αυτή που είχατε αρχικά φανταστεί;

 Πολλές φορές. Και αυτό είναι το πιο ζωντανό κομμάτι της δουλειάς. Ξεκινάς με μια ιδέα, αλλά μέσα από τις πρόβες, τις αντιδράσεις των παιδιών και τους αυτοσχεδιασμούς, η παράσταση αλλάζει, ωριμάζει, βρίσκει τον δικό της δρόμο. Υπήρχαν στιγμές που άφησα συνειδητά αυτό που είχα φανταστεί, γιατί αυτό που προέκυπτε από την ομάδα ήταν πιο αληθινό. 

4. Αν το κοινό φύγει με ένα μόνο συναίσθημα ή σκέψη, ποια θα θέλατε να είναι αυτή- και γιατί δεν είναι μόνο για παιδιά;

  Θα ήθελα να φύγει με μια ερώτηση: «Πόσο εύκολα φοβάμαι αυτό που δεν καταλαβαίνω;» Η παράσταση δεν είναι μόνο για παιδιά γιατί το θέμα της δεν είναι παιδικό. Οι προκαταλήψεις, ο φόβος, η ανάγκη να ανήκουμε κάπου, όλα αυτά αφορούν εξίσου τους ενήλικες, ίσως και περισσότερο. Τα παιδιά απλώς τα λένε πιο άμεσα, πιο καθαρά. Παράλληλα, μέσα από αυτή τη δουλειά γεννήθηκε και μια πολύ όμορφη ανάγκη από τα ίδια τα παιδιά: να έχει η παράσταση και έναν φιλανθρωπικό χαρακτήρα. Έτσι αποφασίσαμε μέρος των εσόδων να διατεθεί στον Σύλλογο «Φλόγα», θέλοντας η προσπάθειά μας να συνδεθεί με κάτι ουσιαστικό και να έχει έναν αντίκτυπο πέρα από τη σκηνή.

 Στην παράσταση παίρνουν μέρος: Αχμέτη Κυριακή, Μητσέλος Βασίλης, Παπακίτσου Σταματίνα, Κοντογιάννη Πανδώρα, Χασκή Λίδα-Αικατερίνη, Μπαρμπούτης Δημήτριος-Σπυρίδων, Μητσέλου Φένια, Σιώρου Θεοδώρα, Μανδράκη Βένια, Μπακαγιάννη Βασιλική, Γούλα Έλενα, Μήλιου Ελευθερία, Πανούση Βίλλυ, Νικολός Θανάσης, Μανίκα Μαρίνα, Ψαλλίδα Ματίνα, Νταλή Έλλη, Γιώτη Ελισάβετ Συντελεστές: Σκηνοθεσία: Έλλη Μάνθα Σκηνικά: Φωτεινή Τσαδήμα, Γιώργος Κοντογιάννης Σχεδιασμός κοστουμιών: Ειρήνη Νάκου Μακιγιάζ- Κομμώσεις: Η ομάδα Σχεδιασμός φωτισμού & ήχου: Γιώργος Καραντζιάς Επιμέλεια μουσικής: Έλλη Μάνθα Βίντεο: Στεργιανή Βερνιώτου Υπεύθυνη Θεατρικού Εργαστηρίου: Φωτεινή Τσαδήμα Την αφίσα την έχει ζωγραφίσει η Έλενα Τσέτσου από το Τμήμα Ζωγραφικής του Μ/Φ Συλλόγου “Ο Σκουφάς”



Κατερίνα Σχισμένου