Μνήμες από μια Άλλη Ελλάδα.
Στην Αμπελακιώτισσα της ορεινής Ναυπακτίας συναντήσαμε τον 93χρονο κύριο Κώστα Τριανταφύλλου, έναν παλιό μάστορα της πέτρας που ξεκίνησε να εργάζεται μόλις στα 14 του χρόνια. Μέσα από τις αναμνήσεις του ζωντανεύουν η Κατοχή, ο Εμφύλιος, τα πέτρινα σπίτια, τα παλιά έθιμα, η αγάπη για τη γυναίκα του και ένα χωριό που κάποτε έσφυζε από ζωή. Μια αυθεντική ιστορία ανθρώπου, μόχθου και μνήμης από την ορεινή Ελλάδα.
Γράφει η Μαρία Ν. Αγγέλη
«Ανάθεμα τα βλίτα κι όπου τα κάνει πίτα
κι όπου τα μαγειρεύει παντρειά να μη γυρεύει».
Στο χωριό μου, τον Μαχαιρά Ξηρομέρου, κάθε σπίτι διέθετε και τον δικό του λαχανόκηπο. Ανάμεσα στις ντομάτες, τις αγγουριές, τις πιπεριές, τις μελιτζάνες, τα φασολάκια, είχαν πάντα τη θέση τους και τα βλήτα.
Θυμάμαι τη μάνα που έμπαινε το πρωί και μάζευε στην ποδιά της βλήτα, κολοκυθάκια, ντομάτες κ.ά., πριν τα μαράνει ο ήλιος. Ύστερα καθάριζε τα βλήτα, πετούσε κάποια ξερά φύλλα και ξεφλούδιζε τα χοντρά κοτσάνια τους.
Μετά τα έπλενε σε μια λεκάνη και τα έβραζε. Σε λίγα λεπτά το ταπεινό πιάτο ήταν έτοιμο. Τα σερβίριζε με λάδι, ξίδι και σκόρδο ψιλοκομμένο ή ολόκληρο κεφάλι χλωρό σκόρδο από τον κήπο. Αυτό το απλό πιάτο, με ζυμωτό ψωμί και κατσικίσιο τυρί, ήταν ένα πλήρες μεσημεριανό γεύμα. Όχι συνοδευτικό σε ψάρια, κεφτεδάκια κ.λπ., όπως σήμερα. Βέβαια, κάποιες φορές και τότε, η μάνα έπαιρνε ψάρια κατεψυγμένα «φέτα», όπως τα έλεγαν. Μάλλον ήταν φιλέτο πέρκα. Τα πωλούσε στο παντοπωλείο του ο Δ. Ζαρκαδούλας.
Επίσης, εκτός από τα καλλιεργημένα, άγρια βλήτα φύτρωναν στα χωράφια μαζί με άλλα αγριόχορτα. Και αυτά χρησιμοποιούνταν στη μαγειρική. Θυμάμαι, η μάνα, όταν βοτάνιζε τον καπνό, μάζευε αγριόβλητα τα οποία έπνιγαν τα καπνόφυτα.
Τα βλήτα ήταν φαγητό του καλοκαιριού. Ένα πιάτο λιτό, αλλά γεμάτο άρωμα και γεύση.
Οι γυναίκες του χωριού αξιοποιούσαν κάθε τι που είχε ο κήπος τους. Είχαν μια φιλοσοφία ζωής η οποία στηριζόταν στην αυτάρκεια, στον σεβασμό στη φύση και στην εποχικότητα των προϊόντων.
Το βλήτο δεν έμεινε μόνο στο χωριάτικο τραπέζι. Πέρασε και στη λαϊκή γλώσσα, αφήνοντας το δικό του ίχνος. Καταγράφηκε σε παροιμίες και απέκτησε και μεταφορική σημασία.
Ο Λαογράφος Νικόλαος Γ. Πολίτης καταγράφει την παροιμία: «Ανάθεμα τα βλίτα κι όπου τα κάνει πίτα
κι όπου τα μαγειρεύει παντρειά να μη γυρεύει».
Ο ίδιος ο Πολίτης γράφει: «Τα βλίτα είναι ευτελές έδεσμα και ήκιστα (καθόλου) κατάλληλον προς κατασκευήν πίττας, διότι είναι υποδεέστερον του σπανακίου και της γλυκείας κολοκύνθης, εξ ων κατασκευάζονται η σπανακόπιττα και η κολοκυθόπιττα».
Σύμφωνα με την αναφορά του Πολίτη, τα βλήτα θεωρούνταν κατώτερο υλικό σε σύγκριση με άλλα χόρτα και λαχανικά, τα οποία είχαν μεγαλύτερη αξία. Συγκεκριμένα υστερούσαν έναντι του σπανακιού και της κολοκύθας, με τα οποία παρασκευάζονταν εκλεκτές πίτες, σπανακόπιτες και κολοκυθόπιτες.
Η σημασία της παροιμίας συνδέεται με τις κοινωνικές αντιλήψεις της εποχής. Επειδή τα βλήτα θεωρούνταν ευτελές υλικό, η νοικοκυρά κρινόταν και από το τραπέζι που μπορούσε να ετοιμάσει. Αν έφτιαχνε πίτα με βλήτα αντί με σπανάκι ή κολοκύθα, αυτό ερμηνευόταν ως ένδειξη φτώχειας και περιορισμένων δυνατοτήτων του νοικοκυριού. Επομένως δεν θα μπορούσε να παντρευτεί, σύμφωνα με τα κριτήρια της εποχής. Η παρασκευή καλής πίτας ήταν απόδειξη της νοικοκυροσύνης της γυναίκας στην αγροτική κοινωνία.
Η παροιμία όμως αποκαλύπτει και κάτι ακόμη: το χιούμορ με το οποίο ο λαός σχολίαζε τη φτώχεια, τη νοικοκυροσύνη και την απλή ζωή.
Υπάρχει και ο υποτιμητικός χαρακτηρισμός ανθρώπου ως «βλήτο». Χρησιμοποιείται στην καθημερινή γλώσσα για να δηλώσει έναν άνθρωπο ο οποίος θεωρείται ανόητος, κουτός, αφελής. Η λέξη έχει αρνητική σημασία και εκφράζει την υποτίμηση ή την ειρωνική διάθεση εκείνου ο οποίος τη χρησιμοποιεί.
Σήμερα, που η μεσογειακή διατροφή αναγνωρίζεται διεθνώς ως πρότυπο υγιεινής διατροφής, τα βλήτα επιστρέφουν δυναμικά στο τραπέζι μας. Από σύμβολο φτώχειας και λιτότητας έχουν αναδειχθεί σε πολύτιμο στοιχείο μιας ισορροπημένης διατροφής. Μας θυμίζουν ότι οι αυθεντικότερες γεύσεις γεννιούνται από τα πιο απλά υλικά και ότι η σοφία της παραδοσιακής κουζίνας παραμένει διαχρονική.
.webp)
.jpg)
Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Σελλάδων προσκαλεί κατοίκους και επισκέπτες στο καθιερωμένο Πανηγύρι Σελλάδων Άρτας, το οποίο θα πραγματοποιηθεί στις 14 και 15 Αυγούστου, προσφέροντας δύο ξεχωριστές μουσικές βραδιές που συνδυάζουν το αυθεντικό δημοτικό γλέντι με την πλούσια ελληνική μουσική παράδοση.
Η έναρξη των εκδηλώσεων θα γίνει την Παρασκευή 14 Αυγούστου, με ένα μεγάλο παραδοσιακό γλέντι. Στο κλαρίνο θα βρίσκεται ο Νίκος Σκούμας, ενώ στο τραγούδι θα συμμετέχουν η Ειρήνη Βεζυροπούλου, η Κωνσταντίνα Καψάλη και ο Μιχάλης Τάτσης, σε μια βραδιά που αναμένεται να χαρίσει αστείρευτο κέφι και χορό μέχρι τις πρώτες πρωινές ώρες.
Την Σάββατο 15 Αυγούστου, ανήμερα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, το πανηγύρι αποκτά έναν ιδιαίτερα παραδοσιακό χαρακτήρα, μέσα από μια μοναδική μουσική σύμπραξη σπουδαίων καλλιτεχνών:
Το κλαρίνο θα δίνει τον ρυθμό, το βιολί θα υφαίνει τις μελωδίες, το λαούτο θα κρατά τον παλμό, τα κρουστά θα ξεσηκώνουν τον κόσμο, ενώ η γκάιντα και η τσαμπούνα θα χαρίζουν τον ξεχωριστό, αυθεντικό τους ήχο στον ουρανό των Σελλάδων.
Πρόκειται για μια πραγματική πανδαισία παραδοσιακών μουσικών οργάνων και μια μουσική συνάντηση που έχει δεκαετίες να παρουσιαστεί στην περιοχή, αναδεικνύοντας τον πλούτο της ελληνικής μουσικής παράδοσης και προσφέροντας μια εμπειρία που αναμένεται να μείνει αξέχαστη σε όλους τους παρευρισκόμενους.
Το καθιερωμένο Πανηγύρι Σελλάδων αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους θεσμούς της περιοχής, συγκεντρώνοντας κάθε χρόνο πλήθος κόσμου από την Άρτα και ολόκληρη την Ήπειρο.
Με ιδιαίτερο σεβασμό στην ιστορική μνήμη πραγματοποιήθηκαν το Σάββατο 1 Αυγούστου 2026 τα Μποτσάρεια 2026, που διοργάνωσε ο Δήμος Καρπενησίου, στον ιστορικό χώρο του Κεφαλόβρυσου Καρπενησίου, εκεί όπου γράφτηκε μία από τις πιο ηρωικές σελίδες της Ελληνικής Επανάστασης, με την τελευταία μάχη και τη θυσία του Μάρκου Μπότσαρη.
Οι εκδηλώσεις άρχισαν με την τέλεση
επιμνημόσυνης δέησης, χοροστατούντος του Σεβασμιωτάτου Μητροπολίτη Καρπενησίου
κ. Γεωργίου, υπέρ αναπαύσεως της ψυχής του Μάρκου Μπότσαρη, αποδίδοντας την
οφειλόμενη τιμή στον αθάνατο ήρωα της Ελληνικής Επανάστασης.
Η επετειακή εκδήλωση αποτέλεσε έναν
ελάχιστο φόρο τιμής στον σπουδαίο Σουλιώτη οπλαρχηγό. Παρουσία εκπροσώπων της
Πολιτείας, της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, των Ενόπλων Δυνάμεων, των Σωμάτων
Ασφαλείας, πολιτιστικών συλλόγων και πλήθους πολιτών πραγματοποιήθηκαν οι
καθιερωμένες τιμητικές εκδηλώσεις μέσα σε κλίμα συγκίνησης.
Στις εκδηλώσεις συμμετείχε η Εταιρεία
Βυζαντινών και Ιστορικών Μελετών Νομού Πρεβέζης, μαζί με τους υπόλοιπους
συλλόγους του Αδελφοποιημένου Δικτύου Συλλόγων, το οποίο συγκροτείται από την
Εταιρεία Βυζαντινών και Ιστορικών Μελετών Νομού Πρεβέζης, τον Όμιλο Απογόνων
και Φίλων Μάρκου Μπότσαρη, τον Πανηπειρωτικό Σύνδεσμο Ελευσίνας και τον
Σύνδεσμο Σιδηροκαστριτών Τριφυλίας. Η κοινή παρουσία των τεσσάρων συλλόγων
επιβεβαίωσε τους ισχυρούς δεσμούς συνεργασίας και το κοινό όραμα για τη
διατήρηση της ιστορικής μνήμης και την ανάδειξη της ιστορικής παρακαταθήκης του
Μάρκου Μπότσαρη.
Στο πλαίσιο της τελετής, ο Πρόεδρος της
Εταιρείας Βυζαντινών και Ιστορικών Μελετών Νομού Πρεβέζης, κ. Ευάγγελος
Κατσίμπρας, εκπροσωπώντας τον Όμιλο Απογόνων και Φίλων Μάρκου Μπότσαρη,
κατέθεσε στεφάνι στο ιστορικό μνημείο του Κεφαλόβρυσου, στο σημείο όπου ο
Μάρκος Μπότσαρης έπεσε ηρωικά μαχόμενος, αποτίοντας φόρο τιμής στον αθάνατο
Σουλιώτη οπλαρχηγό .
Ιδιαίτερη συγκίνηση προκάλεσε η πρώτη
παρουσίαση του μουσικού έργου «Δειλινό και Άγιο Φως» του συνθέτη Δημήτρη
Μαραμή, με θέμα τη μάχη του Κεφαλόβρυσου και τον ηρωικό θάνατο του Μάρκου
Μπότσαρη. Το έργο παρουσιάστηκε από τη Δημοτική Φιλαρμονική Καρπενησίου, σε
ενορχήστρωση και μουσική διεύθυνση της μαέστρου Ευαγγελίας Βάρσου. Τη
σκηνοθετική επιμέλεια της αναβίωσης της μάχης του Κεφαλόβρυσου ανέλαβε ο Ηλίας
Τσώνης, προσφέροντας στο κοινό μια ιδιαίτερα συγκινητική αναπαράσταση των
ιστορικών γεγονότων.
Οι Διοικήσεις του Συλλόγου Κυψελιωτών Άρτας «Ο Άγιος Κοσμάς» και της Αδελφότητας Κυψελιωτών Άρτας «Ο Άγιος Γεώργιος» ανακοινώνουν με ιδιαίτερη χαρά και υπερηφάνεια τη διοργάνωση ενός διήμερου πολιτιστικού προγράμματος στην Κυψέλη Άρτας, αφιερωμένου στην τέχνη, την παράδοση και την πολιτιστική κληρονομιά του τόπου μας.
ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Διήμερο πολιτισμού και παράδοσης στην Κυψέλη Άρτας
Αφιέρωμα στον μεγάλο Ηπειρώτη φωτογράφο Κώστα Μπαλάφα και γιορτή ηπειρώτικης πίτας
Οι εκδηλώσεις θα πραγματοποιηθούν στις 20 και 21 Αυγούστου 2026 και περιλαμβάνουν μια ξεχωριστή βραδιά αφιερωμένη στον μεγάλο συγχωριανό μας φωτογράφο Κώστα Μπαλάφα, καθώς και τη Γιορτή Ηπειρώτικης Πίτας, που θα συνοδευτεί από μια μεγάλη βραδιά παραδοσιακής μουσικής.
Η πρώτη ημέρα των εκδηλώσεων είναι αφιερωμένη στη ζωή, την προσωπικότητα και το σπουδαίο έργο του Κώστα Μπαλάφα, ενός από τους σημαντικότερους Έλληνες φωτογράφους, του οποίου η καλλιτεχνική δημιουργία αποτελεί πολύτιμη παρακαταθήκη για την ελληνική φωτογραφία και τον πολιτισμό.
Μέσα από τις εισηγήσεις των Κώστα Αγγέλη, Βασίλη Γκανιάτσα, Γιάννη Καραμπούλα και Γιώργου Μπαλάφα, θα αναδειχθούν σημαντικές πτυχές της ζωής και της προσωπικής και καλλιτεχνικής διαδρομής του φωτογράφου, καθώς και η ιδιαίτερη συμβολή του στην καταγραφή της ιστορίας, της κοινωνίας και της καθημερινής ζωής της Ηπείρου και της ελληνικής υπαίθρου.
Στη συνέχεια θα πραγματοποιηθούν τα εγκαίνια του Εκθεσιακού Χώρου «Κώστας Μπαλάφας», παρουσία μελών της οικογένειας του φωτογράφου, εκπροσώπων πολιτιστικών φορέων, συνεργατών και επισήμων. Ο εκθεσιακός χώρος θα φιλοξενεί 40–45 επιλεγμένες φωτογραφίες από το πολύτιμο έργο του Κώστα Μπαλάφα, οι οποίες έχουν παραχωρηθεί από το Μουσείο Μπενάκη. Η έκθεση περιλαμβάνει φωτογραφικό υλικό από δύο βασικές θεματικές ενότητες του έργου του: την περίοδο της Εθνικής Αντίστασης και την καταγραφή της ζωής στην Ήπειρο και την ελληνική ύπαιθρο.
Η έκθεση φιλοδοξεί να αποτελέσει έναν χώρο μνήμης, γνώσης και πολιτισμού, δίνοντας στο κοινό —και ιδιαίτερα στις νεότερες γενιές— την ευκαιρία να γνωρίσει και να ανακαλύψει τη μοναδική καλλιτεχνική ματιά και τη διαχρονική παρακαταθήκη του σπουδαίου Ηπειρώτη φωτογράφου.
Πρόγραμμα εκδήλωσης
Πέμπτη 20 Αυγούστου 2026
«Κώστας Μπαλάφας - Ο Φωτογράφος της Ψυχής της Ηπείρου»
📍Αύλειος χώρος Σχολείου Κυψέλης
🕗 Ώρα έναρξης: 20:00
Καλωσόρισμα από τα Διοικητικά Συμβούλια των Συλλόγων
Χαιρετισμοί από επίσημους προσκεκλημένους
Εισηγήσεις:
Κώστας Αγγέλης, «Όλος ο κόσμος μια φωτογραφία. Ο Κώστας Μπαλάφας και η τέχνη του»
Γιώργος Μπαλάφας, «Κώστας Μπαλάφας: ο άνθρωπος πίσω από τον φακό»
Γιάννης Καραμπούλας, «Οι φωτογραφίες μιλούν με τη φωνή του δημιουργού»
Βασίλης Γκανιάτσας, «Ο Μπαλάφας στη δράση»
Εγκαίνια του Εκθεσιακού Χώρου «Κώστας Μπαλάφας», με φωτογραφίες από τα φωτογραφικά αρχεία του Μουσείου Μπενάκη
Εκπαιδευτικά εργαστήρια για παιδιά και νέους
Παρουσίαση διαγωνισμού φωτογραφίας του Συλλόγου
Παρασκευή 21 Αυγούστου 2026
Γιορτή Ηπειρώτικης Πίτας & Μεγάλη Παραδοσιακή Μουσική Βραδιά
📍 Πλατεία Κυψέλης Άρτας
🕤 Ώρα έναρξης: 21:30
Η δεύτερη ημέρα των εκδηλώσεων είναι αφιερωμένη στην ηπειρώτικη γαστρονομία, την παράδοση και τη μουσική. Οι νοικοκυρές της Κυψέλης θα προσφέρουν σε όλους τους επισκέπτες σπιτικές, παραδοσιακές πίτες, αναδεικνύοντας τις γεύσεις και τα μυστικά της τοπικής γαστρονομικής παράδοσης.
Η βραδιά θα συνεχιστεί με ένα πλούσιο παραδοσιακό μουσικό πρόγραμμα, με τη συμμετοχή καταξιωμένων μουσικών της παραδοσιακής σκηνής.
Συμμετέχουν οι μουσικοί:
Γιώργος Κοτσίνης – κλαρίνο
Άρης Ντίνας – τραγούδι
Λίνα Αλατζίδου – τραγούδι
Βασίλης Αθανασιάς – βιολί
Γιώργος Τσιατσιούλης – ακορντεόν
Νίκος Τσιατσιούλης – κρουστά
Γιάννης Ευαγγέλου – κιθάρα
Κώστας Μήτσιος – λαούτο και μπουζούκι
Μουσική επιμέλεια: Κώστας Μήτσιος
Στη βραδιά θα συμμετάσχει και η Μουσικοχορευτική Αντιπροσωπεία Συλλόγων από τη Δυτική Κρήτη, αποτελούμενη από τον Λαογραφικό Χορευτικό Σύλλογο Βρακοφόρων Δυτικής Κρήτης, τον Σύλλογο Προβολής Κισσάμου «Η Γραμπούσα» και τον Πολιτιστικό Παραδοσιακό Σύλλογο Σελίνου.
Οι δύο αυτές ημέρες φιλοδοξούν να αποτελέσουν μια μεγάλη γιορτή πολιτισμού, μνήμης και παράδοσης, τιμώντας έναν σπουδαίο άνθρωπο και καλλιτέχνη της Κυψέλης και της Ηπείρου και, παράλληλα, αναδεικνύοντας τη ζωντανή πολιτιστική κληρονομιά του τόπου μας.
Οι διοργανωτές εκφράζουν τις θερμές τους ευχαριστίες:
στο Υπουργείο Πολιτισμού για την Αιγίδα,
στην Ομοσπονδία Τζουμερκιωτών,
στους χορηγούς και ιδιαίτερα στα καταστήματα της πλατείας Κυψέλης,
στους εθελοντές, που εργάστηκαν με αφοσίωση και προσφορά και σε όλους τους συμπατριώτες και επισκέπτες που, με την παρουσία και τη συμμετοχή τους, δίνουν διαχρονικά ζωή, δύναμη και χαρά στις εκδηλώσεις της Κυψέλης.
Σας περιμένουμε όλους στην Κυψέλη Άρτας, στις 20 και 21 Αυγούστου 2026, για ένα διήμερο γεμάτο πολιτισμό, ιστορία, παράδοση, μουσική και γεύσεις!
Πληροφορίες:
Λαγού Ευαγγελία, τηλ.: 693 612 1310
Γεώργιος Παπαϊωάννου, τηλ.: 697 726 061
📧 Email: silogoskipselis@gmail.com
🌐 Facebook: Πολιτιστικός Σύλλογος Κυψελιωτών Άρτας“Ο Πατροκοσμάς
«Όλα τα Είχαμε από τον Κήπο και τα Ζώα» | Η Κουζίνα των Παλιών.
Γράφει ο Γιώργος Γιαννάκης
Ένα ατίθασο ζουλάπι στο δημοτικό δεν άφηνε τα δυό
αντάμα εκείνος ο έρμος ο δάσκαλος δεν ήξερε τι να κάνει. Γιατί ρε
Νικολάκη πόσες φορές θα στο πω τα ρήματα γράφονται στο τέλος με έψιλον γιώτα.
Άσε το ίδιο κάνει ρε δάσκαλε! Βρε είναι
ορθογραφία, τίποτε αυτός! Θυμάμαι μια φορά δεν ξέρω τι έκανε τον έβαλε ο
δάσκαλος να κάθεται με τα γόνατα πάνω στα χαλίκια. Μάταια δεν καταλάβαινε
τίποτα, όσο τον κοντράριζε μάλλον το αντίθετο γινότανε. Πόσες φορές
δεν φώναξε τον πατέρα του, "βάρα δάσκαλε μπας και βάλει μυαλό" του
έλεγε ο μπάρμπα Κώτσιος. Μια φορά θυμάμαι του λέει ο δάσκαλος: "Νίκο
πήγαινε και κόψε μου μια βίτσα από την κρανιά". Πηγαίνει ο Κολιός την
φέρνει και ο δάσκαλος αρχίζει από αυτόν. Είναι τόσα πολλά τι να πρωτοαναφέρω
από τα δυο μπακαλιά στο χωριό δεν άφησε κανένα ζαχαρκό.
Τέλος πάντων όλοι τελειώσαμε το σχολειό, ο Κολιός
έκατσε και το έβγαλε στα δεκάξι. Όλοι βρήκαμε τον δρόμο
μας, αυτόν ποιος να τον πάρει για δουλειά; Κάπου βρήκε
εκεί στα Ζαγόρια σε κάτι δασικά έργα αλλά και εκεί δεν έκατσε πολύ,
τσακώθηκε και έφυγε. Μιά καλοκαιρινή μέρα θυμάμαι τον μπάρμπα
Μπακόλα έπαιρνε το μεσημεριανό υπνάκο εκεί στον πλάτανο του Καρακώστα και είχε
και ένα αεράκι. Το απολάβανε ο μπάρμπας αυτός, φόραγε μια φαρδιά μαύρη σαλβάρα! Ε
λοιπόν αυτός ο αλητάκος τι έκανε λέτε; βρίσκει μια γκουσταρίτσα και καθώς
κοιμότανε βαριά ο μπάρμπας Μπακόλας του την έχωσε μέσα στην
σαλβάρα! Πετιέται ο Μπακόλας που να πιάσει αυτόν το
διαολάκο! Από τότε ο Μπακόλας τον είχε στην μπούκα!
Πέρασε ο καιρός τον κάλεσε η πατρίδα να υπηρετήσει
τρομάρα του παρουσιάστηκε στο Γύθειο μάγειρας! Μια μέρα στο καζάνι αντί για
αλάτι έριξε τρινάλ καθαριστικό! Πήγε πιρπιρέγγος όλο το
στράτευμα, μετά απολύθηκε με ένα τρελόχαρτο ύστερα από τρία και
χρόνια.
Όταν γύρισε στο χωριό έβαλε στο μάτι την Βαγγελή του Κατέρη, μια όμορφη κοπέλα αρραβωνιασμένη με ένα άξιο παιδί τον Φώτο Συγκούνα. Πολλές φορές ήρθαν στα χέρια όπου βρίσκονταν στον δρόμο, μέχρι και μαχαιρώματα πέφτανε. Θυμάμαι μια φορά εκεί στην λάκα του Αλέξη τα στάχυα τα κάναν ίσιωμα! Ο Φώτος φανατικός κυνηγός βγήκε να κυνηγήσει πέρδικες, κάποια ούντα ακούστηκε μια μπαταριά ο Φώτος νεκρός! Η λαβοματιά κάτω από το πηγούνι ποιος τον σκότωσε; Ο Κολιός, έτσι είπαν μαζί και ο μπάρμπα Μπακόλας. Παίρνουν τον Κολιό τον πάνε δικαστήριο, όλοι οι μάρτυρες κατά του Κολιού και πόσο μάλλον ο Μπακόλας που θυμάται την νίλα με την γκουσταρίτσα! Καταδικάζεται ισόβια και τον πάνε στην Κέρκυρα. Περνάει ο καιρός ο μπάρμπα Μπακόλας είναι στα τελευταία του φωνάζουν τον παπά να τον μεταλάβει εκεί που πήγε να τον μεταλάβει παραλίγο να του πέσει η μεταλαβιά με αυτά που ακούει! Δεν είναι ο Κολιός ο φονιάς, όταν ξεψυχούσε ο Φώτος ήμουνα εκεί και μου ψέλλισε: "μόνος λαβώθηκα καθώς αμπήδησα το χαντάκι το όπλο χτύπησε κάτω και εκπυρσοκρότησε, στο λέω ωρέ Μπακόλα μην πάρω κανένα στο λαιμό μου", μου εξομολογήθηκε ο Φώτος. Τρεχάλα ο παπάς για να έχει και την μαρτυρία του καπετάνιου στο τμήμα της περιοχής. Με λίγες διαδικασίες ο Κολιός αποφυλακίζεται και φτάνει εκεί στον Δρίσκο, ο Κολιός νιώθει μια απέχθεια μπορώ να πω και μίσος για τους χωριανούς, παίρνει μια μαύρη κοτρόνα την κατρακύλα και δεν ξαναπατάει στο χωριό!
γκουσταρίτσα = σαύρα
Γιώργος Γιαννάκης
Απόδημος Κραψίτης
.png)
Οι αυλές υπήρξαν διαχρονικά ζωντανά κύτταρα της κοινωνικής ζωής, χώροι συνάντησης, επικοινωνίας και πολιτισμού. Με αυτή τη φιλοσοφία, οι «Αυλές» επιστρέφουν στο Πέτα, προσκαλώντας το κοινό σε μια ξεχωριστή πολιτιστική εμπειρία, όπου η ιστορία, η λογοτεχνία και η μουσική συναντούν τον αυθεντικό χαρακτήρα των ιστορικών χώρων του τόπου μας.
Σε διευκρινίσεις για τη διαδικασία καταβολής ΦΠΑ επιχειρήσεων εκτροφής ζώων προχώρησε η ΑΑΔΕ (ΠΟΛ.137/4.5.1987).
Αφορά την αγορά καινούργιου μηχανολογικού και λοιπού εξοπλισμού που χρησιμοποιείται στην παραγωγική τους δραστηριότητα.
Στην απόφαση αναφέρει ότι στις αγροτικές επιχειρήσεις περιλαμβάνονται ιδίως η κτηνοτροφία, η πτηνοτροφία, η κονικλοτροφία, η μελισσοκομία, η σηροτροφία και η σαλιγκαροτροφία. Στην έννοια του λοιπού εξοπλισμού περιλαμβάνονται κυρίως τα μηχανήματα, εξαρτήματα και λοιπά όργανα, καθώς και τα ανταλλακτικά αυτών εφόσον εισάγονται ή αγοράζονται μαζί με τα μηχανήματα ή λοιπά όργανα.
Ο ΑγροΤύπος απευθύνθηκε στην κα Πετρούλα Κυράτσα, λογίστρια από την Λάρισα, η οποία μας ανέφερε ότι «η σχετική νομοθετική διάταξη είναι από το 1987 και την γνωρίζουν οι αγρότες και οι λογιστές τους. Ο νόμος διευκολύνει όσους κάνουν επενδύσεις να έχουν μια «απαλλαγή» του ΦΠΑ υπό συγκεκριμένους όρους. Οι γεωργικές επιχειρήσεις ακολουθούσαν αυτή τη διαδικασία. Με τη συγκεκριμένη εγκύκλιο τώρα θα ενταχθούν και οι κτηνοτροφικές επιχειρήσεις στο συγκεκριμένο μέτρο. Εξαιρούνται οι επιχειρήσεις εκτροφής ζώων που παρέχουν υπηρεσίες πάχυνσης και εκτροφής στο πλαίσιο εργασιών φασόν».
Με την ΚΥΑ Π. 2869/87 παρέχεται η δυνατότητα ο ΦΠΑ που αναλογεί στην εισαγωγή ή την αγορά στο εσωτερικό της χώρας καινούργιου μηχανολογικού και λοιπού εν γένει εξοπλισμού που πραγματοποιείται από αγροτικές επιχειρήσεις που έχουν ενταχθεί (υποχρεωτικά ή προαιρετικά) στο κανονικό καθεστώς να καταβάλλεται από τον ίδιο τον επενδυτή (εισαγωγέα – αγοραστή) με την πρώτη δήλωση ΦΠΑ, που υποβάλλεται μετά την εισαγωγή ή την αγορά. Αυτό γίνεται υπό την προϋπόθεση ότι ο φόρος που αναλογεί στην αξία του παραδιδόμενου εξοπλισμού υπερβαίνει το ποσό των 2.934,70 ευρώ.
Η αξία των αποκτηθέντων επενδυτικών αγαθών προσαυξάνει την αξία τόσο, των φορολογητέων εκροών όσο και των εισροών της φορολογικής περιόδου κατά την οποία αποκτήθηκαν, ενώ ο αναλογών ΦΠΑ προσαυξάνει τόσο το φόρο εκροών όσο και το φόρο εισροών της ίδιας φορολογικής περιόδου.
Ο Όμιλος για την UNESCO Πρέβεζας
αναγνωρίζει, τιμά και αναδεικνύει πρωτοβουλίες που υπηρετούν τη διατήρηση, την
προστασία και την προβολή της πολιτιστικής μας κληρονομιάς. Ανάμεσα σε αυτές
ξεχωρίζει το σημαντικό έργο του Πολιτιστικού Συλλόγου «Χριστόδουλος Παμπλέκης»
στη Μπαμπίνη Αιτωλοακαρνανίας, μέσα από τη δημιουργία και λειτουργία του
Λαογραφικού Μουσείου του χωριού.
Το Λαογραφικό Μουσείο Μπαμπίνης αποτελεί
ένα ζωντανό παράδειγμα της δύναμης της τοπικής κοινωνίας, όταν αυτή ενώνεται με
κοινό όραμα τη διαφύλαξη της ιστορικής μνήμης και της πολιτιστικής ταυτότητας
του τόπου της. Δεν αποτελεί απλώς έναν χώρο έκθεσης παλαιών αντικειμένων, αλλά
έναν ζωντανό χώρο συνάντησης του παρελθόντος με το παρόν, μια πραγματική κιβωτό
μνήμης για τις νεότερες και τις επόμενες γενιές.
Η δημιουργία του μουσείου γεννήθηκε από το
όραμα ανθρώπων που πίστεψαν ότι η καθημερινότητα, οι αγώνες, οι παραδόσεις και
οι αξίες των προηγούμενων γενεών δεν πρέπει να χαθούν στη λήθη του χρόνου. Το
κτήριο που σήμερα στεγάζει το μουσείο, μια παλιά αποθήκη του Αγροτικού
Συνεταιρισμού Μπαμπίνης, κατασκευής του 1963, μεταμορφώθηκε μέσα από μια
μακρόχρονη και επίπονη προσπάθεια σε έναν χώρο πολιτισμού, ιστορικής αναφοράς
και συλλογικής μνήμης.
Από το 2006 έως σήμερα, ο
Πολιτιστικός Σύλλογος «Χριστόδουλος Παμπλέκης», με τη συμπαράσταση των κατοίκων
και όλων όσοι αγαπούν τη Μπαμπίνη, εργάστηκε ακούραστα για την αποκατάσταση και
αναβάθμιση του κτηρίου. Με περιορισμένα οικονομικά μέσα, αλλά με πλούσιο
απόθεμα εθελοντισμού, αγάπης και ανιδιοτελούς προσφοράς, πραγματοποιήθηκαν
σημαντικές παρεμβάσεις, αποκατάσταση του κτηρίου, τοποθέτηση νέων κουφωμάτων,
ηλεκτροδότηση, καθαρισμοί, βαψίματα, διαμόρφωση των εσωτερικών χώρων και
δημιουργία των απαραίτητων υποδομών για τη λειτουργία του μουσείου.
Η αξία αυτής της
προσπάθειας δεν βρίσκεται μόνο στο τελικό αποτέλεσμα, αλλά κυρίως στον τρόπο με
τον οποίο αυτό επιτεύχθηκε. Οι κάτοικοι της Μπαμπίνης έγιναν οι ίδιοι
θεματοφύλακες της ιστορίας τους. Άνοιξαν τα σπίτια τους, προσέφεραν
οικογενειακά κειμήλια και αντικείμενα που συνδέονται με την καθημερινή ζωή, την
εργασία και τις συνήθειες των ανθρώπων του τόπου, διασφαλίζοντας ότι η
συλλογική μνήμη θα παραμείνει ζωντανή. Σημαντική υπήρξε, παράλληλα, και η
συμβολή ανθρώπων με καταγωγή από τη Μπαμπίνη, καθώς και φίλων του μουσείου και
κατοίκων άλλων περιοχών, οι οποίοι προσέφεραν αντικείμενα και κειμήλια που
εμπλούτισαν τις συλλογές του, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη διάσωση και ανάδειξη
της ευρύτερης λαϊκής πολιτιστικής κληρονομιάς.
Οι συλλογές του μουσείου
αποτελούν πολύτιμα τεκμήρια της λαϊκής παράδοσης της Μπαμπίνης και ευρύτερα της
Αιτωλοακαρνανίας. Γεωργικά εργαλεία, αντικείμενα κτηνοτροφίας, εργαλεία
καπνοκαλλιέργειας, αργαλειοί, υφαντά, παραδοσιακά σκεύη, ενδυμασίες και αντικείμενα
σχολικής ζωής συνθέτουν την εικόνα μιας εποχής όπου η αυτάρκεια, η οικογενειακή
συνεργασία και η αρμονική σχέση του ανθρώπου με τη γη αποτελούσαν βασικά
στοιχεία της κοινωνικής ζωής.
Η πολιτιστική αξία των
εκθεμάτων υπερβαίνει τα όρια ενός χωριού. Τα αντικείμενα αυτά αφηγούνται έναν
ολόκληρο τρόπο ζωής που χαρακτήρισε την ελληνική ύπαιθρο και ιδιαίτερα την
περιοχή του Ξηρομέρου. Αποτελούν πολύτιμες μαρτυρίες της άυλης πολιτιστικής κληρονομιάς,
καθώς διασώζουν τεχνικές, γνώσεις, επαγγέλματα, έθιμα και παραδόσεις που
μεταφέρθηκαν από γενιά σε γενιά.
Η Μπαμπίνη, ένας τόπος με
ιδιαίτερη πνευματική και πολιτιστική παρουσία, γνωστή για την εργατικότητα και
την καλλιέργεια των ανθρώπων της, συνεχίζει μέσα από το μουσείο της να
αναδεικνύει την ταυτότητα και την ιστορική της φυσιογνωμία. Η αγροτική ζωή, η κτηνοτροφία,
η αμπελουργία, η συλλογή βελανιδιού, η καπνοκαλλιέργεια, η υφαντική, η
κεντητική και η ξυλοτεχνία αποτελούν κεφάλαια μιας πολύτιμης κληρονομιάς που
αξίζει να διασωθεί και να μεταδοθεί.
Ιδιαίτερη αναφορά αξίζει
στην Επιτροπή Διαχείρισης του Μουσείου και στον Πρόεδρό της, Στρατηγό ε.α. κ.
Πέτρο Χρυσικό, για τη συνεχή προσπάθεια οργάνωσης, καταγραφής και ανάδειξης των
συλλογών, καθώς και για την προσωπική του συμβολή στην ενημέρωση και ξενάγηση
των επισκεπτών.
Στο πλαίσιο της αποστολής
του για την ανάδειξη αξιόλογων πολιτιστικών δράσεων, ο Όμιλος για την UNESCO
Πρέβεζας είχε την ιδιαίτερη χαρά να επισκεφθεί το Λαογραφικό Μουσείο Μπαμπίνης.
Ομάδα του Ομίλου, με επικεφαλής τον Πρόεδρο κ. Ευάγγελο Κατσίμπρα, ξεναγήθηκε
στους χώρους του μουσείου και γνώρισε από κοντά τον πλούτο των συλλογών, αλλά
και το σημαντικό έργο που έχει επιτελεστεί για τη δημιουργία και τη λειτουργία
του.
Η επίσκεψη αυτή αποτέλεσε
μια ξεχωριστή εμπειρία. Τα μέλη του Ομίλου εντυπωσιάστηκαν τόσο από την
αυθεντικότητα, την πληρότητα και την ιστορική αξία των εκθεμάτων, όσο και από
τη θερμή φιλοξενία, την ευγένεια και την αγάπη με την οποία τα μέλη του Πολιτιστικού
Συλλόγου «Χριστόδουλος Παμπλέκης» υποδέχθηκαν και ξενάγησαν τους επισκέπτες. Η
επαφή με τα αντικείμενα και τις ιστορίες που αυτά μεταφέρουν ανέδειξε ακόμη
περισσότερο τη σημασία του έργου που επιτελείται στη Μπαμπίνη.
Το Λαογραφικό Μουσείο
Μπαμπίνης αποτελεί ένα παράδειγμα πολιτιστικής δράσης που βρίσκεται σε συνεχή
εξέλιξη. Μέσα από την καταγραφή προφορικών μαρτυριών, τη συλλογή ιστορικών
στοιχείων, την τεκμηρίωση και τη διοργάνωση πολιτιστικών δράσεων, συνεχίζει να υπηρετεί
τον βασικό σκοπό για τον οποίο δημιουργήθηκε, τη σύνδεση του ανθρώπου με τις
ρίζες του.
Ο Όμιλος για την UNESCO
Πρέβεζας συγχαίρει τον Πολιτιστικό Σύλλογο «Χριστόδουλος Παμπλέκης» και όλους
όσοι συνέβαλαν σε αυτό το σπουδαίο έργο. Η προσπάθειά τους αποτελεί φωτεινό
παράδειγμα εθελοντισμού, κοινωνικής συνοχής και σεβασμού προς την πολιτιστική
μας κληρονομιά.
Η διατήρηση της ιστορικής μνήμης δεν αποτελεί μόνο υποχρέωση απέναντι στο παρελθόν είναι ευθύνη απέναντι στο μέλλον. Το Λαογραφικό Μουσείο Μπαμπίνης αποτελεί μια πολύτιμη παρακαταθήκη, έναν χώρο όπου η παράδοση συνεχίζει να ζει, να εμπνέει και να μεταδίδεται στις νέες γενιές.
