Δευτέρα 16 Μαρτίου 2020

Μα Πως Ζούσαμε Τότε…ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ! (Αφιερωμένο Στις Γενιές Της Αλάνας)


Μα πως ζούσαμε τότε…
χωρίς κανάλια
χωρίς τάμπλετ
χωρίς πλέιστέισον
χωρίς άιφον
χωρίς εορτοδάνεια

ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ!
Παλιότερα δεν υπήρχαν τηλεοράσεις, στερεοφωνικά, ή τηλεοπτικά παιχνίδια, δεν υπήρχαν χρήματα για ακριβά παιχνίδια και οι γονείς μας ήταν πολύ απασχολημένοι για να ασχοληθούνε μ΄εμάς. Ευτυχώς η κίνηση στους δρόμους ήταν μικρή η δεν υπήρχε, οπότε ο δρόμος ήταν η παιδική χαρά μας Οι δρόμοι, τα πεζοδρόμια, καθώς και στους μικρούς κήπους μπροστά Παίζαμε έξω έως ότου βράδιαζε και δεν βλέπαμε πια.

Απο τα χαρακτηριστικά στοιχεία της παλαιότερης εποχής ήταν ότι τα πιό αγαπημένα παιχνίδια ήταν αυτά που τα φτιάχναμε μόνοι μας αφού η κατασκευή τους, η συνεχής τροποποίηση και τελειοποίησή τους αποτελούσε απο μόνη της το μεγαλύτερο ίσως παιχνίδι.

Είχαμε, το παιχνίδι με τα τσέρκια. Υπήρχαν ξύλινα σε διάφορα μεγέθη για τα κορίτσια με τα ραβδιά τα κιλούσαν στα πεζοδρόμια.Τα αγόρια είχαν σιδερένια τσέρκια.Κέρδιζε το παιδί που θα έφτανε πρώτο στο προκαθορισμένο σημείο.

Το πατίνι είναι ένα όχημα χωρίς μηχανή, χωρίς πεντάλ και χωρίς σέλα ή άλλο κάθισμα, στο οποίο ο οδηγός στέκεται όρθιος η» καθιστός τοποθετώντας το ένα πόδι του στον πεπλατυσμένο άξονα που ενώνει τους δυο τροχούς ενώ με το άλλο δίνει ώθηση με συνεχείς παλινδρομικές κινήσεις εκκρεμούς ώστε να μετακινηθεί το όχημα.

ΠΕΡΝΑ, ΠΕΡΝΑ Η ΜΕΛΙΣΣΑ Τα παιδιά, από 6 και πάνω, διαλέγουν από τα πιο μεγάλα, δυο μάνες και η κάθε μια παίρνει με λάχνισμα τον ήλιο ή το φεγγάρι. Οι 2 μάνες σχηματίζουν με τα χέρια τους μια καμάρα και στέκονται όρθιες στη μέση. Τα υπόλοιπα παιδιά σχηματίζουν μια γραμμή, το ένα πίσω απ’ το άλλο, κρατημένα απ’ τη μέση ή απ’ τη ζώνη τους.
Όπως έχουν σχηματίσει τη σειρά προχωρούν προς την καμάρα τραγουδώντας:Περνά, περνά η μέλισσα Με τα μελισσόπουλα Και με τα παιδόπουλα! ΔΕΝ ΠΕΡΝΑΣ ΚΥΡΑ ΜΑΡΙΑ Πιάνονται απ’ το χέρι και σχηματίζουν κύκλο, ενώ ένα κορίτσι απ’ τα μεγαλύτερα, η κυρα-Μαρία, στέκεται στη μέση. Αρχίζουν να γυρίζουν γύρω γύρω και τραγουδούν, ενώ η κυρα-Μαρία προσπαθεί να περάσει ανάμεσά τους. Εκείνη την εποχή, τα παιδιά είχαν απαραίτητα μαζί τους και από μία ξύλινη σφεντόνα ( τέγκαλα ) για το κυνήγι των πουλιών και για το σημάδι διαφόρων στόχων. Κρυφτό Μετά από κλήρο , ένας παίκτης τα «φυλούσε» (δηλ. μετρούσε μέχρι ένα αριθμό με κλειστά μάτια) .
Σε τούτο το χρονικό διάστημα , οι άλλοι παίκτες κρυβόντουσαν . Αυτός που τα φύλαγε είχε σκοπό να βρεί έναν παίκτη . Μόλις τον έβρισκε , τα φύλαγε αυτός. Τυφλόμυγα Η τυφλόμυγα παίζεται από δύο παιδιά και πάνω. Στην αρχή όλοι τραβάνε έναν κλήρο για να δούνε ποιος θα τα φυλάει. Αυτός κλείνει τα μάτια του με ένα μαντήλι . Την ώρα που τα έχει κλειστά τα παιδιά ανακατεύονται.

Όποιο παιδί πιάσει πρέπει να βρει πως το λένε δηλαδή ποιο είναι. Αν το αναγνωρίσει τότε αυτό το παιδί κάνει τη τυφλόμυγα. Και έτσι αυτό συνεχίζεται. Το Μπιζζζ! Μαζεύονται τα παιδιά και αποφασίζουν ποιος θα τα «φυλάει».
Αυτός λοιπόν κάθεται σ’ ένα σκαμνί ή στέκει σκυφτός και βάζει το δεξί του χέρι κάτω από την αριστερή του μασχάλη, κρατώντας την παλάμη ανοιχτή προς τα επάνω, ενώ με το αριστερό του χέρι κρατάει κλειστά τα μάτια του. Οι άλλοι παίκτες στέκονται προς τ’ αριστερά του και ένας απ’ αυτούς τον πλησιάζει, του χτυπάει την ανοιχτή παλάμη και ύστερα απομακρύνεται μαζί με τους άλλους. Όλοι χοροπηδούν γύρω του και στρυφογυρίζουν το δάχτυλο τους φωνάζοντας «Μπιζζ!» όπως κάνει η μέλισσα. Αυτός που τα φυλάει πρέπει να μαντέψει ποιος τον χτύπησε.
Εάν τον ανακαλύψει, τότε εκείνος παίρνει τη θέση του αλλιώς το παιχνίδι συνεχίζεται κατά τον ίδιο τρόπο. Τα αγόρια έπαιζαν «βόλους» έστρωναν τους βόλους σε μια σειρά, και τα παιδιά έριχναν το καθένα το δικό του βώλο από κάποια καθορισμένη απόσταση, προσπαθώντας να πετύχουν κάποιον απο τους «στρωμένους» βώλους. Οποιο βώλο πετύχαινε το παιδί, τον κέρδιζε.

Έρημες και… μόνες οι επαρχίες Φιλιατών, Πωγωνίου, Κόνιτσας…

ΣΕ ΕΓΚΑΤΑΛΕΙΨΗ Η ΑΚΡΙΤΙΚΗ ΗΠΕΙΡΟΣ

- Γηρασμένος και συνεχώς μειούμενος ο πληθυσμός της

- Απογυμνώθηκε από δημόσιες υπηρεσίες, τράπεζες, σχολεία, εκκλησίες, στρατό και αστυνομία

 Κάθε χρόνο και χειρότερη διαπιστώνεται η κατάσταση στην ακριτική Ήπειρο. Ο πληθυσμός φθίνει και την κατάσταση πλέον δεν αλλάζει θεαματικά, ούτε η επιστροφή εκείνων που έφυγαν για τα αστικά κέντρα για να περάσουν το δύσκολο χειμώνα κοντά στα παιδιά τους ή και κοντά στα νοσοκομεία. 

Κι αυτό κάθε άλλο παρά σχήμα λόγου είναι, γιατί μια από τις σημαντικότερες αιτίες που αναγκάζει τους ηλικιωμένους των απομακρυσμένων χωριών να «ξεσπιτωθούν» είναι η έλλειψη φροντίδας υγείας και η ταχεία πρόσβασης στα νοσοκομεία. 

Οι δομές υγείας, είτε ακόμη και σε επίπεδο αγροτικού ιατρού, είναι μια από εκείνες που το κράτος φρόντισε να τη στερήσει από την ύπαιθρο και τους κατοίκους της. Κι αυτό μάλιστα όταν ο πληθυσμός των ακριτικών μας χωριών όχι μόνο φθίνει, αλλά στη συντριπτική του πλειοψηφία είναι γερασμένος. Κι όπως χαρακτηριστικά έλεγε κάτοικος ενός ορεινού και ακριτικού χωριού με ελάχιστο πλέον πληθυσμό, κάθε φορά που χτυπάει πένθιμα η καμπάνα, ξέρουμε ότι κλείνει οριστικά και αμετάκλητα και ένα σπίτι

Ελάχιστοι οι μόνιμοι!

Το πρόβλημα της ερήμωσης είναι έντονο στα περισσότερα χωριά της Ηπείρου και παίρνει τραγικές διαστάσεις στα ακριτικά. Το χειμώνα είναι στοίχημα αν διαμένουν σε αυτά το 20% των όσων έχουν απογραφεί, με το ποσοστό να φθάνει περίπου στο 40 με 50% για τους καλοκαιρινούς μήνες. Ενδεικτικό της κατάστασης που διαμορφώνεται είναι τα στοιχεία που έρχονται από τα χωριά του Δήμου Φιλιατών. Τριάντα από τα 48 χωριά της επαρχίας, το χειμώνα είχαν κάτω από 50 μόνιμους κατοίκους, ενώ ακόμη και στους Φιλιάτες από τους 2.330 που είχαν απογραφεί το 2011, σήμερα σύμφωνα με τις εκτιμήσεις ο αριθμός τους έπεσε κάτω από τους 1.900. 
Ακόμη πιο τραγική είναι η εικόνα στις ακριτικές περιοχές Κόνιτσας και Πωγωνίου, αλλά και στο Ζαγόρι, στις οποίες εκτός των μεγάλων οικισμών, τα υπόλοιπα χωριά «ψυχορραγούν», έχοντας ορισμένα ακόμη και μονοψήφιο αριθμό κατοίκων, ενώ το χειμώνα υπήρξαν και περιπτώσεις που κατά περιόδους δεν κατοικούσε κανένας. 
Το κράτος σήμανε υποχώρηση!
Σήμερα έχουν φθάσει στο έσχατο όριο. Για πολλούς οικισμούς δεν υπάρχει πλέον ελπίδα αναστροφής της φθίνουσας πορείας. Σε αυτό βέβαια συμβάλει και το επίσημο κράτος, που εδώ και χρόνια φρόντισε να απογυμνώσει την ύπαιθρο σταδιακά από υπηρεσίες. Έκλεισαν σχολεία, δημόσιες υπηρεσίες, εφορίες, τράπεζες, ενώ ναοί και μοναστήρια υπολειτουργούν.  Κάθε ένα από αυτά που έκλεινε, στερούσε και μια εστία ζωής στην ύπαιθρο. 
Βασιλεύει η ανασφάλεια
Τελευταίο «αποκούμπι» ήταν ο Στρατός και η Αστυνομία. Οι στρατιωτικές μονάδες αποσύρθηκαν και όσες έμειναν μαζί με τα φυλάκιά τους, είναι περιορισμένης δύναμης. Η Αστυνομία σταδιακά άρχισε και αυτή να μειώνει τις δυνάμεις της και να εντείνεται έτσι το κλίμα ανασφάλειας στα παραμεθόρια χωριά, που είναι η δεύτερη στη σειρά αιτία, που «διώχνει» κόσμο προς τα αστικά κέντρα. Οι περιπολίες που γίνονται δεν αντικαθιστούν και δεν αναπληρώνουν τις μόνιμες μονάδες αστυνόμευσης, ακόμη και τους παλιούς αστυνομικούς σταθμούς.  Παρά τις φιλότιμες προσπάθειες όσων υπηρετούν στα σύνορα, τα κενά στη φύλαξη που δημιουργήθηκαν από τις μετακινήσεις αστυνομικών και συνοριακών στο κέντρο δεν καλύπτονται. Αυτό άλλωστε το έχουν αντιληφθεί οι Αλβανοί που όλο και ανακαλύπτουν διόδους εισόδου και μετακίνησης προς το εσωτερικό της χώρας, το ανακαλύπτουν τώρα και οι Αφρικανοί και Ασιάτες μετανάστες και πρόσφυγες που αναζητούν τρόπους και δρόμους διαφυγής προς την Αλβανία, ώστε στη συνέχεια να καταλήξουν σε κάποια άλλη ευρωπαϊκή χώρα. 
Έρημη εθνική οδός
Η ερημιά σε πληγώνει, θα πει στον «Πρωινό Λόγο» ένας άλλος κάτοικος του ακριτικού Πωγωνίου, που μετακινείται συχνά για επαγγελματικούς λόγους προς Γιάννενα. «Υπάρχουν βράδια που ολόκληρη η Εθνική οδός Ιωαννίνων- Κακαβιάς, είναι αποκλειστικά δική σου. Αν μάλιστα είναι και λίγο άσχημος ο καιρός, είναι συχνό το φαινόμενο να μη συναντάς άλλο αυτοκίνητο στη διαδρομή σου», πρόσθεσε. 
«Σωσίβιο» από την «Κιβωτό»
Στην απαισιόδοξη εικόνα της ερημωμένης περιφέρειας, νότα αισιοδοξίας προσφέρει η λειτουργία της «Κιβωτού» σε Πωγωνιανή και Κόνιτσα, που τις μετακινήσεις και τις φιλοξενίες παιδιών δίνει ζωή στις δύο περιοχές. 
Το τελευταίο διάστημα συζητείται η αύξηση των φιλοξενούμενων στις δομές, με την προσθήκη ασυνόδευτων παιδιών μεταναστών.  Οι φιλόξενοι κάτοικοι είναι έτοιμοι να ανοίξουν και σε αυτά τις αγκαλιές τους. 
Ωστόσο το παράπονο που εκφράζουν είναι η έλλειψη μέριμνας για τους ηλικιωμένους που παραμένουν στα χωριά της περιοχής και οι οποίοι στερούνται της οικογενειακής θαλπωρής, είτε έχοντας ταξιδεμένα παιδιά και δεν θέλουν να τα ακολουθήσουν μένοντας πιστοί στα πάτρια εδάφη, είτε έχουν απομείνει μόνοι στην κοινωνία.  
Αν δεν υπάρξει μέριμνα, τότε και οι τελευταίοι των «Μοϊκανών» θα εγκαταλείψουν τα ακριτικά χωριά, οδηγώντας τα σε πλήρη ερήμωση…


Η κακιά πεθερά... (Το Λαογραφικό Σημείωμα της Εβδομάδας)

Γράφει ο Χρήστος Α.Τούμπουρος
Υπάρχουν, δε λέω, ιστορίες που αφορούν νύφες και πεθερές που είχαν άριστες σχέσεις. Και φυσικά καλοπόρεψαν. Φοβάμαι πως παλιά δεν ήταν και τόσο ρόδινη η κατάσταση και ιδιαίτερα η συμβίωση πεθεράς και νύφης. Γιατί μην ξεχνάμε η πατριαρχική οικογένεια τους είχε όλους κάτω από την κοινή στέγη. Παππούδες, γιαγιάδες, πεθερές, πεθεροί, παιδιά, νύφες και κούτσκα όλα μαζί «στεγάζονταν» και «στοιβάζονταν» κάτω από το ίδιο κεραμίδι. Και, αν το κεραμίδι τύχαινε να ήταν κατασκευής και ιδιοκτησίας του παππού, άστα να πάνε. Προσοχή απαξάπαντες και «τα σκυλιά δεμένα». 
Και αν ακόμη κάποιος «καλόβουλος» πει πως αυτά «πάνε, πέρασαν», νομίζω πως ξεγελιέται. Η αστική λαογραφία, κάποτε θα τα γράψει. Θα γράψει ότι ακμάζουν και σήμερα φαινόμενα «συμπίεσης της νύφης μέχρι να της βγει το λάδ’, να της μαζέψουμε τα στ’μόνια για να μην φουρλατάει δώθε, κείθε». 
Έχουμε γράψει και παλιότερα πως το φαινόμενο που ονομάζεται «Πεθερά» είναι ανεξάντλητο. Στο σημείωμα αυτό θα αναφερθούμε σε δυο περιπτώσεις. Η μία αφορά την πεθερά – κέρβερο που νομίζει πως κατέχει την απόλυτη γνώση και γι’ αυτό, ειδικά η νύφη, απαιτείται να ακούει, να υπακούει και να πράττει καταπώς αυτή παραγγέλλει. Και η «παραγγελιά» πρέπει να εκτελείται, και η νύφη να προσκυνά. Άλλωστε «της έφεξε για τα καλά. Σαββατογεννημένη. Όλοι οι άγγελοι έψελναν όταν γεννιoύνταν αυτή. Μπήκε σε σπίτι μοναστήρι η παλιοδευτεράτζα». Δεν χρειάζεται να έχει γνώμη, να διατυπώνει άποψη και να «χάν’ τον χρόνο της στα γράμματα και στα βιβλία. Δεν δίνουν φαΐ αυτά.» Και για κάθε ενδεχόμενο και προς πασαν προφύλαξη καλό είναι να φυλάγονται οι νύφες και να προσέχουν πριν φάνε γλυκά κατασκευασμένα «ιδίοις χερσίν» από την πεθερά, κυρίως χαλβάδες σιμιγαλένιους, γιατί «κυκλοφορούν» κάτι δηλητηριάσεις, άλλο πράμα.


Η άλλη περίπτωση αφορά την «πεθερά εξ αποστάσεως». Ο γιόκας της παντρεύτηκε την ομορφονιά και ζει πλέον σε άλλη πόλη. Τι κι αν έκανε οικογένεια, τι κι αν έχει επαγγελματικές υποχρεώσεις, τι κι αν τα έξοδα πολλών επισκέψεων στο πατρικό σπίτι είναι αυξημένα και ως εκ τούτου δυσβάστακτα˙ αυτή το χαβά της. «Ου, ευτυχώς που έφυγε νωρίς ο πατέρας του και θα πήγαινε σκαστός από την κατάντια του. Την μάζωξε η άλλ’, τον έφερε γύρα στην ποδιά της, και τον καπίστρωσε». Και η συνέχεια. «Βέβαια αυτή είχε μάνα και πατέρα; Τον σπούδασα, εγώ ξέρω πώς τον σπούδασα. Αχ, με όνειρα. Πάει, τον πήρε αυτή η σουλτούκω.» 


Κι αρχίζει το σχέδιο σε εφαρμογή. « Καλά παιδί μου, καλά να περνάς. Τα παιδιά καλά είναι; Πάντα καλά.» Ποτέ, μα ποτέ δεν θα ρωτήσει για τη νύφη. Αν μιλήσει μ’ αυτή, -«αυτή» είναι η νύφη- εκεί την «παίρνει και τη σηκώνει». «Καλά περνάω εγώ. Έκανα το καθήκον μου, μεγάλωσα και σπούδασα το γιο μου, τι άλλο θέλω. Να πιω ένα ποτήρι νερό από τα χέρια της νύφης; Α, μπα. Δε χρειάζεται…» Και συνεχίζει με το γιο. «Η μάνα είναι να βρίσκεται εδώ, να πίνει πίκρες και να κουβεντιάζει με τα τείχια». Ώσπου στο τέλος θα προβεί και στην καλή πράξη. «Σας έστειλα τα εισιτήρια για το Πάσχα. Τα κάνω δώρο στα παιδιά. Να έρθουν, να περάσουν λίγο καλά». Τώρα, αν είχε προγραμματίσει η οικογένεια κάτι τέτοιο ή αν μπορεί να πραγματοποιήσει ή ακόμα κι αν θέλουν τα παιδιά, ποσώς μας ενδιαφέρει. «Αμ, τι θα τη ρώταγα κιόλας». 

Πρόκειται για έναν συνεχή πόλεμο πεθεράς κατά της νύφης που ενίοτε φτάνει σε εξόντωση. Αναμένει την έκρηξη. Και στα δύο «είδη» πεθεράς το χάσμα είναι βαθύ. Δύσκολο, αν όχι ακατόρθωτο να «γιομίσει». Πραγματικά, πιστεύω πως δεν είναι δυνατόν να δώσει κάποιος συμβουλή σε τέτοιες περιπτώσεις. Προβληματίστηκα… Έψαξα και νομίζω πως βρήκα τη λύση. Και η λύση είναι μία. Αυτό δηλαδή που έκανε ο Κρητικός. «Την πεθερά μου έβαλα/ ψηλά στον Ψηλορείτη/ να την βλέπουνε οι οχτροί/ να μην πατούν στην Κρήτη.» Αντί για Κρήτη, ας βάλουμε Τζουμέρκα, Ραδοβύζια, Άρτα, Βλαχέρνα… Επικρατεί ο ελεύθερος στίχος. Δεν χρειάζεται ομοιοκαταληξία…





Χρήστος Α. Τούμπουρος

Κυριακή 15 Μαρτίου 2020

Πάνω από το 70% των Ελλήνων πάσχει εδώ και καιρό από τον κούνια-ιό.


Βλέποντας στις οθόνες της τηλεόρασης  σημερινές εικόνες με  ναούς γεμάτους από πιστούς και χθες στα super market, να επικρατεί συνωστισμός ,  δεν χρειάζεται να  έχεις ιατρικές γνώσεις για να κάνεις  την παρακάτω διάγνωση:


Πάνω από το 70% των Ελλήνων έχει προσβληθεί εδώ και καιρό από τον κούνια-ιό. Μην πανικοβληθεί κανείς σας, εννοώ τον ιό που προέχεται από "το κούνια που σε κούναγε" ,όλους εμάς τους Ελληναράδες που δεν σεβόμαστε  ούτε διαταγές, ούτε τον συνάνθρωπο.


Υ.Γ. Συγγνώμη για το μικρό ποσοστό της διάγνωσης, ελπίζω να μην ανέβει περισσότερο

Ευθυμίου Χριστόφορος

Επιτέλους… Και η Ελλάδα κατεβάζει ρολά στην Κακαβιά

Το πήγαινε- έλα Ιταλία, Ελλάδα, Αλβανία παίρνει τέλος. Η Αθήνα παίρνει μέτρα και κατεβάζει ρολά στα ελληνοαλβανικά σύνορα. Ήδη δόθηκε προφορική εντολή και εντός της ημέρας αναμένεται και επίσημη απόφαση για διακοπή της επιβατικής κίνησης προς την Αλβανία. Από τους μεθοριακούς σταθμούς θα διέρχονται μόνο νταλίκες και φορτηγά για την εξυπηρέτηση της εμπορικής κίνησης. Το πρόβλημα ειδικά στην Κακαβιά επισημάνθηκε με ένταση τις τελευταίες ημέρες καθώς η μεν Αλβανία είχε προχωρήσει σε μέτρα όμως δεν είχε συμβεί το ίδιο και από την πλευρά της Ελλάδας.
Μάλιστα από τα ελληνοαλβανικά σύνορα εξυπηρετούνταν τις ημέρες αυτές και δεκάδες ερχόμενοι από την Ιταλία. Καταφτάνοντας στο λιμάνι της Ηγουμενίτσας επέλεγαν κυρίως την Κακαβιά ώστε να εισέλθουν στην Αλβανία αφού η γείτονα είχε βάλει απαγορευτικό στις απευθείας γραμμές με Ιταλία εδώ και μέρες.
Τα προβλήματα τόσο στα ελληνοαλβανικά σύνορα όσο και με την κίνηση στο λιμάνι της Ηγουμενίτσας είχαν επισημανθεί από την Ένωση Τελωνειακών εδώ και μέρες.
Το τελευταίο σαρανταοκτάωρο υπήρξαν συνεχείς επικοινωνίες του Περιφερειάρχη Ηπείρου με τα συναρμόδια υπουργεία και επιτέλους σήμερα η απόφαση για διακοπή της επιβατικής κίνησης ελήφθη.
Πληροφορίες αναφέρουν ότι θα υπάρξει διακοπή της επιβατικής κίνησης και με την Ιταλία μέσω των λιμανιών.

Ιερέας έβαλε μεγάφωνα για να ακούγεται η Θεία Λειτουργία από τα σπίτια και ένας γείτονας... έφερε την αστυνομία!



Κορονοϊός για… γέλια και για κλάματα! Πιστοί ζήτησαν να βγάλει ο ιερέας τα μεγάφωνα για να ακούν την Θεία Λειτουργία από τα σπίτια τους και ένας γείτονας… έφερε την αστυνομία στην Κόρινθο το πρωί της Κυριακής .

Στις μέρες του “Μένουμε Σπίτι” και του φόβου που είναι δίπλα στην πόρτα μας, οι πιστοί ενορίας στην πόλη της Κορίνθου ζήτησαν από τον ιερέα να βγάλει έξω τα μεγάφωνα που χρησιμοποιούνται και στην Ανάσταση, έτσι ώστε να ακούν την Θεία Λειτουργία από τα σπίτια και τα μπαλκόνια τους.
Σε κάποιον όμως φαίνεται ότι χάλασε ο ύπνος και κάλεσε την Αστυνομία για διατάραξη της κοινής ησυχίας.

Η Αστυνομία έκανε το καθήκον της, πήγε στην ενορία και τότε ο ιερέας, σταμάτησε την Λειτουργία, βγήκε από τον ναό για να απομακρύνει τους αστυνομικούς και να τους εξηγήσει τον λόγο που βγήκαν τα μεγάφωνα, ενώ οι λιγοστοί πιστοί που ήταν εκεί αλλά και οι δεκάδες που ήταν στα μπαλκόνια τους τον χειροκροτούσαν δυνατά!!!


Ο Συμβολαιογραφικός Σύλλογος Εφετείου Ιωαννίνων ανακοίνωσε κλείσιμο των γραφείων μέχρι νεωτέρας




Συνταγές από τον Ηπειρώτη chef Τάσο Τόλη :ΡΙΓΑΝΑΤΕΣ ΜΠΡΙΖΟΛΕΣ


Υλικά για 6 άτομα
1½ κιλό μπριζόλες, μοσχαρίσιες γαλακτος με το κόκαλο, σε πάχος περίπου 2 εκ. και μετά σε 3 κομμάτια την καθεμία)
200 ml ελαιόλαδο
100 γρμ. βουτηρο
1/3 φλιτζ. τσαγιού φρέσκια ρίγανης
1½ κουτ. γλυκού ξύσμα λεμονιού
1 ματσακι δενδολιβανο
1 λεμονι το χυμο του
αλάτι, φρεσκοτριμμένο πιπέρι

Εκτέλεση συνταγής
Προθερμαίνετε το γκριλ.
Λαδώστε ελαφρώς τη σχάρα του φούρνου και τη βάζετε στην υψηλότερη θέση. Από κάτω στερεώστε ένα ταψί, ώστε να πέφτουν μέσα τα υγρά του ψησίματος και να μη λερώσετε το φούρνο.
Στραγγίζουμε τις μπριζόλες από τη μαρινάδα,(οπου εχετε ανακατεψει ολα τα υλικα και τα εχετε αφησει για 4-6 ωρες στο ψυγειο να μαρινοαριστουν ) , τις βάζετε στη σχάρα και τις ψήνετε για περίπου 3 - 4 λεπτά από κάθε πλευρά, αν τις θέλουμε μετρίες ψημένες και περίπου 6 - 7 λεπτά από κάθε πλευρά, αν τις θέλετε καλοψημένες αλλά ζουμερές.
Αν χρειαστεί, τις ψήνετε για λίγο ακόμη, κατεβάζοντας τη σχάρα μία σκάλα

Τις βγάζουμε σε πιατέλα, τις ραντίζουμε με το λάδι ,βουτηρο και λεμόνι οπου το ζεσταινετε ,και πουδραροντας με ριγανη συνοδευετε με φρεσκα σπαραγγια η γαρνιτουρα της αρεσκεια σας ,σαλατα,πατατες κλπ. 






Tolis Anastasios 
Honorary President
Director of Chef's club 
Epirus offices
Executive  chef
Mob.6932208082 

Σάββατο 14 Μαρτίου 2020

Είχε ανοιχτό το ουζερί και συνελήφθη


Συνεχείς είναι οι περιπολίες που κάνει η Αστυνομία σε ολόκληρη την Ήπειρο προκειμένου να διαπιστώσει την τήρηση του μέτρου απαγόρευσης της λειτουργίας καφέ και εστιατορίων.
Το πρωί του Σαββάτου, στο κέντρο της Πρέβεζας, προχώρησε στη σύλληψη μιας ημεδαπής που κατηγορείται για παραβίαση των μέτρων αποφυγής και περιορισμού της διάδοσης του κορωνοϊού.
Ειδικότερα, κατά τον αστυνομικό έλεγχο, διαπιστώθηκε η κατηγορούμενη να λειτουργεί, ως ιδιοκτήτρια, κατάστημα υγειονομικού ενδιαφέροντος, παρά την προσωρινή απαγόρευση λειτουργίας συναφών επιχειρήσεων.
Η συλληφθείσα με τη σε βάρος της δικογραφία θα οδηγηθεί στον αρμόδιο Εισαγγελέα.

Η γρίππη του 1918, πριν 103 χρόνια, στη Θεσπρωτία!


Το 1918, πριν 103 χρόνια, εμφανίστηκε η πρώτη μεγάλη πανδημία του 20ου αιώνα και ήταν τόσο φονική, που εξόντωσε εκατομμύρια ανθρώπους σε ολόκληρο τον κόσμο. 

Βέβαια, καμία σύγκριση δεν πρέπει να γίνεται με τη σημερινή εποχή, όπου οι συνθήκες είναι εντελώς διαφορετικές.
Αρκετοί θάνατοι σημειώθηκαν τότε και στη Θεσπρωτία. Σύμφωνα με τα τηλεγραφήματα της εποχής στο νομό Ιωαννίνων, όπου συμπεριλαμβάνονταν τότε και η Θεσπρωτία, σημειώννται 40 θάνατοι την ημέρα! 
Αν και δεν υπάρχουν καταγεγραμμένα τα θύματα της ασθένειας από τα μέσα Οκτωβρίου μέχρι τις αρχές Νοεμβρίου, βρίσκεται στην κορύφωσή της. 
Σύμφωνα με μαρτυρίες παλαιότερων Θεσπρωτών, η γρίππη αυτή, που είχε ονομαστεί ισπανική, λόγω της χώρας προέλευσής της, "χτυπούσε" κυρίως νέους ανθρώπους, που πέθαιναν μέσα σ' ένα 24ωρο.

Ήταν δύσκολη η αντιμετώπισή της, καθώς στη Θεσπρωτία οι ιατρικές συνθήκες δεν ήταν καλές,  χώροι νοσηλείας δεν υπήρχαν, ούτε και αντιβιοτικά. 
Προσπάθησαν με διάφορους τρόπους να επιβιώσουν οι άνθρωποι. Με γαργάρες, κοφτές βεντούζες, αντισηπτικές εισπνοές, τακτική αλλαγή εσωρούχων και συστηματική καθαριότητα των χεριών – αυτές τις μεθόδους συμβούλευσαν οι γιατροί προκειμένου να αντιμετωπίσει ο κόσμος μία από τις μεγαλύτερες πανδημίες, που έζησε η ανθρωπότητα.
Στην Ελλάδα, οι πρώτες αναφορές του Τύπου για την Ισπανική Γρίπη γίνονται το καλοκαίρι του 1918. Ανάμεσα στα ανακοινωθέντα του πολέμου, ανακοινώσεις του υπουργείου Επισιτισμού, και ανέκδοτα, καταγράφονται τα πρώτα χτυπήματα για την επιδημία. 
Σύμφωνα με την εφημερίδα «Ακρόπολις»: «Από την Ισπανία περιμένουμε να μας έρθει μια άλλη γρίππη πιο σοβαρή από εκείνη που ξέρουμε, η γρίππη που μαστίζει τώρα τον Ισπανικό στρατό. Πράγματι στις 31 Ιουλίου αναφέρεται θανατηφόρο κρούσμα της στην Αθήνα, ενώ το πρώτο κρούσμα εμφανίστηκε στην Πάτρα. Ακόμη όμως η αρρώστια δεν έχει δείξει τη δύναμή της. Το δεύτερο κύμα της γρίπης, αυτό που ξεκίνησε τον Αύγουστο και κορυφώθηκε τον Οκτώβριο, τον μήνα με τα περισσότερα θύματα παγκοσμίως, είναι αυτό που σάρωσε και την Ελλάδα.
Στις 15 Νοεμβρίου η γρίπη βρίσκεται ακόμη σε ένταση σε Ανατολική Μακεδονία, Ζάκυνθο, Ήπειρο, Νάξο και Σκύρο, χωρίς όμως να μετρά πολλά θύματα, όπως νωρίτερα.  Εύγλωττα γράφει ο Τύπος της εποχής: «Η γρίππη ξεψυχά».

Είχαν επισκεφτεί την Ιταλία και τώρα έρχονται μέσω Αλβανίας Ελλάδα. Αθωράκιστη η Κακαβιά.

Αθωράκιστα στον κορωνοϊό είναι τα ελληνοαλβανικά σύνορα και κυρίως η Κακαβιά που εξυπηρετεί τον μεγαλύτερο αριθμό επιβατών.
Τα κρούσματα στην γειτονική Αλβανία που μετρά ήδη δύο θανάτους συνεχώς αυξάνουν παρά τα απαγορευτικά μέτρα που παίρνει η κυβέρνηση.
Ο ιός όμως δεν γνωρίζει σύνορα.
Το χειρότερο, όπως μαρτυρούν αστυνομικοί και τελωνειακοί που βρίσκονται καθημερινά στην Κακαβιά, είναι ότι περνούν τα σύνορα και έρχονται στη χώρα μας πολλοί Αλβανοί που νωρίτερα είχαν κάνει ταξίδι στην Ιταλία.
Μάλιστα σε αρκετές περιπτώσεις, όπως διαπιστώνεται από τα ταξιδιωτικά τους έγγραφα, δεν έχουν παρέλθει ούτε καν οι 14 μέρες από την επιστροφή τους και παρά ταύτα έρχονται στην Ελλάδα.
Από τα αρμόδια υπουργεία δεν έχει δοθεί μέχρι στιγμής καμία οδηγία για τον χειρισμό αυτών των περιπτώσεων, όμως όπως επισημαίνουν όσοι γνωρίζουν την κατάσταση είναι άμεση η ανάγκη λήψης μέτρων στο πλαίσιο όσων ανακοινώνονται καθημερινά για την προστασία της δημόσιας υγείας.

Οι συμβουλές της θεια Ρίνας για τον «κορνογιό»


Γράφει ο Χρήστος Α. Τούμπουρος

Μαζωχτείτε μέσα στο σπίτ’, στο κατ(οι)κιό σας και γκλιορέψτε απ’ τ’ απόγιομα. Μη ζαγκανιέστε ντιπ μωρέ κρούνκα που πάτε στα καφέδια και β(υ)ζαίνετε τα παλιοράκια, μπαλατσαριάζετε ντιπ και δεν ξέρετε πού πατάτε και πού βρίσκεστε. Αυτή η χλαπάτσα, θα το δείτε, δεν γιατρεύεται εύκολα. Μακριά ο ένας από την άλλη, μη στριμώχνεστε και βγάζετε τα φωτερά σας, αφήστε τους σιακάδες και τις μπαζοβγαινούλες για αργότερα. Μη βγάλετε και κανένα κούτσ(ι)κο με κρονογιό και τότε φωτιά στα μπούτια σας. Μη φοβάστε. Άμα το χαμπέρ’ είναι καλά, θα το ποτίσ’ ο οργωτής. Άμα το πιάσ’ ο κορνογιός, ο τρισκατάρατος, θα μείν’ μόνιμα ασκάπευτο και θα σιουρίξτε απ' την αφιστικωμάρα. Μη θληκώνεστε γιατί θα σας πιάσ’ η χλαπάτσα και τότε «σιούρα τα Ρίνα μ’ σιούρατα κατά το Καρπενήσι».



Χρήστος Α. Τούμπουρος

Παρασκευή 13 Μαρτίου 2020

Πρόσβαση στους βοσκότοπους και τις κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις ζητά ο Αμυράς


Πρόσβαση στους βοσκότοπους και τις κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις μέσα από ένα συντηρημένο οδικό δίκτυο ζητά ο βουλευτής Ιωαννίνων της ΝΔ Γιώργος Αμυράς με ερώτηση που κατέθεσε στις 12 Μαρτίου στη Βουλή προς τους υπουργούς Περιβάλλοντος και Ενέργειας Κωστή Χατζηδάκη και Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Μάκη Βορίδη.
Ο βουλευτής επισημαίνει ότι οι δρόμοι που εξυπηρετούν την μετακινούμενη κτηνοτροφία προς τους βοσκότοπους και τις κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις για να παραμένουν λειτουργικοί χρειάζονται βελτίωση και συντήρηση. Η υποχρέωση ανήκει στις Περιφέρειες της χώρας. Ωστόσο, δημιουργούνται προσκόμματα κατά την υλοποίηση των υποχρεώσεων αυτών, καθώς οι Δασικές Υπηρεσίες θεωρούν δασικό το συγκεκριμένο οδικό δίκτυο και δεν χορηγούν τις απαραίτητες εγκρίσεις. Η Περιφέρεια Ηπείρου έχει επανειλημμένα θέσει το θέμα στα καθ΄ύλην αρμόδια υπουργεία.
«Οι Περιφέρειες της χώρας πρέπει να μπορούν απρόσκοπτα να συντηρούν και να βελτιώνουν το οδικό δίκτυο που οδηγεί σε κτηνοτροφικές εγκαταστάσεις και βοσκότοπους, προκειμένου να ενθαρρυνθεί η διατήρησή τους και να διασφαλιστεί η καλή γεωργική και περιβαλλοντική κατάσταση κι εμείς οφείλουμε να τις στηρίξουμε», τονίζει ο Γιώργος Αμυράς.



Πέθανε ο Φίλιππος Πετσάλνικος

Φίλιππος Πετσάλνικος- Απόστολος Κακλαμάνης.Την παραπάνω φωτογραφία την τράβηξα στην προεκλογική ομιλία της Φώφης Γεννηματά στο Θησείο στις εκλογές του περασμένου Ιουλίου. Δύο ιστορικά στελέχη του ΠΑΣΟΚ, δύο πρώην πρόεδροι της Βουλής κρατάνε την σημαία σύμβολο

Ο πρώην πρόεδρος της Βουλής νοσηλευόταν τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς η υγεία του είχε επιβαρυνθεί - Η κηδεία του θα γίνει δημοσία δαπάνη

Έφυγε από τη ζωή σε ηλικία 70 ετών ο Φίλιππος Πετσάλνικος.


Ο πρώην πρόεδρος της Βουλής, που έπασχε από λευχαιμία, νοσηλευόταν τις τελευταίες εβδομάδες, καθώς η υγεία του είχε επιβαρυνθεί.


Σημειώνεται πως μετά από πρόταση του προέδρου της Βουλής, Κώστα Τασούλα και απόφαση των υπουργών Οικονομικών, Χρήστου Σταϊκούρα και Εσωτερικών, Τάκη Θεοδωρικάκου, η κηδεία του πρώην προέδρου της Βουλής Φίλιππου Πετσάλνικου, θα γίνει δημοσία δαπάνη.


Ο Φίλιππος Πετσάλνικος γεννήθηκε την 1η Δεκεμβρίου του 1950 στο Μαυροχώρι Καστοριάς από αγροτική οικογένεια. Έκανε σπουδές Νομικής στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης και μεταπτυχιακές σπουδές στα Νομικά και τα Οικονομικά στο Πανεπιστήμιο της Βόννης, στη Γερμανία.

Η πολιτική του σταδιοδρομία

Έγινε μέλος του ΠΑΣΟΚ από την ίδρυση του κινήματος το 1974. Διετέλεσε γενικός γραμματέας Λαϊκής Επιμόρφωσης στο υπουργείο Παιδείας από το 1984 ως το 1985 και στο συνέδριο του ΠΑΣΟΚ τον Απρίλιο του 1994 εξελέγη μέλος της κεντρικής επιτροπής, θέση στην οποία επανεξελέγη και στα συνέδρια των ετών 1996, 1999 και 2001. Εξελέγη βουλευτής στην εκλογική περιφέρεια Καστοριάς στις εκλογές του 1985, του Ιουνίου και του Νοεμβρίου 1989, του 1990, του 1993, του 1996 και του 2000.


Διετέλεσε υφυπουργός και υπουργός σε πολλές κυβερνήσεις του ΠΑΣΟΚ: υφυπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων (1986 - 1987, 1988-1989 και 2000 - 2001), υφυπουργός Πολιτισμού (1987 - 1988), αναπληρωτής υπουργός Εθνικής Παιδείας και θρησκευμάτων (1994 - 1996), υπουργός Μακεδονίας - Θράκης (1996 - 1998), υπουργός Δημόσιας Τάξης (1998 - 1999) και υπουργός Δικαιοσύνης (2002 - 2004).

Το 2004, έπειτα από την εκλογή του στις εκλογές της ίδιας χρονιάς, εξελέγη αντιπρόεδρος της Βουλής των Ελλήνων, για να επανεκλεγεί στο ίδιο αξίωμα το Σεπτέμβριο του 2007. Τον Νοέμβριο του 2011 προτάθηκε από τον Γιώργο Παπανδρέου για πρωθυπουργός για την υπό σχηματισμό μεταβατική κυβέρνηση. Η υποψηφιότητά του αυτή προκάλεσε αντιδράσεις από στελέχη του ΠΑΣΟΚ, της Νέας Δημοκρατίας και του ΛΑΟΣ, ως απολύτως ελεγχόμενη από τον Γιώργο Παπανδρέου και τελικώς αποσύρθηκε. Στις εκλογές της 6ης Μαΐου 2012 δεν κατάφερε να εκλεγεί βουλευτής. Πριν τις εκλογές Ιουνίου 2012 ανακοίνωσε πως δεν θα είναι υποψήφιος στην εκλογική περιφέρεια Καστοριάς.

Ο Φ. Πετσάλνικος εξελέγη από τη Βουλή που προέκυψε έπειτα από τις πρόωρες εκλογές του 2009 πρόεδρός της, με 168 ψήφους (130 λευκά και ένα άκυρο) επί συνόλου 299 ψηφισάντων.

Στις 2 Απριλίου 2009 τιμήθηκε με τον Μεγάλο Σταυρό της Αξίας με Αστέρα του Τάγματος της Αξίας της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας για την «εξαιρετική προσφορά του στις ελληνογερμανικές σχέσεις».


Τα πολιτικά αξιώματα που κατείχε

1986 - 1987: Υφυπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων (1η θητεία)
1987 - 1988: Υφυπουργός Πολιτισμού (Τομείς Νέας Γενιάς, Απόδημου Ελληνισμού, Λαϊκής Επιμόρφωσης)
1988 - 1989: Υφυπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων (2η θητεία)
1990 - 1993: Γραμματέας του Κοινοβουλευτικού Τομέα Παιδείας του ΠΑΣΟΚ
1994 - 1996: Αναπληρωτής Υπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων
1996 - 1998: Υπουργός Μακεδονίας - Θράκης
1998 - 1999: Υπουργός Δημόσιας Τάξης
2000 - 2001: Υφυπουργός Εθνικής Παιδείας και Θρησκευμάτων (3η θητεία)
2001 - 2004: Υπουργός Δικαιοσύνης
2004 - 2009: Αντιπρόεδρος του Ελληνικού Κοινοβουλίου
2009 - 2012: Πρόεδρος του Ελληνικού Κοινοβουλίου




Στην αυλή του σπιτιού η μάνα έβαζε καζάνι για το πλύσιμο των ρούχων.


Είναι από τις εικόνες που έχουν μείνει βαθιά χαραγμένες στην γενιά μας,η μάνα για ΝΑ πλύνει τα λιγοστά ρούχα μας συνήθως μια φορά την βδομάδα άναβε φωτιά έβαζε πάνω το καζάνι και τα «ζεμάταγε» όπως έλεγε να σκοτωθούν τα μικρόβια,…καμία σκέψη βέβαια για πλυντήρια και σημερινές πολυτέλειες..και όμως τα ρούχα μας μοσχομύριζαν πλυμένα με το πράσινο σαπούνι με αλισίβα φτιαγμένο…έτσι μεγαλώσαμε..και όσο μακρινή και αν φαίνεται αυτή η εικόνα έχει χαραχθεί στην μνήμη μας σαν ΜΙΑ ΑΠΟ τις πιο γλυκές στιγμές της νιότης μας ..όλα αυτά βέβαια σε μια ΑΛΛΗ ΕΛΛΑΔΑ...

Άπαιχτος ο τύπος...


Ένας πολίτης, καθώς ο κοροναϊός εξαπλώνεται στη γειτονική χώρα, υπήρξε και ένας θάνατος, έψαχνε μάσκες και δεν έβρισκε...
Έτσι αποφάσισε να αυτοσχεδιάσει.
Έκοψε ένα μεγάλο πλαστικό μπουκάλι και το φόρεσε στο πρόσωπό του, για να προστατευτεί.
Και κυκλοφορούσε με αυτό στους δρόμους...
Άπαιχτος ο τύπος...


Πεθερά έμεινε έγκυος από τον γαμπρό της! (Μάχη κατά του Κορονοϊού)



Γράφει ο Χρήστος Α. Τούμπουρος

Διαβάζουμε στον τύπο. «Ήταν τόσο ευγνώμων στη μητέρα της για τον λαμπερό γάμο που της διοργάνωσε που για να την ευχαριστήσει την πήρε μαζί της στον μήνα του μέλιτος. Μόνο που δεν υπολόγισε ότι η μητέρα της θα της έκλεβε τον σύζυγο. Η Λόρεν ήταν χαρούμενη που η πεθερά τα πήγαινε εξαιρετικά καλά με τον γαμπρό της, αν και κατάλαβε τον λόγο όταν οκτώ εβδομάδες μετά τον γάμο ο σύζυγός της την εγκατέλειψε και εννέα μήνες μετά η μητέρα της γέννησε το παιδί του γαμπρού της και της ανακοίνωσε ότι οι δυο τους είναι ζευγάρι».
Συμβαίνουν και αυτά. Η πεθερά έφαγε τον γαμπρό. Τον πήρε από τα χέρια της κόρης της. Βέβαια σήμερα η κοινωνική εξέλιξη ίσως επιτρέπει κάτι τέτοιο. Με λίγα λόγια η αστική λαογραφία ίσως το ερμηνεύει. Παλιότερα κάτι τέτοιο ήταν αδιανόητο. Μόνο μια περίπτωση έχουμε… Τον «Σώγαμπρο» που είναι ο σύζυγος της κόρης που ζει με τα πεθερικά. Ο όρος συνήθως χρησιμοποιείται μειωτικά. Αφορά δηλαδή κάποιον που θεωρείται πως εξαρτάται οικονομικά από τα πεθερικά του και πως δεν είναι ικανός να φτιάξει δικό του νοικοκυριό. «Τι, άμα ήταν άξιος θα μπαστακώνονταν μέσα στο σπίτ’;» Συνηθισμένος χαρακτηρισμός από την πεθερά που ανατρέπει όσα είπε ο θυμόσοφος λαός. «Για το γαμπρό γεννάει και ο κόκορας της πεθεράς αυγό». Είπαμε για το γαμπρό και όχι για τον σώγαμπρο.
Ο σώγαμπρος «ήταν για κλωτσιές» ή κι αν μπορούσε για βούρδουλα. «Κάλλιο στο παλούκ’ παρά σώγαμπρος». Ήταν βαριά η κουβέντα να πουν για κάποιον. «Αυτός, έκατσε μέσα, έγινε σώγαμπρος, τον παλούκωσαν αυτόν». Όλοι τον συμπονούσαν… «Αχ, τι κακοκάρδισμα θα έκανε η Βασίλου, η μάνα τ’ άμα τά έβλεπε αυτά… Ευτυχώς που έφ’γε και δεν τα βλέπ’ από εκεί πού ‘ναι, απ’ τα θυμαράκια.»

Ο λαός είπε πως «άμα έχεις γαμπρό στο σπίτι έχεις γαϊδούρι στην αυλή». Αυτός ήταν ο σώγαμπρος. «Αλεπού γδαρμέν’!»
Όσο και να φαίνεται σήμερα παράξενο και παράταιρο μέχρι τη δεκαετία 1970-1980 τα πράγματα κάπως έτσι ήταν για τον σώγαμπρο.
Σήμερα δεν υπάρχουν σώγαμπροι ούτε κακές πεθερές. Όσες υπάρχουν είναι φουρλαΐδες. Δεν υπάρχει εκτεταμένη οικογένεια. Πυρηνική λοιπόν η οικογένεια και «ο καθένας στο χαγιάτι του». Τώρα, αν αυτό είναι καλύτερο δεν χρειάζεται να το ρωτήσει κάποιος. Ασφαλώς και είναι. Αλλά να πούμε και τούτο. Άμα η πεθερά «έχει το διάολο μέσα της» δεν τους σώζει τίποτε. Είτε σώγαμπρος να είναι είτε ξεσώγαμπρος. Φωτιά στα μπατζάκια του.
Τότε δεν λειτουργούσαν έτσι. Ως σώγαμπρος, παλιά παλιά, πήγαινε ένας από πολυμελή οικογένεια σε νοικοκυριό «άσερκο» και ζευγαρώνονταν έτσι η -κυρίως- μοναχοκόρη, προς μεγάλη ευχαρίστηση των γονιών της. Το σπιτάκι το είχαν, τα χωραφάκια τα είχαν, γάιδαρο στην αυλή απόκτησαν, μια χαρά θα βολευτούν άπαντες. Έτσι από φτωχόπαιδο γινόταν νοικοκύρης, καθόσον «την τάβλα τη βρήκε στρωμένη», όπως νόμιζε και όπως μερικές φορές ήταν. Γιατί άμα η πεθερά ήταν στραβόξυλο και άρχιζε να «του μαζεύει τα στ’μόνια», άστα να πάνε. Ξετομαρισμένη αλεπού.
Υπήρχαν όμως και περιπτώσεις που οι σώγαμπροι μοσχοπερνούσαν. Αυτό δείχνει και η παρακάτω ιστορία. Ένας γαμπρός - σώγαμπρος είχε πάει στην πόλη. Θα ερχόταν αργά, πολύ αργά το βράδ’. Το ήξερε η πανούργα η πεθερά και κατά τα μεσάνυχτα σήκωσε την κόρη της, γιατί «αυτής πονούσε η μέση» να πάει στην καλύβα να ξεγεννήσει κάτι ζωντανά. Περίμενε η πεθερά ώσπου ήρθε ο γαμπρός, ο οποίος αμίλητος -πάντα έτσι είναι ο σώγαμπρος- πήγε κατευθείαν στο κρεβάτι για να γκλιορέψει. Εκεί «κοιμόταν» η πεθερά. Η ναζιάρα και καπάτσα πεθερά που τον κουτούπωσε και δεν τον άφησε να πάρει ανάσα. Ντροπής, ξεντροπής πράγματα αδιευκρίνιστο έμεινε ποιος/α κουτούπωσε τον άλλον/η. Δεν έφτανε αυτό, η πεθερά ήθελε και επανάληψη. («Γλυκάθηκε η γριά στα σύκα έφαγε και τα σ’κόφ’λλα»). Η επανάληψη διήρκησε αρκετά και η κόρη όταν επέστρεψε από την καλύβα «τους βρήκε με τα ποδάρια ανάσκελα». Φωνές, κακό, μια στη μάνα, μια στον άντρα. «Καλά, μωρ’ μάνα, δεν είχες μιλιά να μιλήσεις;» Και η επική απάντηση της μάνας. «Τι, λες παιδάκι μ’. Στον σώγαμπρο θα μιλούσα; Σ’ αυτόν μόνο εντολές δίνουμε…» Αυτά άκουσε και ξεθάρρεψε ο σώγαμπρος και όταν ήρθε η σειρά του απάντησε: «Κι εσύ γαμπρέ που τα θωρείς τα κάλλη της κυράς σου/αν θες να δεις το μέλλον σου κοίτα την πεθερά σου».



Χρήστος Α. Τούμπουρος

Πέμπτη 12 Μαρτίου 2020

Όρθιο και πάλι το γεφύρι της Πλάκας


Γράφει ο Κώστας Μπατσής

Το μεγαλύτερο μονότοξο πέτρινο γεφύρι των Βαλκανίων, με μήκος 40 μέτρα ύψος 19 μέτρα και πλάτος καταστρώματος 3,20 μέτρα. Χτίστηκε το 1866 από τον μάστορα Κώστα Μπέκα από τα Πράματα και κατέρρευσε την 1η Φλεβάρη 2015. Με εντολή του τότε Πρωθυπουργού ανατέθηκε η μελέτη αναστήλωσης στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο, το οποίο την ανέλαβε δωρεάν.
Σε λίγους μήνες θα γίνουν τα εγκαίνια και το γεφύρι θα στέκει πάλι αγέρωχο και θα δέχεται επισκέψεις. Είναι ωστόσο απαραίτητο ο δρόμος από τον Αμμότοπο μέχρι την Πλάκα που είναι σε άθλια κατάσταση να επισκευαστεί, ώστε να γίνονται καλύτερα και χωρίς προβλήματα οι επισκέψεις στο γεφύρι.
Ο φίλος Περιφερειάρχης Ηπείρου Αλέκος Καχριμάνης θα βρει τον τρόπο, όπως πάντα, να αναλάβει την κατασκευή του δρόμου.

Τα άγρια άλογα στα βουνά Σουλίου και Φιλιατών θα πρέπει να διασωθούν


Μέχρι πριν 30 - 40 χρόνια, άλογα και μουλάρια ήταν απαραίτητα για τις γεωργοκτηνοτροφικές εργασίες σ’ όλη τη χώρα και φυσικά στην ορεινή Ήπειρο.Άλλαξε όμως η ζωή, άλλαξε η κοινωνία (προς το καλύτερο ή προς το χειρότερο;) και πολλά από αυτά τα χρήσιμα τετράποδα εγκαταλείφθηκαν απ' τους ιδιοκτήτες τους ελεύθερα στα υψώματα, τόσο στο Φαρμακοβούνι Φιλιατών, όσο και στην οροσειρά του Σουλίου.

Από αυτά, προέκυψαν τα άγρια άλογα που ζουν σήμερα στους ορεινούς αυτούς όγκους και είναι δεύτερης, τρίτης και τέταρτης γενιάς. Γεννήθηκαν στο βουνό, κάτω από συνθήκες δύσκολης επιβίωσης και είναι «ξεπετάλωτα».



150 στο Σούλι 
Στα βουνά του Σουλίου σήμερα ζουν αυτοσυντηρούμενα πάνω από 150 άλογα, των οποίων ο αριθμός τους κάθε χρόνο αυξάνεται. Ανήκουν στη ράτσα της Πίνδου και γι’ αυτά παλαιότερα από Φορέα της περιοχής είχε γίνει έρευνα και μάλιστα σε συνεργασία με το Δασαρχείο είχαν κατασκευαστεί δυο στέγαστρα στα οποία τοποθετήθηκαν ταϊστρες και ποτίστρες.Επειδή και για τις δυο αυτές ορεινές περιοχές της Ηπείρου τα άγρια άλογα είναι «σήμα – κατατεθέν», θα πρέπει πάση θυσία να διασωθούν, αφού από μόνα τους αποτελούν αντικείμενο ενδιαφέρουσας περιβαλλοντικής μελέτης. Θα πρέπει οι Αυτοδιοικητικές Αρχές, σε συνεργασία με τις Δασικές, αλλά και φυσιολατρικούς φορείς να φροντίσουν για την επιβίωσή τους, αφού γράφουν ιστορία ελεύθερης ζωής ενός και πλέον αιώνα.

Η Ελευθερία ταυτόσημη… 
Ο ερευνητής έγραψε για τα άλογα του Φαρμακοβουνίου Φιλιατών: «Όταν στάθηκα στη Λυκορράχη (1.240 μ.) και το Σελόκαστρο (1.150 μ.) κι όταν τα πλησίασα η καρδία μου σκίρτησε. Είχα ακουστά για τα Ελεύθερα Άλογα στο Φαρμοκοβούνι αλλά δεν περίμενα να τα συναντήσω. Ήταν εκεί στις δυτικές πλάγιες του βουνού. Είναι ίδια η Ελευθερία... την διέκρινες στις κινήσεις τους, στο βλέμμα, στο κούνημα του κεφαλιού. Καλπάζει μαζί τους, ήχος της είναι το χλιμίντρισμα των μικρών πουλαριών, το χτύπημα των οπλών στις πέτρινες απότομες πλαγιές. Ελευθερία είναι αυτά τα υπέροχα πλάσματα. Ελευθερία που την κέρδισαν αντέχοντας στις κακουχίες του βουνού, στις επιθέσεις των λύκων. Ελευθερία που κανένας άνθρωπος δεν πρέπει να τους την στερήσει…. ναι, πλησιάζοντας πέρασαν από το νου μου τρόποι για τα βοηθήσουμε, αλλά τελικά κατάλαβα το λάθος που μπορούμε να κάνουμε. Όσο και καλοπροαίρετα μπορεί να επέμβει ο άνθρωπος για την «προστασία» τους, αυτομάτως θα τους στερήσει αυτό που απολαμβάνουν εκεί πάνω. Μπορεί να γίνουν βορά των αρπακτικών των αγριμιών, η πείνα να τα αποδεκατίσει…. μα ότι θα κάνουν θα πράξουν θα καταλήξουν… θα το έχουν ζήσει ελεύθερα».

ΠΡΩΙΝΟΣ ΛΟΓΟΣ