Πέμπτη 29 Ιουνίου 2023

Η αλληλεγγύη του «ζουρλού». (Ημουν ζουρλό από μικρός)


Μεγάλο τζέρτζελο γινόταν, όταν έφταναν στο χωριό εκείνα τα σκουτιά από την Αμερική. Ήταν η βοήθεια της Untra. Παίρναμε, κάτι τεράστια παντελόνια και κάτι ρούχα - σιαμουνίκλες, δείγματα της «αλληλεγγύης», της συμπαράστασης και της έμπρακτης βοήθειας της συμμάχου μας, της Αμερικής και νιώθαμε. άρχοντες! Τεραστίων διαστάσεων παντελόνια, αληθινά τσαντελοβράκια, που οι μανάδες μας τα σούφρωναν, τα σούφρωναν, μπας και μας χωρέσουν. Και άμα δεν γινόταν κι αυτό, τα έφτιαχναν βρακιά.

Κάτι παρδαλά πουκάμισα, που τα βάζαμε και καμαρώναμε. Και «νιώθαμε στο πετσί μας» τη βοήθεια, την αλληλεγγύη, την έμπρακτη συμπαράσταση στους κατοίκους των Τζουμέρκων, «εντόνως δοκιμαζομένους από τας καιρικάς συνθήκας και πενομένους.». Και δόστου ομιλίες και δόστου συλλείτουργα υπέρ των ψυχών των συμμάχων - ευεργετών μας. Κάποτε, κάποτε έρχονταν και κάτι κύριοι «υψηλών διαγραφών», έβγαζαν και κάτι ομιλίες που δεν καταλάβαινε κανείς τίποτε, γιατί ήταν μπουκωμένοι από τις λαχανόπιτες, σε σημείο που τους έφευγαν οι μασέλες, και τα κοκόρια που καταβρόχθιζαν. Και εμείς στη γωνία, να παλεύουμε με τη μνήμη, να θυμηθούμε πότε για τελευταία φορά είχαμε φάει κότα και κόκορα. Και χάνονταν η μνήμη σε μέρες πολλές, βδομάδες και μήνες. Πίσω, πολύ πίσω.
Εκείνη τη χρονιά, το 1962, δεν με προδίδει ακόμα η μνήμη μου, είχε ενσκήψει βαρύς ο χειμώνας. Βροχές ακατάπαυστες, κατραχούρια να δουν τα μάτια σας, χιονούρα και παγωνιά.


Βόγκηξαν τα τζάκια και οι σόμπες, «πήγαν οι φοραδίτσες τρεις παράδες». Τα ρούχα λιγοστά και ενίοτε ακατάλληλα, παπούτσια, άστα να πάνε, κάτι λαστιχένια, κρατούσαν μόνιμα τις πατούσες παταγουδιασμένες. Και χωρίς να το καταλάβουμε από μέσα μας λέγαμε, μπας κι έρθει και κείνη η βοήθεια, να πάρουμε κανένα παπ'τσάκι να θαραπαυτεί το ποδαράκι μας. Και ω, του θαύματος εισακούσθη η «προσευχή - επιθυμία» μας. Τρία στρατιωτικά αυτοκίνητα ξεκάμπισαν πέρα στην Αγία Παρασκευή. Χοροί και πανηγύρια στην παρέα. Το ένα είχε ρούχα και τα άλλα δύο ήταν φορτωμένα με τούβλα. Ναι, όπως ακριβώς το γράφω. Τούβλα. Έφτιαξαν αργότερα τις τουαλέτες του Δημοτικού Σχολείου. Το φορτηγό που είχε τα καλούδια της Untra, το βλέπαμε με άλλο βλέμμα. Σαν να ήταν αληθινός φίλος.
Δεν ξεφορτώσαμε τίποτε, γιατί το καθήκον αυτό ανέλαβε να εκτελέσει η ομάδα των Τ.Ε.Α. Επακολούθησε ομιλία από τον ταγματάρχη, ιδεολογικό «πλύσιμο» το είπε κάποιος τυχερός, αφού δεν τον άκουσε ο ταγματάρχης. Σιγά μην ακούγαμε εμείς τέτοια.
Κι αφού τέλειωσαν όλα αυτά άρχισαν οι κάτοικοι να πηγαίνουν στον παπά και να ζητούν, να ζητούν κι όλο να ζητούν. Άλλος ένα παντελόνι, άλλη μια φούστα, ένα σακάκι. Ό,τι είχαν ανάγκη. Πέρασε εκείνη η μέρα όνειρο.


Την άλλη μέρα στο σχολείο μοναδικό θέμα συζήτησης ήταν η βοήθεια που ήρθε. Πες ο ένας, πες η άλλη μας διέφυγε το γεγονός ότι έλειπε ο Θανάσης. Στην επιστροφή βρήκαμε τη μητέρα του, να κάθεται έξω από το σπίτι της και να κλαίει συνεχώς. Ταυτόχρονα έβριζε τον παπά. «Πήγα, του ζήτησα ένα παντελόνι να βάλω του Θανάση. Δεν μου έδωσε». Στην ερώτησή μας, γιατί ο Θανάσης δεν ήρθε στο Σχολείο σήμερα μας απάντησε πως δεν είχε παντελόνι. «Τι να τούβαζα. Θα φαινόταν τα κλαπατάρια του». Αυτά μας είπε και συνέχισε το κλάμα. Και ήταν το κλάμα της μια τσιμπιά για όλους μας. Για εμάς, τους μικρούς μαθητές του Δημοτικού Σχολείου. Για τους άλλους, τους τρανούς ήταν ένα χαστούκι στα μούτρα τους, μια αφορμή για να ορίσουν τι εστί αλληλεγγύη. (Μη με ρωτήσει κανείς, αν την επέδειξαν).


Ό,τι και να πω, εμένα αυτή η τσιμπιά δεν με άφησε να ησυχάσω όλη την ημέρα. Και όταν νύχτωσε, «ο πόνος ήταν εντονότερος». Αυτόματα λειτούργησα. Έφυγα από το σπίτι κρυφά (πήδηξα από το παράθυρο) έφτασα στην εκκλησία κι από το καμπαναριό πήδηξα μέσα, στο γυναικωνίτη, όπου ήταν αραδιασμένα τα ρούχα της «βοηθείας» χωμένα μέσα σε τσάντες, πάνινες, όπως τα είχα βάλει ο παπάς. Άρπαξα τρεις. Τις πήγα και τις άφησα έξω από το σπίτι του Θανάση και έφυγα.

Δε σταμάτησα εκεί. Ξαναπήγα στην εκκλησία. Και συνέχισα το «ανόσιο» έργο μου. Όλες τις σακούλες τις πέταξα στο παρακείμενο της εκκλησίας χείμαρρο. Ούτε που ήξερα τι έκανα. Πέταγα στο γκρεμό, πήγαινα στην εκκλησία άρπαζα και ξαναπέταγα.


Με είχε πιάσει ένας ανομολόγητος οίστρος. Κάποια στιγμή κατάλαβα ότι «όλα είχαν πάει στο γκρεμό». Έφυγα και πήγα σπίτι μου. Το πρωί ξύπνησα από φωνές, κατάρες της μάνας μου. «Ποιος αντίχριστος, σατανάς, διαολοπαρμένος έκανε τέτοια αμαρτία;» Της είπα μόνο να μη φωνάζει, γιατί εγώ τα πέταξα όλα! Ούτε που μπόρεσε ποτέ να καταλάβει το λόγο. Τρελό με είπαν όλοι. Και βάλθηκαν να βρουν τη θεραπεία. Και τη βρήκαν. Σαράντα μέρες, πέντε το πρωί για να μη μας βλέπει κανένας, με πήγαινε η μάνα μου στην εκκλησία, όπου με διάβαζε κατάλληλα ο παπάς. Τι προσευχές, τι Δευτερονόμια, τι Ευαγγέλια, τι Επιστολές κλπ. , όλα τα άκουσα και μάλιστα κατ' επανάληψη. Κι όσο σίγουροι ήταν όλοι τους πως θα ξεζουρλαθώ, τόσο εγώ συνέχιζα τις μπανταλωμάρες. Ώσπου βαρέθηκαν. «Δεν έχει γιατρειά, αυτό το παιδί. Είναι ζουρλό το παιδάκι. Δε γίνεται καλά με τίποτε. Κρίμα το κακόμοιρο».

Σκασίλα μου. Πενήντα τόσα χρόνια εγώ έμαθα ποια είναι η αληθινή αλληλεγγύη. Τη ρίχνω στα μούτρα αυτών των «φιλάνθρωπων» που για διαφημιστικούς καθαρά λόγους «μας (τα) έχουν πρήξει» με τη δήθεν αλληλεγγύη τους.

Χρήστος Αρ. Τούμπουρος

Τετάρτη 28 Ιουνίου 2023

Ειρήνη Μαυρίδου: Άθλος να κρατάς σήμερα σταθερό το ζωικό σου κεφάλαιο, πόσο μάλλον να το αυξάνεις

Η αιγοτρόφος από το Λαγκαδά μας μιλά για την κατάσταση στην κτηνοτροφία.

Η νεαρή αιγοτρόφος μπήκε στο επάγγελμα της κτηνοτροφίας το 2019, ακολουθώντας, όπως λέει στο Agronewsbomb, την παράδοση την οικογενειακή.

Πέρσι έφτιαξε και ένα νέο μαντρί με λαμαρίνες και ξύλο, αλλά πλήρωσε τόσα πολλά και μπήκε σε τόση γραφειοκρατική διαδικασία που “καλύτερα να έφτιανα σπίτι”, όπως χαρακτηριστικά μας τόνισε.

Η Ειρήνη έχει 350 αιγοπρόβατα εκ των οποίων πάνω από 300 είναι γίδια, ντόπιες ράτσες, αλλά τελευταία και Μούρθια και Αλπίν. “Η κατάσταση στην κτηνοτροφία, παρά τις καλές τιμές στο γάλα, που στο γίδινο είναι στο 1 ευρώ το κιλό, είναι οριακή, εξαιτίας των περασμένων δύσκολων ετών με τις τιμές των ζωοτροφών. Εμείς καλλιεργούμε και κτηνοτροφικά φυτά, όπως βρώμη, τριφύλλια κ.λπ., για να καλύπτουμε κάποιες ανάγκες των ζώων. Ευτυχώς τελευταία έχουν πέσει οι τιμές στα καλαμπόκια και από κει που πριν κάποιους μήνες είχε το 40κιλο τσουβάλι 18 ευρώ, τώρα έχουν τα 2 τσουβάλια γύρω στα 20 ευρώ. Έτσι μπορούμε να πάρουμε μια ανάσα”.

Παράλληλα σημειώνει πως ως νέα κτηνοτρόφος τα ποσά που παίρνει για επιδότηση είναι εξαιρετικά πενιχρά και δεν φτάνουν ούτε για… ζήτω.

“Οι περισσότεροι συζητάνε να πουλήσουν τα ζώα”

Σύμφωνα με την κα Μαυρίδου, εξαιτίας όσων περιγράψαμε, οι περισσότεροι κτηνοτρόφοι συζητάνε να πουλήσουν ζωικό κεφάλαιο, αντί να το αυξήσουν. “Ειδικά με τα γίδια που είναι πιο ντελικάτα και είναι έτοιμα για παραγωγή στα 2 χρόνια, σε αντίθεση με τα πρόβατα, που θέλουν πολύ λιγότερο χρόνο, η κατάσταση είναι εξαιρετικά δύσκολη και οι πιο πολλοί συνάδελφοι ετοιμάζονται να πουλήσουν ζώα”, σημειώνει, ενώ προσθέτει πως πέρσι οι αποδόσεις ήταν πεσμένες ειδικά στα πρόβατα και υπήρχαν και πολλές αποβολές.

Παρ’ όλα αυτά, όπως λέει καταλήγοντας “κρατάμε με νύχια και με δόντια σταθερό το ζωικό κεφάλαιο και ελπίζουμε να μην κοπούν τα ποσά των συνδεδεμένων, γιατί είναι το μοναδικό σοβαρό βοήθημα για μας τους νέους”¨.

 Agronewsbomb.gr

Τα γίδια του Θανάση | Η ζωή στα βουνά

Συνεχίζουμε το οδοιπορικό μας. Καταγράφουμε την καθημερινότητα των λιγοστών κτηνοτρόφων της ελληνικής υπαίθρου. Η ορεινή κτηνοτροφία ανέθρεψε γενιές και γενιές και σήμερα εξαφανίζεται. Η ανάγκη για βιωσιμότητα της ορεινής πατρίδας και η υποστήριξη των νέων που επιθυμούν να μείνουν πίσω για να ασχοληθούν με την πατροπαράδοτη Ελλάδα είναι απαραίτητη όσο ποτέ.

Στη Συκιά Εμπεσού Αιτωλοακαρνανίας, συναντήσαμε τον Θανάση, κτηνοτρόφο από γενιά σε γενιά, ο οποίος μας μιλά για το επάγγελμά του, καθώς και τους προβληματισμούς του για την ερημοποίηση της υπαίθρου και την ανάγκη υποστήριξης της παραδοσιακής ορεινής κτηνοτροφίας.

Βίντεο: Ανδρέας Κουτσοθανάσης

Ήπειρος. Ο ματωμένος γάμος που έκανε ένα ολόκληρο χωριό να μετακομίσει στην Αλβανία

Υπάρχουν πολλές και μερικές φορές άγνωστες ιστορίες από τα χωριά της Ηπείρου. Ευτυχώς υπάρχουν οι παλιότεροι που φροντίζουν μέσα από διηγήσεις να τις μεταφέρουν αλλά και άνθρωποι που έχουν καταγράψει σε βιβλία γεγονότα άγνωστα στον περισσότερο κόσμο.

Μια από αυτές τις ιστορίες αφορά ένα χωριό που βρισκόταν αρκετά χρόνια πριν στον νομό Ιωαννίνων και συγκεκριμένα την περιοχή του Πωγωνίου. Ο λόγος για το χωριό Λούκοβο. Η πλειοψηφία γνωρίζει ότι αυτό το χωριό βρίσκεται στην Αλβανία και συγκεκριμένα στην περιοχή του Αυλώνα. Παλιότερα όμως βρισκόταν σε εντελώς διαφορετική θέση, ανάμεσα στα χωριά Λάβδανη και Δημόκορη του Πωγωνίου.

Την ιστορία, διηγήθηκε στο ipeirotika.gr κάτοικος της Δημόκορης ο οποίος την είχε μάθει από τους προγόνους του. Κάποτε κατά το 18ο αιώνα στο Λούκοβο αποφάσισε ένα ζευγάρι να παντρευτεί. Τότε όμως το χωριό ήταν τσιφλίκι κάπου Οθωμανού αγά ο οποίος μόλις πληροφορήθηκε για το γάμο θέλησε να κοιμηθεί την πρώτη νύχτα του γάμου με την νύφη κάνοντας χρήση ενός πολύ παλιού εθίμου που είχαν οι φεδουάρχες.

Ωστόσο, τα πράγματα δεν εκτυλίχθηκαν όπως σε άλλες περιπτώσεις και ο γαμπρός σκότωσε τον Αγά. Τότε, λοιπόν, άρχισε και η αρχή του τέλους για το Λούκοβο. Οι κάτοικοι φοβούμενοι για τα αντίποινα μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα το εγκατέλειψαν και αποφάσισαν να το ξαναστήσουν μακριά. Βρέθηκαν τότε στο σημείο που βρίσκεται σήμερα, στην γειτονική πλέον Αλβανία. Φυσικά τα σύνορα τότε ήταν εντελώς διαφορετικά.

Σύμφωνα με το βιβλίο του Κ.Δ. Παπανικολάου που αναφέρεται σε αυτό το άγνωστο γεγονός, το χωριό με τον ματωμένο γάμο εγκαταλείφθηκε πιθανόν το 1790. Αυτό που μένει να θυμίζει ότι κάποτε το σημείο ήταν κατοικημένο είναι το εκκλησάκι του Αγίου Γεωργίου στο οποίο μάλιστα οι παλιοί έχουν προλάβει να γίνονται και πανηγύρια.

https://fonaklas.blogspot.com

Τρίτη 27 Ιουνίου 2023

Η Γεύση του Χθες: Χοιρινά κόκκαλα με Τραχανά | Το Φαγητό της Γιαγιάς

Ανακαλύπτοντας την παράδοση: Ένα αυθεντικό φαγητό της Φουρνάς Ευρυτανίας από το 1950.

Βρισκόμαστε στο γραφικό χωριό Φουρνά Ευρυτανίας, όπου η φιλόξενη Ειρήνη μας υποδέχθηκε στο σπίτι της για να μας μαγειρέψει ένα αυθεντικό παραδοσιακό φαγητό της περιοχής. Αυτή η συνταγή έχει περάσει από γενιά σε γενιά και χρονολογείται από το 1950.

Αυτό το φαγητό αποτελείται από απλά υλικά που τα παλιά χρόνια δεν πετούσαν τίποτα. Η Ειρήνη ξεκινά την παρασκευή του φαγητού μας, χρησιμοποιώντας χοιρινό με κόκκαλα που έμεινε από το γουρούνι που εσφάζαν κατά τη διάρκεια των Χριστουγέννων. Αυτό το κομμάτι κρέατος είναι γεμάτο γεύση και θρεπτικές ουσίες και δίνει στο φαγητό μια αυθεντική γεύση. Παράλληλα με το χοιρινό, η Ειρήνη προσθέτει τραχανά, διάφορα αρωματικά βότανα και μπαχαρικά που δίνουν μια μοναδική γεύση και αρωματική νότα στο φαγητό.
Καθώς η Ειρήνη μαγειρεύει, μοιράζεται μαζί μας πολύτιμες πληροφορίες σχετικά με τη διατροφή των ανθρώπων παλιότερα. Ένα από τα πιο ενδιαφέροντα στοιχεία που αναφέρει η Ειρήνη είναι η διατροφική αξία του τοπικού φαγητού. Τα παραδοσιακά φαγητά της περιοχής, όπως αυτό που μαγειρεύει για εμάς, είναι γεμάτα θρεπτικά συστατικά, βιταμίνες και μέταλλα.
Το βίντεο μας μας παρουσιάζει μια γνώση του παρελθόντος και αναδεικνύει την πολιτιστική κληρονομιά της περιοχής. Ανακαλύπτουμε όχι μόνο μια γευστική συνταγή, αλλά και μια ιστορία που συνδέει τις γενιές μεταξύ τους και αναδεικνύει την αξία της παράδοσης.

Είμαστε ευγνώμονες που η Ειρήνη μοιράστηκε μαζί μας αυτήν την πολύτιμη συνταγή και την ιστορία που τη συνοδεύει. Μέσα από αυτήν την εμπειρία, μας ενθαρρύνει να ανακαλύψουμε και να εκτιμήσουμε την πολυμορφία των παραδόσεων τροφίμων που υπάρχουν σε κάθε περιοχή.
Συντονιστείτε στο κανάλι μας για να ανακαλύψετε περισσότερες παραδοσιακές συνταγές και να εξερευνήσετε την πλούσια κουλτούρα της διατροφής σε διάφορες περιοχές της χώρας μας.

Παραγωγή: Greek Village Life

Εγκαινιάστηκε το νέο αθλητικό ‘στολίδι’ του Δήμου στη Φιλιππιάδα

 

Το νέο κλειστό γυμναστήριο σύγχρονων προδιαγραφών και πολλαπλών χρήσεων του Δήμου Ζηρού στη Φιλιππιάδα, εγκαινιάστηκε το βράδυ της Δευτέρας 26 Ιουνίου. Την εθιμοτυπική κορδέλα έκοψαν ο Δήμαρχος Ζηρού κ. Νικόλαος Καλαντζής με τον Περιφερειάρχη Ηπείρου κ. Αλέξανδρο Καχριμάνη και τον αντιπεριφερειάρχη Π.Ε. Πρέβεζας κ. Στράτου Ιωάννου.

Μετά την τελετή του αγιασμού και τις θερμές ευχές από τους σεβαστούς πατέρες κ.κ. Ελευθέριο και Λάμπρο, ο δήμαρχος Ζηρού κ. Νικόλαος Καλαντζής, αναφέρθηκε στο ιστορικό της κατασκευής του κλειστού Γυμναστηρίου και ευχαρίστησε ιδιαίτερα τόσο τον Περιφερειάρχη Ηπείρου κ. Αλέξναδρο Καχριμάνη και τον αντιπεριφερειάρχη κ. Στράτο Ιωάννου για τη συμβολή τους στην περάτωση των έργων. Ακόμη ευχαρίστησε την οικογένεια του αείμνηστου εργολάβου Λάμπρου Σιώρη για τις προσπάθειες που κατέβαλαν ώστε να ολοκληρωθούν οι εργασίες, τις υπηρεσίες του Δήμου (σημερινές και προηγούμενες) και όλους όσοι συνέβαλαν στην αποπεράτωση των εργασιών, αλλά και στην άψογη διοργάνωση της τελετής των εγκαινίων.

Καλαντζής: «Μία νέα σύγχρονη αθλητική δομή παραδίδεται στους νέους, στους αθλούμενους και στους Συλλόγους του Δήμου μας»

Ο κ. Καλαντζής πρόσθεσε ακόμη ότι μία σύγχρονη αθλητική υποδομή παραδίδεται στους νέους, στους αθλούμενους και στους συλλόγους της Φιλιππιάδας, τονίζοντας την ιδιαίτερη σημασία που δίνει η δημοτική αρχή στις αθλητικές υποδομές. Επιπλέον προανήγγειλε την κατασκευή διαδρομών στίβου στο γήπεδο της Μπουσούλιτσας.

Καχριμάνης: «Ένα γυμναστήριο ‘στολίδι’ για τον Δήμο Ζηρού»

Ο Περιφερειάρχης Ηπείρου κ. Αλέξανδρος Καχριμάνης από την πλευρά του, αφού αναφέρθηκε στα αίτια της καθυστέρησης στην ολοκλήρωση του έργου, που ήταν αρχικά ο ελλιπής προϋπολογισμός και στη συνέχεια οι διάφορες δυσκολίες που προέκυπταν, συνεχάρη τον Δήμο Ζηρού και τις υπηρεσίες του για την ολοκλήρωση του έργου, που όπως είπε ‘είναι ένα πραγματικό στολίδι για τον Δήμο Ζηρού’, ενώ υπογράμμισε την παρουσία πολλών παιδιών και νέων στις εξέδρες του κλειστού γυμναστηρίου.

Στη συνέχεια το Κέντρο Taekwon do Τσιάτσος Δήμου Ζηρού, έκανε ασκήσεις επίδειξης, εισπράττοντας το πιο θερμό χειροκρότημα των παραβρισκόμενων.

Η εκδήλωση των εγκαινίων έκλεισε με την ετήσια γιορτή του ΑΓΟΦ, και την απονομή των μεταλλίων στους αθλητές και τις αθλήτριες όλων των τμημάτων από τον Δήμαρχο Ζηρού κ. Νικόλαο Καλαντζή και τον αντιπεριφερειάρχη ΠΕ Πρέβεζας κ. Στράτο Ιωάννου.

Σημειώνεται ότι το νέο κλειστό Γυμναστήριο μπορεί να φιλοξενήσει επίσημους αγώνες μπάσκετ και βόλεϊ και να υποδεχθεί μέχρι και 450 καθήμενους θεατές. Διαθέτει δύο ευρύχωρα αποδυτήρια με εσωτερικό χώρο ο οποίος περιλαμβάνει WC και ντουζιέρες, ξεχωριστά αποδυτήρια διαιτητών, ιατρείο – γραφείο διοίκησης, κυλικείο, 6 WC για το κοινό, WC ΑΜΕΑ και μόνιμο σύστημα πυρόσβεσης.

Την τελετή των εγκαινίων παρακολούθησαν ακόμη ο αντιδήμαρχος κ. Βασίλειος Παπαβασιλείου που είχε και τον συντονισμό, ο αντιδήμαρχος κ. Χρήστος Γκάρτζιος, ο πρόεδρος της ΚΕΔΗΖΗ η οποία θα αναλάβει και τη διαχείριση του κλειστού Γυμναστηρίου κ. Θεόδωρος Πανούσης, η πρόεδρος της επιτροπής πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης κα Μαρία Γάλλιου, ο πρόεδρος της επιτροπής δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης κ. Θεόδωρος Κάλλης, οι δημοτικοί σύμβουλοι κ.κ. Δημήτρης Πάντος, Κωνσταντίνος Σταμούλης, ο πρόεδρος της Κοινότητας Φιλιππιάδας κ. Δημήτριος Κωστάκος, πρόεδροι και μέλη τοπικών Κοινοτήτων, συλλόγων, φορέων, αθλητές, γονείς αθλητών και αρκετοί συνδημότες.





Το Πανηγύρι του χωριού...


Γράφει ο Γιώργος Γιαννάκης

Όλα τα λιανούρια καρτεράγαμαν πότε θα ρθή του Αϊλιός να πάμε στό πανηγύρι
Ξεκινάγαμε το πρωί περνάμε ρούγες και μονοπάτια για να φτάκουμε στήν εκκλησία
Μετά κατεβαίναμε στη βρύση με τον πλάτανο. Εκεί γινόταν το μεγάλο γλέντι
Ερχόταν ο μεταπράτης με τα ζαχαρκά, ο ένας του ΄έπιανε κουβέντα και ο άλλος του άρπαζε κάνα γλυφιτζούρι
Εγώ συνήθως πήγαινα εκεί στούς μουζικάντες που κουρτίζανε τα όργανα
Βέβαια τότε οι χωριάτες δεν τους είχαν και σε μεγάλη εκτίμηση γύφτους τους ανεβάζανε γύφτους κατεβάζανε.
Θυμάμαι ένας που έπαιζε το ντέφι ήταν μελαμψός και άσχημος και όταν μέθαγε ένας μπάρπας του έλεγε "έλα ρε αδερφέ να σε φιλήσω γιατί εσένα δεν σε φίλησε ούτε η μάνα σου". Η αλήθεια είναι ότι αυτή η συμπαθέστατη φάρα πρόσφερε πολλά. Αυτοί μας διασκεδάζανε, αυτοί μας φτιάχνανε τα αλέτρια, και όλα τα γεωργικά εργαλεία. Βέβαια μετά απο καιρό όλοι καταλάβαμε την αξία τους Εκεί που κρεμάγαν οι κλέφτες τα άρματα αυτοί κρεμάνε τα άργανα
Το χορό ανοίγουν οι γεροντότεροι η βάβω Ρίνα πίσω η θειάκου Τάσαινα Και κοντά η βάβω
Κίτσαινα Χορός αργός στρωτός στα τρίγια [μηλίτσα που είσαι στο γκρεμό].Τα όργανα ορθά στο τόπο[τρείς αδερφούλες ήμασταν]Τα παιδιά κερνάνε τα όργανα. Φέτος κερνάω έλεγε
ο μπάρπα Τέλης, του χρόνου θα χορεύεις βάβω παρέα με τον αρχάγγελο. Άμ δε του χρόνου πάλι πρώτη η βάβω στο χορό
Ακολουθούν οι νεότεροι, χορός διπλοκάγκελος μέσα οι γυαίκες έξω οι άντρες, χοροί τοπικοί
Βασίλω Αρχόντισσα, Γιάννη Κώστας, εκεί πέφτουνε οι γλυκές ματιές και τα ανάλογα προξενιά
Μετά μπαίνουν οι μερακλήδες. Η χαρά για τα όργανα!!!  Χορεύει ο Γιώργο Κίτσιος
παππαδιά τρία ποτήρια καταγής ένα στό κεφάλι. Είναι να κάθεσαι να τον χαζεύεις,
έκφραση, κορμοστασιά, εάν ήταν εκεί ο μεγάλος Καζαντσάκης εκεί θα είχε ξεχάσει το Ζορμπά
Το κλαρίνο στα αφτί οι τσέπες ανάποδα γυρισμένες και ας μην έχουμε αύριο ούτε αλεύρι πάμε για δανικά. Ο ήλιος βγαίνει απο το λιθάρι της Μλέτας είναι σαν να τους λεέι ε... σκολάστε του χρόνου πάλι!!!!


Γιώργος Γιαννάκης
Απόδημος Κραψίτης

Κυκλοφόρησε το νέο βιβλίο του Νικολάου Θεοδ. Μήτση με τίτλο : ΗΠΕΙΡΟΣΟΥΛΙΩΤΕΣ ΣΤΟ ΑΓΡΙΝΙΟ (1823-1845). Εποίκηση στο Βραχώρι, στη Ναύπακτο και το ξηρόμερο.

 ΗΠΕΙΡΟΣΟΥΛΙΩΤΕΣ  ΣΤΟ ΑΓΡΙΝΙΟ (1823-1845)

          ΕΠΟΙΚΗΣΗ ΣΤΟ ΒΡΑΧΩΡΙ ΣΤΗ ΝΑΥΠΑΚΤΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΞΗΡΟΜΕΡΟ


Μόλις κυκλοφόρησε  (20 Ιουνίου 2023) από τις εκδόσεις ΗΡΟΔΟΤΟΣ το νέο βιβλίο του Νικολάου Θεοδ. Μήτση με τίτλο : ΗΠΕΙΡΟΣΟΥΛΙΩΤΕΣ  ΣΤΟ ΑΓΡΙΝΙΟ (1823-1845) ΕΠΟΙΚΗΣΗ ΣΤΟ ΒΡΑΧΩΡΙ ΣΤΗ ΝΑΥΠΑΚΤΟ ΚΑΙ ΣΤΟ ΞΗΡΟΜΕΡΟ. Πρόκειται για το δωδέκατο (12ο) στη σειρά μέχρι στιγμής  βιβλίο που έχει γράψει ο Ξηρομερίτης ιστορικός -ερευνητής Νικόλαος Θεοδ. Μήτσης και αφορά την περιπλάνηση των Ηπειροσουλιωτών από  αρχές του 1823 που πρωτοήρθαν στη Δυτική Ελλάδα ως την τελική εγκατάστασή τους στην Αιτωλοακαρνανία στα 1845 και  ιδιαίτερα στο Αγρίνιο, στη Ναύπακτο, στο Μεσολόγγι , αλλά και στο Ξηρόμερο.


    C:\Users\User\Desktop\FB_IMG_1687331538036.jpg 

  Νίκος Θεοδ. Μήτσης 


Αυτό το πόνημα εντάσσεται στην κατηγορία της τοπικής  εργογραφίας , πηγές και μελέτες της ελληνικής ιστορίας και αποτελεί αντιπροσωπευτικό δείγμα της , καθότι φέρνει στο φως της δημοσιότητας γεγονότα που διαδραματίσθηκαν στην περιπλάνηση των ανέστιων Σουλιωτών, οι οποίοι είχαν εκπατριστεί στις 15/28 Δεκεμβρίου 1803 για την Κέρκυρα.

  

Κατά την επανάσταση του 1821 και κυρίως μετά το 1828 παρουσιάζονται μετακινήσεις άμαχων ελληνικών πληθυσμών από διάφορες περιοχές της Ελλάδας ( Θρακομακεδόνες, Ηπειρώτες, Θεσσαλοί , Κρήτες , βλάχοι, νησιώτες, Σαρακατσάνοι, Καραγκούνηδες, μικροί πληθυσμοί από Σέρβους, Βούλγαρους κ.ά ), με τελικό προορισμό την ενδοχώρα της Ρούμελης, των Κυκλάδων, αλλά και της Πελοποννήσου.


Δραματικές υπήρξαν επίσης και οι μετοικήσεις των Σουλιωτών που εκπατρίστηκαν ολοκληρωτικά για την Κέρκυρα, έμειναν εκεί επί δεκαεπτά χρόνια και γύρισαν στο Σούλι (το 1820) , φιλώντας τα πάτρια χώματά τους και δακρυρροώντας τα έραναν με αναφιλητά, αλλά και με πόνο ψυχής.




Έφυγαν ξανά οι Σουλιώτες από την πατρίδα τους και για πάντα τέλος Αυγούστου του 1822, υφιστάμενοι ανείπωτη ταλαιπωρία, περιπλανώμενοι από τόπο σε τόπο όπως: Κεφαλλονιά -  Λευκάδα (Κάλαμος -Επισκοπή- Καστός- Μεγανήσι) Αιτωλοακαρνανία (Αγρίνιο, Μεσολόγγι, Ναύπακτος, Βόνιτσα και Ξηρόμερο), γενόμενοι πολλές φορές βορρά υποσχέσεων από την επίσημη διοίκηση για εποίκηση και μόνιμη εγκατάστασή τους σε ελληνικό έδαφος, στην αρχή για το Νεόκαστρο Πυλίας Μεσσηνίας, ακολούθως για το Ζαπάντι Αγρινίου, μετά για το Λάλα Ηλείας, την Επίδαυρο Αργολίδας και τέλος ξανά - ως Ηπειροσουλιώτες πλέον -  στο Ζαπάντι Αγρινίου, στο Αγρίνιο, στο Μεσολόγγι, στη Ναύπακτο και γενικότερα στη Βόνιτσα και στο Ξηρόμερο.

 

Ως γείτονες με την Αιτωλοακαρνανία, οι Ηπειροσουλιώτες προτίμησαν να κατοικήσουν σε αυτή την περιοχή και κυρίως στο εύφορο Αγρίνιο (Βραχώρι), καθώς και στα χωριά και στις επαρχίες πέριξ αυτού, με την ελπίδα της επιστροφής τους κάποια στιγμή στην πραγματική ποθητή πατρίδα τους , το Σούλι της Θεσπρωτίας. 


Αυτή η περιπλάνηση των Ηπειροσουλιωτών στις αρχές του 1823 και η τελική εγκατάσταση-εποίκηση τους στην Αιτωλοακαρνανία στα 1845 εξετάζεται μέσα από πρωτογενείς ιστορικές πηγές των Γενικών Αρχείων του Κράτους, των Αρχείων της Εθνικής Παλιγγενεσίας, καθώς και από μελέτες επιφανών ιστορικών του 19ου αιώνα με αδιάσειστα ιστορικά ντοκουμέντα συνοδευόμενα με πληθώρα πρωτοτύπων εγγράφων σε φωτογραφίες από τα Γ.Α.Κ. 


Τα με  επιμονή και υπομονή ανέκδοτα ιστορικά στοιχεία συλλέχθηκαν με πολυετή έρευνα και κόπο, καταγράφηκαν και παρουσιάζονται από τον καταγόμενο εξ Αρχοντοχωρίου Ξηρομέρου Αιτωλοακαρνανίας ιστορικό ερευνητή Νικόλαο Θεοδ. Μήτση.


Το βιβλίο διατίθεται από τις εκδόσεις ΗΡΟΔΟΤΟΣ , Μαντζάρου 9 , Τ. Κ 10672 Αθήνα, τηλέφωνο 2103626348 , 6976334493 / emeil:  info@herodotos.net , καθώς και με παραγγελία απ΄ όλα τα επώνυμα βιβλιοπωλεία της Αθήνας και της Ελλάδος γενικότερα.